Girdi yapan atafen

MILC

MILC bir kısaltma.  Okunuşu itibariyle İngilizce “süt” demek olan milk’i çağrıştırıyor. Gerçekten de süt ile ilgili bir program. MILC İngilizce Milk Income Loss Contract kelimelerinin baş harflerinden oluşan bir kısaltma.  Süt Gelir Kaybı Sözleşmesi anlamına geliyor.  Amerika Tarım Bakanlığı Çiftlik Hizmetleri Ajansının (USDA-FSA) bir programı.  Bu program ülke içinde süt fiyatları belli bir seviyenin altına düştüğünde süt üreticilerinin zararlarını […]

Ata Fen’den Eşsiz Bir Aşı

Ata Fen yeni bir aşı projesinin başlangıç toplantısını şirket merkezinde gerçekleştirdi. TAGEM projesi olarak onaylanan Koyun pseudotüberkülozu, Kazeöz Lenfadenitis, yetiştiriciler arasında ise çıban, cırtlak, çatlak olarak bilinen apse hastalığına karşı aşının ticari olarak yapılması konusundaki ilk toplantıya İzmir, Aydın, Manisa Tarım ve Orman Bakanlığı İl Müdürlüklerinden, TAGEM’den, Bornova Veteriner Kontrol Araştırma Enstitüsünden yetkililer katıldılar. Toplantıda […]

İthalata İhtiyacımız Olmamalı 11.09.2018

11.09.2018                                                                                                                                                Tahir S. Yavuz       Veteriner Hekim   İthalata İhtiyacımız Olmamalı   Ülkemizdeki kırmızı et açığını kapatmak üzere ithalat yapıyoruz.  İthalata ihtiyacımız olmayacak şekilde üretim modelleri geliştirmeliyiz. İthalatın yarattığı ve yaratacağı sorunları sıralamaya gerek yok. Elden gelenle öğün olmayacağını, taşıma suyla değirmen dönmeyeceğini, başkaları değil, bizim atalarımız söylemişler.  Artık bize kırmızı et sağlayan […]

Buzağılarda Su Zehirlenmesi(Eylül 2018)

                                                                                                                                    28.09.2018   Buzağılarda Su Zehirlenmesi   Buzağıların ani ve aşırı miktarda su içmelerinden kaynaklanan bir hastalıktır.  Uzun süre önünde su olmayan, susamış dana ve buzağıların birdenbire, çok miktarda su içmeleri “su zehirlenmesi” ne sebep olur. Buzağıların sütten kesme döneminde bu duruma daha sık rastlanılır. Sorunun en önemli belirtisi kan işeme’dir. Aşırı su içen […]

BUZAĞILARDA IKINMA(Eylül 2018)

    28.09.2018   BUZAĞILARDA IKINMA   Buzağıların ıkınması hayvanı olduğu gibi, sahiplerini de çok üzen bir durumdur.  Sorunun çözümü için öncelikle doğru teşhis ve ona göre tedavi yapmak gerekir.  Çünkü ıkınma bir belirtidir. Ikınma birçok hastalığın ya da bozukluğun belirtisi olarak görülür.  Hiçbir zaman tek başına bir belirti değildir.  Başka belirtilerle birlikte ortaya çıkan […]

Buzağılarda Su Zehirlenmesi(Eylül 2018)

                                                                                                                                    28.09.2018   Buzağılarda Su Zehirlenmesi   Buzağıların ani ve aşırı miktarda su içmelerinden kaynaklanan bir hastalıktır.  Uzun süre önünde su olmayan, susamış dana ve buzağıların birdenbire, çok miktarda su içmeleri “su zehirlenmesi” ne sebep olur. Buzağıların sütten kesme döneminde bu duruma daha sık rastlanılır. Sorunun en önemli belirtisi kan işeme’dir. Aşırı su içen […]

Zoonozlar

Hayvanlardan insanlara geçebilecek olan hastalıklara zoonoz adı verilir. Zoonozlar listesinde yer alanlar: Bakteriler, Mantarlar, Virusler, Protozoalar, Helmintler.  Bazı Zoonozlar: Kuduz, Toxocara canis, Trichopytosis-Kellik-Ringworm, Echinococcosis (Echinococcus granulosus), Bordetella henselae, Tuberculosis, Brucellosis, Camplyobacter jejuni, Listeriosis, Lyme disease, Leptospirosis, Anthrax (Şarbon), Taenia saginata-cysticercus bovis, Salmonellosis, Psittacosis, Yersiniosis, Tularemi, Hantavirus, Leichmaniasis, Erlichiosis, Ruam, Toxoplasmosis.  3285 Sayılı Hayvan Sağlığı ve Zabıtası Kanununa Göre İhbarı […]

Yavrunun Mumyalaşması (Ağustos 2016)

Mumyalaşma rahim içerisinde yavrunun ölüp, yavru sularının vücut tarafından emilmesi sonucunda ortaya çıkan bir durumdur. Mumyalaşma çoğunlukla 3-8 aylık arası gebeliklerde oluşur.  En çok görüldüğü aylar 4., 5. ve 6 ıncı aylardır. İnek fetuslarının mumyalaşmasının iki önemli sebebi vardır.  Birincisi göbek kordonunun düğümlenmesi veya burkulması, ikincisi ise; progesteron eksikliğidir. Göbek kordonu gebeliğin beşinci ayında,  fetusun […]

Yemlerde Küflenme (Nisan 2013)

Yemlerde küflenme  bütün çiftlik hayvanlarında problemlere sebep olur.  Burada sadece geviş getirenler ile ilgili sorunlardan söz edeceğiz. Son yıllarda bir takım konular gündeme geldi.  Aflatoksin sözcüğü kullanılmaya başlandı.  Hatta yanlışlıkla Alfatoksin diyenler çoğunlukta.  Doğru söylenişi Aflatoksin dir.  Aflatoksin küflerin sebep olduğu zehirli maddelerden sadece biri olup, özellikle sütle atılarak  bu sütü tüketen insanlara zarar verebilir.  Küf ve […]

Yem Katkı Maddelerinde Kullanılan Şifalı Bitkiler (Ocak 2013)

Şifalı bitkiler olarak bilinen birçok bitkinin özü veya yağı insanlarda gıda katkısı olarak kullanılmakta olduğu gibi, hayvanlarda da yem katkısı olarak kullanılmaktadır. Şifalı bitkiler ile çiftlik hayvanlarının beslenmesinde iştahı, yemden yararlanmayı ve dolayısıyla verimi arttırıcı yönde yapılan çalışmalar başarıyla sonuçlanmış, böylece endüstriyel olarak yem katkı maddesi üretimine geçilmiştir. Şifalı bitki özleri ve yağları organik hayvancılıkta […]

Yüksek Kalitede Yonca Silajı Hasadı ve Hazırlama (World Wide Sires Teknik Servis Koordinatörü Lindell Whitelock) (Eylül 2008)

Yüksek kalitede yonca silajı hasadı, yüksek kalitedeki kuru yonca hasadından biraz farklıdır.   En önemli fark, hasadı yapılan yoncalardaki nem seviyesi ile ilgilidir.  Yüksek kalitedeki kuru yonca, %85’lik kuru madde bulundururken, yonca silajı, %35-40 kuru madde içerecektir.  Silajın nasıl muhafaza edildiği, nem seviyesini doğrudan etkiler.  Eğer silaj, plastik torbada veya diğer oksijeni kısıtlayan şekilde muhafaza edilir […]

Yeni doğum yapan ineklerde sütün pik seviyesi nasıl tahmin edilir? Bunun önemi nedir?

İneklerin pik seviyesinin tahmini: –   Doğumdan sonraki 5.inci günde sağılan sütün 12-13 litre fazlası pik seviyesidir. Örneğin; doğumdan 5 gün sonra 20 litre süt veren bir inek 20+12/13=32-33 litre ile pik seviyesine ulaşacaktır.   Bu rakam ilk doğumunu yapan düvelerde 18 kg.dır. Örnek: 20+18=38 kg. pik seviyesi Önemi: Eğer bu miktara erişilemiyorsa “yetersiz enerji problemi var” demektir. Bu durum; süt veriminde istenen seviyeye […]

Yeni Doğanlarda IBR?a karşı korunmayı arttırmanın yolları

1. Genç sürüye (buzağılara) bakanların, büyük hayvanlarla işi olmamalı, buzağı bakıcıları büyük hayvanlarla uğraşmamalıdır. Böylelikle genç hayvanlara, portör hayvanlardan etken taşınmamış olur. 2. Genç hayvanların, aşılanmadan önce kuvvetli bağışıklık temini için, iyi aşılanmış annelerden, ilk 4 gün ağız sütü almaları sağlanmalıdır. Ağız sütünü biberona alıp bakıcılar içirmelidir. Buzağıların aldıkları ağız sütü, bakıcının insafına bırakılmamalıdır. Ağız sütü verilmesinin […]

Yemlik Okuma (ARALIK 2006)

Yemlik okuma sürü yönetimi tekniklerinden biridir. Her günün belli saatlerinde yemliklerin önünden yürüyerek yemlik içerisindeki durumu gözden geçirmek ve görülenleri değerlendirmektir. İyi bir gözlemci ve gördüklerini değerlendirmesini bilen bir yönetici için yemlik adeta “konuşur” ve olan bitenden haber verir. Diğer işleri kim yaparsa yapsın  “yemlik okuma” yı işletmenin en yetkili kişisi yapmalıdır. Bu işlem denetim, sorgulama […]

Yem Katkı Maddelerinde Kullanılan Bitki Özleri ve Esanslı Yağlar (Ağustos 2009)

Şifalı bitkiler olarak bilinen birçok bitkinin özü veya yağı insanlarda gıda katkısı olarak kullanılmakta olduğu gibi, hayvanlarda da yem katkısı olarak kullanılmaktadır. Şifalı bitkilerden çiftlik hayvanlarının beslenmesinde iştahı, yemden yararlanmayı ve dolayısıyla verimi arttırıcı yönde yapılan çalışmalar başarıyla sonuçlanmış, böylece endüstriyel olarak yem katkı maddesi üretimine geçilmiştir. Yararlı etkileri yüzyıllardan beri bilinen şifalı bitkilerin geviş […]

Yapılmalı

Hayvancılık işletmeleri, özellikle süt sığırcılığı işletmeleri, günleri telaş içerisinde geçen işletmelerdir. Bazen bu telaşlı günlerde bir takım işler ihmale uğrayabilir. Ancak bazı konular vardır ki ihmale uğradığında üretimi ve karlılığı büyük ölçüde aksatabilirler. Burada “üzerinde durulması gereken başlıca konular nelerdir? Neler mutlaka yapılmalıdır?” soruları akla gelir. 1.Sütçü işletmelerde kızgınlık kontrolü mutlaka  Kızgınlık kontrolü yapıldığı sanılan, […]

Yağda Çözünen Vitaminler

(A-D-E-K) A Vitamin (Retinol): normal görme fonksiyonları için gereklidir. Hücresel fonksiyonlar için, özellikle solunum, üreme ve sindirim organlarının epitel dokuları için en önemli vitamindir. Hastalıklara karşı direnç sağlamada yardımcı olur. Eksikliğinde;  -Gece körlüğü, -Ölü, kör veya zayıf buzağılar, -Döl tutma problemleri, -Hastalıklara karşı savunma sisteminde bozukluklar, –Ağırlık ve iştah kaybı,  D Vitamini (Ergocalciferol (D2), Choleocalciferol (D3): Normal […]

Verim Buzağıyken Başlar (Aralık 2013)

Sütçü ineklerde verim “süt verimi ve döl verimi” demektir.   Buzağı düve olacak, döl tutacak, doğuracak ve verime geçecektir.  Düve olana kadar yetiştiriciye bir gelir sağlamayacak, hatta, ilk laktasyonda ancak masrafları amorti edecektir.  O yüzden 14 aylık olduğunda tohumlayabileceğimiz gelişmeyi sağlayan düveler elde etmeliyiz.  Bunun dört anahtar noktası vardır. En kritik nokta; ağız sütünün kalitesi ve zamanında tam olarak […]

Veteriner Tıbbi Ürünlerde Yeni Düzenlemeler (Ocak 2012)

Veteriner tıbbi ürünlerde yeni düzenlemeler yapıldı ve yürürlüğe girdi.  Veteriner sağlık ürünlerini üretenler, ithal edenler, kullananlar, satanlar, dağıtanlar bu yeni yönetmelik ile “yeni bir hayata” başlayacaklar. Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığının yeniden yapılanması, Veteriner Sağlık Ürünleri ve Halk Sağlığı dairesinin kurulması ve 5996 sayılı “Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu” yayınlanması ile başlayan […]

Vücut Kondisyon Skorları ve Açıklamaları

1.5 Bu ineğin vücut kondisyon skoru 1.5’tur ve anahtar indikatörleri göstermektedir. Her kaburga keskin ve belirgin olarak sırt kemiği boyunca görülmektedir. Kısa kaburgalar da tek tek ayrıca görülmektedir. 2.0  Vücut skoru 2 olan inek çok zayıftır. Sağlığı iyi olabilir, ancak bu zayıf kondisyona bağlı olarak reprodüksiyon (döl verimi) ve süt verimi ile ilgili sorunları ortaya çıkarabilir. […]

Veteriner Hekim Andı

* Hekimlik mesleği üyeleri arasına katıldığım şu anda yaşamımı insanlık yoluna adayacağıma, * Meslek sahibi olmamda bana emeği geçenlere saygı ve minnettarlığımı koruyacağıma , sanatımı doğrulukla yapacağıma ve mesleğimi onurlandıracağıma, * Meslektaşlarımla ve görevim gereği ilişki kuracağım diğer iş ve meslek sahipleri ile tam bir anlayış ve işbirliği içinde çalışarak hayvan ve insan sağlığına hizmet edeceğime, * Hayvan sahiplerinin duygu […]

Ülkemizdeki Sığır Barınakları (Mart 2018)

Sığır barınakları nasıl olmalı ? Kuru, temiz ve konforlu olmalı.  Havadar olmalı.  Bu koşulların sağlanamadığı barınaklarda inek, buzağı, düve, dana barındırmak hayvanlara eziyettir. Eziyet ettiğimiz hayvanlardan da verim bekleyemeyiz. Ülkemizdeki barınakların birçoğu, hatta “modern” diye yapılanların da, ne yazık ki, birçoğu kuru, temiz, konforlu, uygun havalandırmalı değil. Modern diye dayatılan ve projeleri yapılan birçok işletme “modern” olmaktan […]

Üretim Şart (Kasım 2017)

Her konuda olduğu gibi hayvancılık alanında da üretim şart. Sadece üretim yetmiyor, ürettiğimiz değerleri kaybetmemek de şart. Diğer yandan üretimi kısıtlayan bazı problemlerimizin olduğunu biliyor ve yaşıyoruz.  En çok üzerinde konuşulan üretim kısıtlayıcı faktör meralarımızın bir kısmının kullanım dışı olması.  Diğeri yine bugünlerde gündeme geldi.  Kuraklık.  Bunların ikisi de doğrudur.  Gerçektir.  Fakat üretimden geri kalmaya […]

Üç Gün Hastalığı (Ekim 2012)

Dünya’da en çok Avustralya ve Afrika’da görülen bu hastalık ülkemizde de Güney ve Güneydoğu illerimizde görülüyor.  Hastalığa Ephemeral Fever veya  Bovine Ephemeral Fever ( BEF) adı da veriliyor. Ephemera kısa ömürlü bir böceğin ismi.  Hastalık üç gün içinde geçiyor düşüncesiyle üç gün hastalığı veya Ephemeral Fever adı verilmiş olsa da ne yazık ki daha uzun […]

World Wide Sires Teknik Servis Koordinatörü Lindell Whitelock un Türkiye Seyahati ile İlgili Raporu (Haziran 2013)

(3-8 HAZİRAN 2013) Amaç:  Ziyaret edilen her işletmede barınaklar, hayvanları incelemek için yetkililerle birlikte dolaşıldı.  Özellikle döl verimini etkileyen sorunlar açısından koşullar incelendi.  Daha sonra da ineklerin performansını arttırmak için yapılması gerekenler görüşüldü/tartışıldı.  Ziyaret edilen tüm işletmelerdeki hayvanlar ABD’den ithal edilmişti.  Bu sebepten, sevk ve idarenin ineklerin gebelik potansiyelini ortaya koyacak şekilde geliştirilmesi gerekmekte idi.  […]

World Wide Sires Teknik Servis Koordinatörü Lindell Whitelock un Türkiye Seyahati ile İlgili Çiftlik Ziyaret Raporu (Kasım 2010)

Çiftlikteyken yemleme ve döl verimi gibi diğer konuları da görüştük. Birlikte inekleri gözlemleyerek bazı öneri ve yorumlar yapıldı.  Bu konular, bu raporda ele alınmaktadır. Bina İnşası: Binanın temel dizaynı, barınak içerisinde iyi bir doğal havalanmayı elverişli kılacaktır.  Ne yazık ki süt sağım odasının hemen yakına yerleşimi bir rüzgar perdesi yaratacaktır.  Buna bağlı olarak ne yazık […]

World Wide Sires Teknik Servis Koordinatörü Lindell Whitelock un Türkiye Seyahati ile İlgili Raporu (Temmuz 2009)

16 – 19 Temmuz 2009 Danışmanlık Raporu Lindell Whitelock Teknik Danışman World Wide Sires Türkiye’deki ziyaretim esnasında pek çok ineği gözlemledim.  Gittiğimiz her yerde çiftçiler karlılıktan şikayet etmekte idiler.  Ancak bu durum ineğin nasıl sevk ve idare edildiği ile ilgiliydi.  Türkiye’deki sütçü sığır işletmesi sahiplerine (çiftçiler) çiftliklerin karlılığını arttırmak için aşağıdaki anahtar noktaları takip etmeleri gerektiğini […]

World Wide Sires Teknik Servis Koordinatörü Lindell Whitelock un Türkiye Seyahati ile İlgili Raporu (Mayıs 2009)

Danışmanlık Raporu Türkiye 20-24 Nisan 2009 Lindell Whitelock Teknik Danışman World Wide Sires Çiftliklerdeki Sorunlar: Çiftliklere ziyaretlerimiz esnasında, sadece döl verimi değil çiftliğin karlılığını arttıracak imkanların geliştirilebileceğini gözledim.  Pek çok soruna neden olan hususu, çiftliğe yeni imkanların yaratılmasına yol açacak imkan olarak değerlendirebiliriz.  Çiftçilerle yaptığımız görüşmelerde, bu hususların bazılarını ortaya koymaya çalıştım, fakat döl verimi […]

World Wide Sires Teknik Servis Koordinatörü Lindell Whitelock un Püskürtmeli Soğutucu Sistem ile İlgili yazısı (Mayıs 2009)

Sütçü Sığırlar için Kullanılan Püskürtmeli Soğutucu Sistem için Genel Öneriler Lindell Whitelock Teknik Danışman World Wide Sires (20-23 Nisan 2009) Buradaki bilgiler, sütçü sığırlar için kullanılan püskürtmeli soğutucu sistemlerin, dizaynı ile ilgili bazı kilit hususlar önermektedir.  Bu öneriler, sütçü sığırlar için kullanılan soğutma sisteminin kurulumu sırasında, gerekli olan yerel ekipmanların seçiminde kullanılmalıdır. Gerekli Ekipmanlar: Sistem […]

World Wide Sires Teknik Servis Koordinatörü Lindell Whitelock un Sütçü İnek Sevk ve İdare Programı ile İlgili yazısı (Şubat 2009)

Sütçü İnek Sevk ve İdare Programı Lindell Whitelock Teknik Danışman World Wide Sires Verimi yüksek olan ve kar sağlayan sütçü inek, doğru bir şekilde sevk ve idare edilmeli ve inekten en uygun zamanında en yüksek kar elde edilmelidir.  Aşağıdaki çizelge ve program, çiftçilerin sürülerini sevk ve idare etmeleri için bir program geliştirmelerine yardımcı olmak amacıyla […]

World Wide Sires Teknik Servis Koordinatörü Lindell Whitelock un Kriz Döneminde Sürü Yönetimi ile İlgili yazısı (Ocak 2009)

Kriz Döneminde Sürü Yönetimi (Lindell Whitelock – Ocak 2009) Her yerde özellikle de süt sığırcılığı endüstrisinde 2009 zor bir yıl olacaktır. Hem A.B.D.’de hem de Avrupa’da pek çok düşüşler gözlenecektir.  Halen süt fiyatları %40’dan fazla düşmüş olup yem fiyatları da normalin çok üstündedir.  Süt sığırcılığı sevk ve idaresinde pek çok önemli noktayı süt sığırcılığı yapan […]

World Wide Sires Teknik Servis Koordinatörü Lindell Whitelock un Ülkemizdeki sığır barınakları ile ilgili raporu (Nisan 2007)

Bina ve Barınaklarla ilgili Projeler: Bu ziyaret esnasında yeni çiftlik kurma ile ilgili ziyaretler yapıldı, kişilerle görüşüldü. Türkiye’de hala çiftçiler ve idareciler tarafından süt sığırcılığı işletmesinin nasıl olması gerektiği konusunda anlaşılmamış hususlar bulunmaktadır. Türkiye’nin iklim koşullarına bağlı olarak çok ucuz bina/ barınaklar dizayn edilebilir. Ancak havalandırma ve soğutma sistemlerinin kurulması şarttır (gerekliliktir). Bu ülke için […]

World Wide Sires Teknik Servis Koordinatörü Lindell Whitelock un Türkiye Seyahati ile İlgili Raporu (Kasım 2008)

Giriş & Genel Bakış: Türkiye’ye yapmış olduğum bu ziyaretim sırasında yine aynı sorunlar üzerinde tartışıldı.  Ancak benim amacım, kuru dönemdeki ineğin sevk ve idaresinin, inek performansı üzerinde nasıl etkili olduğu ve gelecek laktasyon veriminde, kuru dönemdeki ineğin sevk ve idaresinin nasıl en önemli nokta olduğu konularına dikkat çekmek idi.  Diğer önemli konulardan bir tanesi de, […]

World Wide Sires Teknik Servis Koordinatörü Lindell Whitelock un Türkiye Seyahati ile İlgili Raporu (Ağustos 2008)

Türkiye 4-7 Ağustos 2008 Lindell Whitelock World Wide Sires Teknik Danışmanı Giriş:  Türkiye’ye bu ziyaretimde, Konya Bölgesinde toplam 11 çiftlik ziyaret edildi.  Tüm çiftlikler birbirine benzer yapıda olup benzer idari sorunları vardı.  Her çiftlikteki özel konular/sorunlar çiftlik yöneticileri/sahipleri ile yerinde görüşüldü.  Bu raporda, bu çiftliklerde bir şekilde ortak olan genel konulara (sorunlara) değinilecektir. Ziyaret etiğimiz […]

World Wide Sires Teknik Servis Koordinatörü Lindell Whitelock un Türkiye Seyahati ile İlgili Gözlem ve Önerileri (Mayıs 2005)

MAYIS 2005 Türkiye’de kaliteli kaba yemin bulunmaması süt sığırcılığı endüstrisinde giderilmesi gereken bir problemdir. Kaba yemlerin (yonca ve silajların) NDF ve ADF değerlerinin gerçek seviyesi bilinmeden hazırlanan rasyonlar tahminidir. Rasyondaki selüloz miktarı iki ucu sivri kılıç gibidir. Çok fazla selüloz (NDF) ineğin kendisini tok hissetmesine yol açar ve inek, potansiyel verimi için alması gereken besin […]

World Wide Sires Teknik Servis Koordinatörü Lindell Whitelock un Brusellozun Eradikasyonu ile İlgili yazısı (Aralık 2008)

Brusellozun Eradikasyonu – Yapılabilir! Lindell Whitelock Teknik Danışman World Wide Sires Visalia, Kaliforniya – ABD Brusellozun bir ülkede bulunması, sadece sığırcılık endüstrisi ekonomisi üzerine değil, aynı zamanda insan sağlığı için de tehdit oluşturur.  Gerçekten istenir ise bu hastalık her ülkede eradike edilebilir. 1957 yılında ABD’de, 21.000 sütçü sürüde Bruselloz ile enfekte olmuş inekler bulunmakta idi.  […]

Topallık Verim Kayıplarına Yol Açar (Haziran 2018)

İneklerde topallık, problemin şiddetine göre, büyük ekonomik kayıplara yol açar. Topallık mecburi sürüden çıkarma sebebi olan, yani ineğin kasaba gönderilmesi ile sonuçlanan 3 ana sebepten biridir.  Kısırlık, memelerin körelmesi ve topallıktan dolayı sürülerde inekler kasaplık olurlar ve biz onlardan yararlanamadan sürümüzden çıkarmak zorunda kalırız. Topallık sütçü sığır işletmelerine ve ülkelere büyük zarar vermektedir.  Hastalığın şiddetine […]

Theileriosis (Temmuz 2017)

Tayleriyoz (theileriosis)  sığırların kan paraziti hastalığıdır.  Etkeni Theileria annulata denilen bir hücre içi protozoon parazittir. Ülkemizde bundan daha hafif belirtilerle hastalık oluşturan Theileria mutans’ın varlığı da bildirilmektedir.  Koyun ve keçilerde görülmesi muhtemel Theileria etkeni ise farklıdır.  Bizim üzerinde duracağımız etken Akdeniz tipi tayleziyoza sebep olan Theileria annulatadır. Hastalık etkeni sadece keneler ile bulaşır.  İxodid- Hyalomma […]

Tetra Ağacı Yaprağı

  25.11.2015 Ulusal yayın yapan tarım kanalı Bereket TV’de haftada bir gün canlı yayınlanan “Hayvan ve Sağlık” isimli program yapıyorum.  Önceki hafta konumuz “Keçi ve Keçi Sütü”olarak seçilmişti.  Programda izleyicilerden bolca soru geldi.  Sorulardan biri Samsun Vezirköprü’den bir izleyici tarafından sorulmuştu.  Piyeten adı verilen, özellikle zeminin  ıslak olduğu ağıllarda hızla yayılan, tırnak arasında yangı yapan bir hastalığın […]

Tarımsal Yayım Hizmeti (Eylül 2013)

Tarımsal yayım hizmeti tarihsel olarak ilk defa Çin’de başlayan, rehberlik, eğitim, yol gösterme, teknoloji transferi gibi konuları içeren uygulamaların bütünüdür. Ortaya çıkış amacı yokluk, kıtlık ve açlıkla mücadeledir.  İrlanda’da bir mantar hastalığı dolayısıyla patatesler çürüyünce ilk modern yayım hizmeti anlayışı ortaya çıkmış, çiftliklere ziyaretler yapılarak, tavsiyelerde bulunulmuş, eğitim hizmeti verilmiştir.  Daha sonra gelişme gösteren yayım […]

Tarım Önemlidir (Kasım 2009)

Tarım her zaman önemliydi, halen de önemlidir. Eski çağlarda avcı-toplayıcı olan insanoğlu tarım ile uygarlık adımlarını atmaya başlamıştır.  Atılan ilk adımlarda bugün ülkemiz sınırları içerisinde bulunan toprakların çok büyük önemi vardır.  İlk tarımın yapıldığı, ilk defa sığırın evcilleştirildiği toprakların Çatalhüyük ve Göbeklitepe olduğu bilinmektedir.  Çatalhüyük ve Göbeklitepe dünya literatürüne geçmiş iki önemli tarımsal merkezdir. Dünya’da […]

Toplu Süt Sağım Yerleri (Ekim 2009)

Çok lüks, her türlü konforu sağlayan bir otomobil düşünün. Kullanımı esnasında kurallara uyulmazsa kaza olabilir.  Başa dert açabilir.  Bugünlerde toplu süt sağım merkezlerinin oluşturulduğunu duyuyoruz.  Ortak sağım üniteleri olarak düşünülmüş olan bu merkezlerin nimetlerinin yanı sıra, uyulması gereken kuralları vardır.  Kurala uyulmayan her durumun ise kazalara ve dertlere yol açacağı unutulmamalıdır. Meme başları pürüzlü yüzeylerdir […]

Türkiye’deki Sütçü ve Etçi Sığır İşletmelerindeki İzlenimlerim (Ocak 2008)

Lex Carter IDAHO-ABD (Ocak 2008) Türkiye’de sadece bir hafta kalmış olduğum için etçi ve sütçü sığır endüstrisi hakkındaki sınırlı bilgilerime dayanarak sonuçlar çıkarmanın adil olmadığını özellikle ilk başta vurgulamak isterim. Bu durumun akılda tutulması ile, sınırlı tecrübelerime dayanarak izlenimlerimi anlatma girişiminde bulunacağım. Süt Sığırcılığı Endüstrisi Türkiye’deki sütçü sığır endüstrisi çok çeşitlilik gösteriyor, bir ve iki […]

Temel İmmunoloji Bilgileri

DOĞUŞTAN OLAN İMMUN SİSTEM KOMPLEMENT SİSTEM Komplement sistemi, serum proteinlerinin bir reaksiyon zinciri ile çalışır. Bu reaksiyon zincirinin başlıca etkisi, vücudun yaralanan veya bir enfeksiyoz ajan tarafından işgal edilen bölgesindeki kan akışını arttırmasıdır. Bu işleme enflamasyon / yangı denir ve (kan akışındaki artış nedeni ile) bölgenin kızarması ve (artan sıvı hacmi nedeniyle) şişmesi ile sonuçlanır. […]

Şap Hastalığı İnsanlara Bulaşır mı ?

23.12.2015  Şap Hastalığı İnsanlara Bulaşır mı ? Çift tırnaklı hayvanların viral bir enfeksiyonu olan Şap Hastalığı “teorik” olarak insanlara bulaşabilir.  Ülkemize doğu illerimizden giren ve NEP 84 adı verilen yeni bir Şap virusu tüketiciler arasında tedirginlik yarattı.  Öncelikle söylemek gerekir ki; tedirgin olacak bir durum söz konusu değildir. Dünyada Şap virusunun insanlara geçtiği bildirilen 40 olgu […]

Şap Salgını (Aralık 2015)

16.12.2015 Şap Salgını Ülkemiz yine bir “Şap Hastalığı” tehdidi altında.   Ne yazık ki;  hastalık hızla yayıldı ve yayılma sürüyor.  Türkiye’nin en doğusundan en batısına, kuzey ve güney illerimize yayılarak hayvan üreticilerimizin korkulu rüyası oldu. Şap Hastalığı bilindiği gibi çift tırnaklı hayvanların viral etkenli bir hastalığıdır.  Virusun A, O, Asya tipleri, zaman zaman suş değiştirerek ülkemizde salgınlara […]

Şarbon (Temmuz 2014)

Şarbon memeli hayvanların öldürücü bir hastalığıdır.  Evcil ve yabani memelilerde görülür.  Hastalığın diğer adı Anthrax’dır. Şarbon hastalığında kan ve organlar kömür rengi veya katran rengi bir hal aldığı için, hastalığa Fransızca kömür anlamına gelen Şarbon (veya; Karbon)adı verilmiştir. Hastalığın etkeni; gram pozitif, çubuk şekilli bir bakteri olan Bacillus anthracis’tir.  Bakterinin en önemli özelliği sporlanmak suretiyle […]

Şap Hastalığı (DABAK) (Aralık 2008)

Çift tırnaklı hayvanlarda görülen, çok bulaşıcı VİRAL bir hastalıktır. Ülkemizde daha çok sığırlarda sorun olarak görülür. Ekonomik yönden çok büyük kayıplara sebep olur. Ticarete ve dış ticaretimize engeller yaratır. Ergin sığırlarda genellikle öldürücü değildir. Ancak; buzağılarda virusun doğrudan kalp kası üzerine etki göstermesi sonucu ani ölümler olur. Şap hastalığı ağız, ayak ve memelerde yaralarla klinik […]

Sığırların John Hastalığı (Paratüberküloz) (Ağustos 2018)

Paratüberküloz özellikle sütçü sığırlarda görülen, süreğen ishal ve aşırı zayıflama ile ortaya çıkan tehlikeli bir hastalıktır. Etkeni Mycobacterium avium subsp. paratuberculosistir (MAP).  Dünya çapında yaygındır.  Koyun, keçi ve yabani geviş getirenlerde de görülür. İlk teşhisini 1894 yılında, Almanya, Dresden’de Veteriner Hekim Dr. H. A. John koyduğu için yaygın olarak John’s Disease (John Hastalığı) olarak anılır. […]

Süt – Yem Fiyat Sarmalı (Ağustos 2018)

Süt hayvancılığı sektörü süt – yem fiyat sarmalı içerisinde bocalamaya devam ediyor.  Kesif yem girdilerinin yüzde 65 oranında ithal olduğu ifade ediliyor.  Dolar ve Euro kurları yükseldikçe yemin zamlanması kaçınılmaz bir durum. Yem fiyatı yükselince çiğ süt fiyatı da yükselmek zorunda.  Çiğ süt fiyatı son günlerde biraz arttırıldı.  Ama; daha yürürlüğe girmeden, hatta tartışmalar bitmeden […]

Sağımda Geçen Günler (Mayıs 2018)

Bir süt sığırcılığı işletmesinde süt verme süresinin uzaması istenen bir durum değildir.  Yabancı literatürde Days In Milk karşılığı DIM olarak ifade edilen, dilimizde SGG = Sağımda Geçen Gün veya SGS= Sağımdaki Gün Sayısı olarak söylediğimiz değer sürü yönetimi ve döl tutma (üreme) etkinliği yönünden bizlere yol gösterir. Bu değer sürü ortalaması olarak 160-170 gün olursa […]

Süt Sığırcılığında Genetik ve Çevre (Mart 2018)

Süt sığırcılığında ülkemizin bir genetik ilerleme yaşadığı yadsınamaz şekilde ortadadır.   Ancak; genetik yetenekler çevre koşulları ile ortaya çıkıyor, ya da ülkemizde olduğu gibi, ortaya çıkamıyor. Ülkelere göre, ırkların resmi süt verim ortalamalarına göz atarsak; ABD’de Holstein ırkı ortalaması 11.646 litre, Brown Swiss 10.277 litre, İspanya’da Holstein 11.035 litre, Brown Swiss 7.218 litre, Çekya da Simmental […]

Spermalar ile İlgili Saha Çalışmaları (Mart 2018)

ABD’de boğa spermaları ile ilgili saha çalışmaları çok değerli bilgiler içeriyor.  Orada bunları yapmak kolay.  Kayıtlar doğru ve düzenli tutulduğu için spermaların vaadettiklerini çiftliklerde görme şansı rahatlıkla kontrol edilebiliyor. Boğa sperması kataloglarında her yıl giderek artan bazı bilgiler yer alıyor.  Örneğin; Meme puanı (UDC), ayak-bacak puanı (FLC), Somatik Hücre Sayısı (SCS), boğanın kızlarının gebelik oranı […]

Süt Sığırcılığında Yonca Altın Kıymetindedir

Ama kurudaki ineklerde değil. Evet, yonca süt veren, sağılmakta olan inekler için en önemli kaba yemdir.  Diğeri de mısır silajı.  Ancak kuruya ayrılmış ineklerde aynı şeyi söyleyemeyiz.  Neden? Çünkü ortada süt yok. Sağılmadığı halde sağılıyormuş gibi inek beslenmez.  İneğin yaşamında çok büyük bir değişiklik var.  Bugünlerde ineği sağmıyoruz. Sağılan inekler için yonca harika bir kalsiyum […]

Suni Tohumlama Yaptırılması Desteklenmelidir (Eylül 2017)

Son zamanlarda inek ve düvelere suni tohumlama yaptırmayıp boğaya çeken hayvan sahiplerinin çoğaldığını duyuyoruz.  Suni tohumlama hayvanlarda ırk ıslahını sağladığı kadar, hayvan hastalıklarının, özellikle de zoonoz hastalıkların yayılmasının azaltılması konusunda büyük yararlar sağlar. Suni tohumlama için sperm ithali ve üretiminde Tarım Bakanlığı büyük bir titizlikle aşağıdaki hastalıkları kontrol etmektedir; Lumpy Skin Disease (LSD= Sığırların Nodüllü […]

Sığırların Pembe Göz Hastalığı (Eylül 2017)

Sığırların gözlerinin kızarmasına ve gözyaşı akıntısına sebep olan bu hastalığa pink eye = pembe göz hastalığı adı verilmiştir.  Literatürdeki adı Enfeksiyöz Bovine Keratokonjunctivitis (IBK)’tir. Hastalık etkeni Moraxella bovis adı verilen bir mikroorganizmadır.  Moraxella bovis enfeksiyonları genellikle yazın görülür ve hayvanlar arasında sineklerle yayılır. Kış aylarında da pembe göz hastalığı görülebilir.  Etkeni Moraxella bovoculi olup, toz […]

Süt Sığırcılığı İle Uğraşanlar (Ağustos 2017)

Süt sığırcılığı ile uğraşanlar aslında nelerle uğraşırlar? İlk başta bunun yanıtı; ineklere uygun miktar ve kalitede yemler verip, sütünü iyi fiyatla satabilmektir.  Ama işin içindekiler bilirler ki; uğraşılacak birçok konu vardır. Süt sığırcılığı işletmelerinde olmasını hiç istemediğimiz, fakat zaman zaman başa gelen birçok problem söz konusudur. Örneğin; ülkemizin büyük sorunlarından şap hastalığı, tüberküloz ve bruselloz […]

Sığırların Kanlı Bağırsak Hastalığı (Temmuz 2017)

Sığırlarda ve çoğunlukla sağmal ineklerde görülen, ölüm ihtimali yüksek bir hastalıktır. Dünya’da ilk defa 1991 yılında rapor edilmiştir. Hastalık Kanlı Bağırsak Sendromu (HBS=Hemorragic Bowel Syndrome), Jejunal hemorrhage syndrome (JHS) veya Ölü Bağırsak olarak adlandırılmaktadır. Hastalığın ülkemizdeki durumu ve yaygınlığı konusunda çok az bilgi vardır.  Ancak; ülkemizde görüldüğü bildirilmiştir. HBS hastalığını tamamen aydınlatmak için daha çok […]

Sığırlarda Nitrat Zehirlenmeleri (Temmuz 2017)

Sığırlar normal miktarda nitratı sindiren ve proteine çevirebilen hayvanlardır.  Geviş getirenlerin işkembesinde bulunan bakteriler nitratı nitrite, sonra amonyağa, amino asitlere ve proteine dönüştürürler. Ancak çeşitli sebeplerden fazla miktarda nitrat alınması zehirlenmeye sebep olur.  Nitrat zehirlenmesi “oksijensizlik” demektir. Geviş getiren hayvanların kaba yemlerinde biriken nitrat, sular ile alınan nitrat veya kaza ile gübre (nitratlı gübre) yemeleri […]

Sığır İthal Ettiğimiz Ülkeler (Mayıs 2017)

Ülkemize kırmızı et yetmedi.  Besiye uygun dana ithal ettik.  Sonra kesimlik dana, sonra da et ithal ettik.  İthalata devam ediyoruz.  Besiye uygun danaların fiyatları halen çok yüksek. Şöyle bir bakarsak;  ithalat yaptığımız ülkelerin temel iki özelliği ortaya çıkar.  Birincisi etçi ırklara ve melezlerine sahip olmaları, ikincisi meralarını kullanmaları. Bir de kendimize dönüp bakarsak, ülkemizde ikisi […]

SOP (Nisan 2017)

Standard Operating Procedure kelimelerinin kısaltılmışı olan SOP her işletmede kullanılması gereken bir yöntemdir.  Tercüme edersek; standart işletme yönetimi veya standart işlemler diyebiliriz. SOP tüm işletmelerde olduğu gibi hayvancılık işletmelerinde de kullanılmalıdır.  Ülkemizde belli başlı birkaç işletme dışında, ne yazık ki, kullanılmamaktadır. Hayvancılık işletmelerinde her yapılan işin bir SOP’u olmalı, büyük işletme, küçük işletme ayırt etmeden […]

Süt Sığırcılığı İşletmelerinde Gezinti Alanları (Mart 2017)

Süt sığırcılığı işletmelerinde son yıllarda, kapalı, duvarlı ve gezinti alanı bulunan çok sayıda barınak yapıldığını gözlüyoruz. Bu tip barınak yapıları ancak; içinde hayvan yokken iyi gibi görünen, içine hayvan konulduktan sonra ise “Sürü Yönetimi” ne aykırı olduğu keşfedilen işletmelerdir. Bu tip barınaklar üstelik “Modern Yapı” olarak sunuluyor. Evet, kapalı, duvarlı ve gezinti alanı olan barınaklar çiftlik işletmeye […]

Sığırların Öldürücü Nezlesi (Mart 2017)

Sığırların viral bir hastalığıdır.  Hastalığa Sığırların Gangrenli Nezlesi,  Malignant Catarrhal Fever, Coryza Gangrenosa bovum veya kısaca Koriza adı verilmektedir. Hastalığın bulaşması kuzu ve koyunlar vasıtasıyla olduğundan yetiştiriciler arasında “Koyun hastalığı”  olarak bilinir. Hastalığın etkeni Herpesvirus ailesinden, Macavirus genusuna mensup  MCF (Malignant Catarrhal Fever) virusudur.  Fakat, asıl etken Ovine herpesvirus-2 (OvHV2) dir.   Çünkü koyunlar ve kuzular […]

Sığır Barınaklarında Aydınlatma (Ocak 2017)

Sığır barınaklarında aydınlatma hem barınak içindeki hayvanlar, hem de işletmede çalışanlar için gereklidir.  Aydınlatma, bilindiği gibi, gün ışığından yararlanma ve ışıklandırma şeklindedir. Işığın melatonin senteziyle ilgisi vardır.  Melatonin sentezi geceleyin, karanlıkta artar.  Kandaki melatonin seviyesi yükselir.  Bu durum bir dinlenme periyodunu ortaya çıkarır.  Melatonin sentezi artınca iştah ve dolayısıyla hayvanın yem tüketim isteği azalır. Işık […]

Sığırlarda Kış İshali (Aralık 2016)

Sığırlarda birdenbire süt azalması, iştahsızlık, kanlı, sulu dışkı ile ortaya çıkan bir hastalıktır.  En çok kış aylarında ortaya çıktığı için “Kış ishali, Kış dizanterisi”  olarak isimlendirilmiştir. Hastalık Koronavirüs ile ilgili olarak ishal ve solunum yolu enfeksiyonlarıyla kombine olabilir.  Bu durumda bağırsak ve solunum yolu problemleri birlikte görülür.  Kombine vakalarda burun ve göz akıntısı ve öksürük […]

Suyu Yeniden Anlamak

Canlılarda suyun önemini bilmeyen yoktur.  Hayvan beslemede ise protein, enerji, kuru madde, lif gibi konular arasında suyun önemi bazen unutuluyor.   Rasyon, yem formülü gibi konular görüşülürken su akla gelmiyor.  Hâlbuki su yukarıda sayılanlardan çok daha önce gelen bir besin maddesidir.  Evet, su en önemli besindir. Bilim adamları suyun önemine tekrar dikkat çekmeye gayret ediyorlar.  Bilim […]

Sağım Yapılırken Nelere Dikkat Edilmelidir ? ( Kasım 2016 )

İneklerin sağımı süt sığırcılığı çiftliklerinin en önemli konusudur.  Sağımdaki dikkatsizlikler, kurallara uymama, ihmaller sonunda “mastitis” olarak karşımıza çıkıyor. Böyle bakınca “meme yangısı = mastitis” olaylarının sağım ile, sağımcı ile doğrudan ilgili olduğunu kesinlikle anlıyoruz. Mastitis bir üçgenin içindedir.  İneğin bulunduğu ortam, sağımcı ve sağım makinesi bu üçgenin üç kenarını oluşturur.  Önemleri aynı olduğundan eşkenar üçgen olarak kabul edebiliriz. […]

Süt Sığırcılığında Hastalık Maliyetleri

ABD’de tarım ve hayvancılık alanında çok önemli çalışmaları olan Cornell Üniversitesinin hesaplamalarına göre bazı önemli hastalıkların maliyetleri şu şekilde belirtilmiş; sonun ( eşin) atılamaması 275 USD ( Dolar),  süt humması  (Klinik hipokalsemi) 315, Klinik Ketosis  232, abomasumun ( şirdenin) yer değiştirmesi  494,  Klinik Mastitis 224 USD. Bu hastalıkların arkasındaki hazırlayıcı sebeplere bakarsak hepsinin köken olarak […]

Süt İnekçiliğinde Kimler Kar Eder ? ( Eylül 2016 )

Tabii ki sütünü iyi fiyata satıp, yemi ucuza maleden kâr eder. Ama bunlar genellikle sütü üretenin elinde olmayan durumlardır.  O zaman,  tamamen süt fiyatı ve yem fiyatına bel bağlamak “sürdürülebilirlik” ve kârlılık için yeterli değildir. Başka birçok konu vardır ki; tümü hayvan sahiplerinin kendi elinde olan konulardır.  Odaklanılacak konuları eksiksiz, ihmal etmeden, düzenli olarak uygulayan işletmeler […]

Sığırlarda Kronik Karın Şişkinliği (Eylül 2016)

Sığırlarda karın şişkinliği çok çeşitli sebeplerden dolayı ortaya çıkan bir durumdur.  Sol tarafta, yani sol açlık çukurluğu adı verilen bölgede oluşan şişkinlikler bir takım yöntemlerle tedavi edilebilirler. Eğer şişkinlik tedavi edilemiyorsa, sıklıkla tekrarlıyorsa, yapılan tedavi girişimlerine rağmen arzu edilen sonuçlar alınamıyorsa buna “kronik karın şişkinliği” adı verilir.  Karın şişkinliğini oluşturan özellikle, köpüklü şişkinliğe sebep olan durumlar çoğunlukla […]

Sığırcılıkta Sürü Yönetiminin Temel İlkeleri (Temmuz 2016)

Sürü yönetiminin dört temel ilkesi vardır ki, bunlara uyulmazsa sürüyü kesinlikle yönetemeyiz. 1-Kuru,  2- Temiz, 3- İyi kayıt , 4- İyi gözlem Birbirinden ayrılmaz bu ilkelere uymayan işletmeleri izlediğimizde başarılı olamadıklarını görüyoruz. İneklerin yattıkları yerlerin, buzağıların bulundukları ortamların “Kuru ve Temiz” olması başlıca koşul olduğu gibi, sağımda dikkat edilmesi gereken en önemli konu yine; Kuru ve Temiz ilkesidir.  […]

Sütçü Keçi Irkı: Alpin (Temmuz 2016)

Sütçü keçi ırklarından biri de Alpine (Alpin) keçisidir.  Fransa ve İsviçre Alplerinden köken alan Alpine ırkı keçilerin tarihsel gelişiminde, günümüzden 11-12 bin yıl önce şimdiki İran dağlarında yaşayan yaban keçilerinden, Bezoar veya Pasang (Pashang) keçilerinden orijin aldığı tahmin edilmektedir. Alpin ırkı keçiler çok değişken renk ve desenlerde olabilirler.  En yaygın olanları geyik benzeri renkte, sırt […]

Sürü Korelasyonu (Mart2016)

04.03.2016 Sürü Korelasyonu:  Sütçü sığır işletmelerinde ideal sürü korelasyonu şöyledir; Toplam yüz adet ineği olan bir çiftlikte 83 adet sağılan, 17 adette kuruda inek olur.  Sağılmakta olan 83 adet ineğin sağım periyodları ve verdikleri süt miktarı değişiktir.  Çiftlikte 2 adet hasta veya tedavide inek olabilir.  Ayrıca çeşitli yaş aralıklarında erkek ve dişi danalar olur.  0-15 […]

Size Tanıdık Geliyor Mu ? (Şubat 2016)

    15.02.2016 Size Tanıdık Geliyor mu ? İneklerin dört gizli derdi vardır.  Sahiplerine sorulduğunda çoğunlukla bu hastalıkların veya bu sorunların ineklerinde olmadığını söylerler.  Çünkü, adı üstünde, gizli dertlerdir.  Bunları sayarsak; gizli hipokalsemi, gizli asidoz, gizli ketosis ve gizli mastitis’dir. İneklerin sahibine aynı soruyu başka türlü sorarsak yanıtları değişir.  Topallık, kısır inek ve kör meme gibi […]

Süt Sığırcılığında Kriz Fonu (Şubat 2016)

15.02.2016                                         Süt Sığırcılığında Kriz Fonu Süt sığırcılığı sektörü her beş yılda bir büyük krizlerle karşılaşıyor.  Demek ki; bile bile lades! Olan bitenden ders alınsa tarih bu kadar sıklıkla “tekerrür” etmezdi. Yine de, madem bu konu sıklıkla gündeme geliyor, bazı çareler üretilmesi, üzerinde düşünülmesi gerekir. ABD’de bu çarelerin yer aldığı MILC ile ilgili konuyu bir yazımda ele […]

Süt Sığırcılığı İşletmelerinin Karnesi (Ocak 2016)

                                                                                                                                 25.01.2016 Süt Sığırcılığı İşletmelerinin Karnesi Bir karne alındığında sonraki dönemde sonra hangi derslere daha çok ağırlık vermek gerektiği ortaya çıkar.  Karne geçmişi görme, geleceği planlama olanağı sağlar. Eğer süt sığırcılığı işletmeleri de geçmiş günlerde yaptıklarını görmek ve gelecekte hangi dersleri daha çok çalışmaları gerektiğini anlamak istiyorlarsa kendilerine “karne” verebilirler. Tabii karnedeki notlar için iyi bir […]

Somatik Hücre ( Ocak 2016 )

    15.01.2016 Somatik Hücre Süt sığırcılığında yaşanan sorunlardan biri de mastitis yani, meme yangısıdır.İki çeşit meme yangısı söz konusudur.  Klinik (görünen) ve subklinik (gizli). Klinik meme yangısı çevresel mikropların memeye meme başından girmesi suretiyle ortaya çıkar.  Çevresel mikroorganizmalar gübre içerisinde, altlıklarda, yatak yerlerinde yaşayan mikroorganizmalardır. Gizli mastitise sebep olan mikroorganizmalar ise çoğunlukla meme derisine yuvalanmış […]

Süt Sığırcılığı İşinde Ayakta Kalabilmek (Kasım 2015)

 27.11.2015 Şimdi buna “sürdürülebilirlik” diyorlar.  İngilizce ?den tercüme sürdürülebilirlik her zaman süt/yem paritesine bağlanan bir terim olarak kullanılıyor.  Süt/yem paritesi 1/1.5 olduğunda, yani 1 Litre süt parasıyla 1,5 kg yem alınabildiğinde “sürdürülebilirlik”  pozitif oluyor. Paritenin 1/1.5 oranından daha yüksek olması, doğal olarak çok daha iyi.  Bugünlerde geçerli  süt fiyatlarına göre, 1 Litre süt 115 kuruş olduğundan,  kesif […]

Süt Sığırcılığında Dört Önemli Rakam

27.10.2015  SÜT SIĞIRCILIĞINDA 4 ÖNEMLİ RAKAM Süt sığırcılığının en önemli girdilerinin yem, işçilik ve enerji maliyetleri olduğunu biliyoruz.  Bazı dönemlerde süt fiyatları düşüyor, kriz yaşanıyor.  Böyle günleri atlatan çiftlikler aslında ayrıntılara dikkat eden, kayıpları en düşük seviyede olan çiftliklerdir.  Kayıpları  önleyemeyen çiftlikler ise, özellikle kriz yaşanan dönemlere dayanamıyorlar. Genel muhasebe esaslarına göre; gider kalemleri ve […]

Süt Sığırcılığında Sürü Yönetimi İlkeleri

Süt sığırcılığının amacı süt üretmek, aracı ise yavru elde etmektir. Çünkü, yavru olmayınca süt de olmaz. Süt sığırcılığının karlı olabilmesinin temel koşulları yılda bir sağlıklı yavru elde etmek ve 305 gün sürdürülebilir miktarda süt üretmektir. Bu koşulların sağlanabilmesi hiç kuşkusuz en başta Sürü Yönetimi İlkelerine sıkı sıkıya uyulmasına bağlıdır. Almanya’nın Münih Veteriner Fakültesinde Araştırma Görevlisi […]

Süt Sığırcılığı Çiftliklerinde Loğusa Takip Programı

  24.08.2015             Süt Sığırcılığı Çiftliklerinde Loğusa Takip Programı Loğusa takip programı ABD?de yaygın olarak uygulanan, yararlı olduğu kanıtlanmış bir programdır. Doğum padoğundan,  loğusa bölümüne alınan inek veya düve burada en az 30 gün izlenir.  İlk yıllarda 15 gün izleyen çiftlikler yararını görünce bu zamanı 30 güne çıkardılar.  Hatta 45 gün izleyenler giderek çoğalıyor. İneklerin en önemli […]

Süt Sığırcılığı Çiftliklerinde Maliyet Kontrolü (Ağustos 2015)

   11.08.2015 SÜT SIĞIRCILIĞI ÇİFTLİKLERİNDE MALİYET KONTROLÜ Genel olarak çiftliklerde “maliyet kontrolü”  yapalım dendiğinde akla hep “en ucuz girdileri alalım, maliyetleri azaltalım” fikri gelir.  Gerçekten öyle midir ? Belki en ucuza girdileri almak maliyetleri arttıran bir unsur bile olabilir.  Örneğin; yonca veya kuru ot temini yerine saman almak gibi. Aslında süt sığırcılığı işletmelerinde maliyeti arttıran sebepler tamamen başkadır.  Bunları […]

Sığırcılık İşletmelerinde Silajın Önemi (Ekim 2014)

Yıllar içerisinde silajı, silajın önemini öğrendik.  Giderek doğru silaj yapmayı ve ineklere kaliteli silaj yedirmeyi de öğrenmemiz gerekiyor. Silaj, başka bir deyimle ot turşusu sığırcılık için ve özellikle süt sığırcılığı yapan işletmeler için çok yararlı bir yemdir.  Bir yemde aranan özellikleri içinde barındırır.  Yemde aranan iki önemli özellik ucuz fiyat ve hayvana yararlı olmasıdır. Silaj […]

Sütçü Sığır İşletmelerinde Koruyucu Hekimlik Uygulamaları (Ekim 2014)

Koruyucu hekimlik uygulamaları sürü yönetiminin en önemli bölümüdür.  Buna yurt dışındaki çiftliklerde proaktif çalışma adını veriyorlar.  Bizdeki uygulamalar henüz reaktif uygulamalar halindedir.  Yani; her şey olup bittikten ve hasarlar oluştuktan sonra onu düzeltmeye çalışan bir durumdayız.  Hâlbuki proaktif davranabilseydik önceden önlem alır, hasarları yaşamazdık. Reaktif bakış açımızın önemli göstergesi antibiyotik kullanımımızdan hemen anlaşılabilir. Proaktif uygulama “tahmin […]

Sığırcılıkta İhtisas Çiftlikleri (Ağustos 2014)

ABD’de her konuda olduğu gibi uzmanlaşma, branşlaşma hayvancılık işletmelerinde de gayet yaygındır. Sığırcılık işletmeleri branşlarına ve uzmanlık alanlarına göre 7 ana kategoride çalışmalarını sürdürmektedir. *Buzağı büyüten çiftlikler *Düve yetiştiren çiftlikler *Süt üreten çiftlikler ( Ticari İşletmeler) *Damızlık çiftlikleri *Etçi ırk damızlık çiftlikleri *İnek-buzağı işletmeleri ( Besi materyali olacak dana sağlayan işletmeler) *Organik hayvancılık çiftlikleri Buzağı […]

Sütçü Sığır İşletmelerinde Sürü Yönetimi İlkeleri (Temmuz 2014)

Süt sığırcılığı ile uğraşan çiftliklerin başarısı “Sürü Yönetimi” uygulamalarında gizlidir.  Geniş bir konu olan sürü yönetimi uygulamalarının vazgeçilmez ilkeleri vardır.  Bunlar doğru yapılırsa, ihmal edilmezse çiftlik kazançlı duruma geçer.   Temel ilkelerin ilk dördünü söyle sıralayabiliriz;   İşlerin disiplin içinde, aynı sırada, aynı şekilde yapılması, açık büfe yemleme, artmayınca yetmez kuralı ve soğuktan korkma, sıcaktan kork.   […]

Sıcaklık Stresinde İneğin Başına Neler Gelir? (Haziran 2014)

İneklerin işkembeleri bir enerji üretim ünitesidir.  Hiç sönmeyen bir kalorifer kazanı gibi sürekli çalışır ve metabolik ısı üretir. Sıcak havalar ineklerin strese girmelerine sebep olur.  Ortam sıcaklığı 24°C’nin üzerine çıktığında ineğin yem tüketimi azalır.  Sıcaktan dolayı vücut ısısı 39°C’nin üzerine çıkar.  Aktivite azalır.  Solunum sayısı, normalde, dakikada 26-50 olması gerekirken dakikada 80’nin üzerine çıkar.  Hormon […]

Sütçü Sığır İşletmelerinin Karnesi (Mayıs 2014)

Sütçü sığır işletmelerinde bir yıl boyunca sürüden zorunlu çıkarmaya sebep olan durumlar kayıt altına alınırsa “Yıl Sonu Karnesi” ortaya çıkar.  Bu karne ortaya çıktığında işletmenin zayıf yönleri belirlenmiş olur.  Sürüden zorunlu olarak çıkartılan inek sayısı ve sebepleri bilinirse geçmişten ders alınarak, geleceğe yönelik önlemler geliştirilebilir.   Süt sığırcılığı ile uğraşan çiftliklerde inekler kısır kaldıkları, memeleri köreldiği ve […]

Sütçü Çiftliklerde Stres Yönetimi (Şubat 2014)

Stres rahatı, konforu, huzuru ve günlük rutin yaşamı bozan her şeydir. İnsanlar koskoca ineklerin strese girebileceğine pek ihtimal vermiyorlar. Ancak; bunca verim beklediğimiz inekler son derece duyarlı hayvanlar olup, derhal strese girebiliyorlar. Stres ile mücadele sürü yönetiminin önemli bir parçasıdır. Sürü yönetiminin temeli, kuru-temiz rahat ortamlar sağlamaktır. Demek ki kuru – temiz ve rahat ortamlar […]

Sığır Irkları (Mart 2014)

Dünyada çok çeşitli sığır ırkları vardır. Ülkemizde de bu ırklardan bazıları ile, yerli ırklarımız mevcuttur. Ülkemizdeki yerli ırkları sayarsak; Yerli Kara, Bozırk, Doğu Anadolu Kırmızısı, Güneydoğu Anadolu Kırmızısı, Kilis Sığırı akla gelir. Bu ırklar ülkemiz koşullarına adapte olmuş, ancak; düşük verimli ırklardır. Geçmiş yıllarda, özellikle traktörün icadından ve kullanımından önce çeki ve tarla işleri öküz […]

Süt Sığırcılığı İşletmelerinde Antibiyotik Kullanımı (Ocak 2014)

Antibiyotik kullanımı ülkemizde yaygın boyutlardadır.  Kalıntı sorunu artmakta olup, ileride insan hekimliğinde kullanılabilecek antibiyotik kalmayacaktır.  Hatta bilim adamları bazı antibiyotiklerin kesinlikle veteriner hekimlikte kullanılmamasını, beşeri hekimlik için rezerv olarak saklanmasını bile önermişlerdir. Sığırcılık işletmelerinde antibiyotik kalıntılarının önlenmesi için birçok çalışma vardır.  Bunların bir kısmı yasal ve idari önlemlerdir.  Asıl önemli kısmı ise; antibiyotik kullanımının azaltılması […]

Sığırlarda Kış Beslemesi (Kasım 2013)

Kış geliyor.  İnekler için aslında daha az stresli havalar geliyor.  İnekler ısı stresinden kurtuldular.  Ancak; ısı stresinden dolayı oluşabilecek problemler ise kışın ortaya çıkacak.  Ayak hastalıkları, topallık ve döl tutmama gibi problemler aslında yaz aylarındaki ısı stresinin devamı olup, kışın bunlarla karşılaşan hiç kimse ısı stresini aklına bile getirmeyecek. İşin doğrusu, yaz ve kış beslemesinden […]

Sığırlarda Afrika Hastalığı (Eylül 2013)

Ülkemizde şimdiye dek görülmeyen bu hastalık güney doğu bölgemizde görülünce basın tarafından Afrika Hastalığı adı verildi. Asıl adı “Sığırların Nodüler Ekzantemi” dir.  İngilizce olarak “Lumpy Skin Disease”  diye bilinir ve dünyadaki yaygın bilinirliği bu isimle olur.  Ülkemizde “ihbarı mecburi hastalıklar” listesinde yer alır. Hastalık İngilizcesinden tam tercüme ile yumrulu deri hastalığıdır.  Etkeni koyun-keçi çiçek virusu ile aynı […]

Süt Sığırcılığı İşletmelerinde Gübre Yönetimi (Eylül 2013)

Sığırların idrarı, dışkısı ve bir kısım yataklık malzemesinin karışması sonucu ortaya çıkan atıklar gübreyi oluşturur.  Gübre yönetimi hem çıkan gübrenin uzaklaştırılması, hem de, eğer kullanılacaksa, bitki yetiştirmede kullanımına uygun olarak depolanmasını içeren işlemlerdir. Gübre hayvan adedi arttıkça büyük bir problem haline gelebilir.  Hayvanlara ve insanlara zararlı amonyak, metan, hidrojen sülfit ve karbondioksit açığa çıkaran gübrenin […]

Sığırlarda Suni Tohumlama (Eylül 2013)

Suni tohumlama bir gebe bırakma yöntemi olup, kızgınlıktaki ineğin rahmine boğa spermasının, özel bir aletle, bırakılmasıdır. Üstünlüğü kanıtlanmış boğaların tohumları kullanılırsa suni tohumlama bir “ırk ıslahı yöntemi” haline gelir.  Dünya’da ırkların ıslah edilmesinde en çok kullanılan, en etkin ve en kolay yöntem suni tohumlamadır. Suni tohumlama ile üstünlüğü kanıtlanmış boğa tohumları kullanılarak gelecek nesillerin daha verimli olması […]

Simmental Sığır Irkı (Haziran 2013)

İsviçre kökenli bir sığır ırkı olup, daha sonraki yıllarda İsviçre’ye komşu ülkelerde yaygınlaşmıştır.  Avrupa’da kırmızı -beyaz veya sarı- beyaz alaca renkli bir ırk olarak bilinir.  Ancak; ABD’de etçi ırk olarak geliştirilmiş boynuzsuz, siyah Simmental ırkı, giderek, öne çıkmıştır. Klasik Simmental ırkında burun ucu et renginde, tırnak ve boynuzlar sarıdır.  Son yıllarda boynuzsuz soylar üzerinde çalışılmış […]

Sığırcılık İşletmelerinde Kullanılan Suyun Kalitesi (Mayıs 2013)

Sığırcılık işletmelerinin kuruluşu safhasında mutlaka “su analizi” yaptırılmasını, işletme esnasında da periyodik olarak suların tahlilini öneriyoruz.  Çoğunlukla ihmal edilen bu tahliller ancak, başa bir dert gelince akla geliyor.  O zaman işletme zarar görmüş olduğundan, geriye dönülmez kayıplar ortaya çıkıyor.  Bu yönden bakıldığında “su analizi” yaptırmak bir koruyucu hekimlik hizmetidir. Sığırcılık işletmelerinde su kalitesi ve kaliteyi bozan etmenler deyince nitrat, […]

Soru – Cevap (Küflü Yem, Sıcaklık Stresi, Süt Verimi Artışı) (Tahir S. Yavuz) (Mayıs 2013)

1.Hayvanların aldığı hormonlu yemler sütü etkiler mi? Cevap: Süt ineklerinin yemlerinde bir hormon mevcut değildir. Dolayısıyla böyle bir soru yersiz olur. Ancak süt ineklerine verilen silaj, ot, yonca ve tane yemlerden gelen küfler, küf toksinleri süt veriminin azalmasına, aynı zamanda döl veriminin azalmasına da sebep olur. Asıl olarak üzerinde durulması gereken konu budur. Görünen veya görünmeyen […]

Sürü Yönetiminde Veteriner Hekimin Rolü (Şubat 2013)

Hayvancılık işletmelerinde birçok problem zaman zaman söz konusu olabilir. Ancak; işletmelerin en zorlu hastalığı kötü yönetimdir. Sürü yönetimi bir bütündür.  Yemlemeyi, sağlığı, barınak konforunu, stres yönetimini, döl verimini, sağımhaneyi, işletmede olan biten her şeyi kapsar.  Bunların çoğu da birbirine bağlıdır.  Yemleme, barınak dizaynı gibi konulardaki bir hata sağlığı doğrudan etkiler.  Serinletme sisteminin eksikliği, yanlış yapılmış, […]

Süt Sığırcılığına Yatırım Yapılır mı? (Kasım 2012)

Süt ve süt ürünleri ile et en önemli gıdalardır.  Bu hayvansal protein kaynaklarının yerini alabilecek başka gıdalar yoktur.  İnsanların hayvansal protein almaları gerekir.  Çocukların, kadınların ve hamilelerin hayvansal proteinlere daha çok ihtiyaçları vardır.  Bedensel ve zihinsel gelişim tam olarak hayvansal proteinlerle sağlanabilir. Dünya’daki ve ülkemizdeki nüfus artışına bakarak hayvansal proteine olan ihtiyacın artacağını rahatlıkla söyleyebiliriz. […]

Sağımcı (Eylül 2012)

Atalarımız “Ayak yoksa, at yok” derlermiş.  Özellikle Kadim Türk Kültüründe bu söz çok önemliymiş.  Giderek bu söze bir ilave geldi.  Meme yoksa, inek yok. İnekler işkembeleri, ayakları ve memeleri sağlam olduğu sürece verimli bir şekilde ömürlerini devam ettirebilirler.  Tabii, her organ önemlidir, ama ineklerin memesi en önemli organlarıdır.  Biz ise bu en önemli organı sağımcıya teslim ederiz. Sağımcı […]

Süt Sığırcılığında Tasarruf Önlemleri (Eylül 2012)

Süt sığırcılığı işletmeleri bazı gider kalemlerinden tasarruf edebilirler mi?  Bu giderler içerisinde herkesin bildiği gibi en önemlisi yem gideridir.  Yem giderlerinden kesinlikle tasarruf edilmez.  Yem giderlerinden tasarruf etmek yerine, verimi artırmak ve bir litre sütü ucuza mal etmek hedeflenmelidir. ABD’deki çiftçiler arasında “yemden tasarruf eden, işten çıkar” diye bir söz vardır. Yıllar içerisinde yemden tasarruf etmeye kalkan […]

Süt ve Yemin Fiyat Dengesi (Haziran 2012)

Yıllardan beri konuşulan bu konu halen konuşulmaktaysa, henüz uygun bir çözüm bulunamamış demektir.  Zaten basit bir çözümü olsaydı bugüne dek olumlu sonuçlar alınması sağlanabilirdi. Süt ve yem piyasası hakkında görüş bildirildiğinde veya şikayetler dinlendiğinde,  çoğunlukla dile getirilen fiyat kesif yem fiyatı, başka bir deyişle fabrika yemi fiyatıdır.   Aslında inekler ot yiyen ve ot yemek için […]

Suni tohumlama esnasında oksitosin kullanılması gebelik oranında bir artış sağlar mı? (Soru-Cevap) (Mayıs 2012)

SORU: Suni tohumlama esnasında oksitosin kullanılması gebelik oranında bir artış sağlar mı? CEVAP: Oksitosinin yarı ömrü iki dakikadır.  Uygulandıktan sonra %50’si metabolize olmaktadır.  Bu nedenle vücutta kalış süresi çok kısadır.  Buna bağlı olarak da çok kısa süre etkili olur.  1950’li ve 1960’lı yıllarda yapılmış çalışmalarda dölverimi üzerinde bir avantajı olmadığı rapor edilmiştir. Dr Ray Nebel Teknik Servis […]

Schmallenberg Hastalığı (Şubat 2012)

Yakın zamanda Kuzey Avrupa’da bir takım kuzu ve buzağılar anormal biçimde doğmaya başladılar.  İnceleyen bilim adamları bu hastalığın bir virus tarafından oluşturulduğunu saptayarak, ilk görüldüğü kasaba olan Schmallenberg’in adını verdiler. Schmallenberg  virusu  Akabane (Akabane hastalığı için tıklayınız) virusu ile aynı aileden ( ortho bunyaviruses) bir virus olup, inek ve koyunların yavrularında doğumsal şekil bozuklulukları ile […]

Sütçü Sığır İşletmelerinde Aşılama ve Koruyucu Hekimlik Programı (Aralık 2011)

Süt Sığırcılığı yapan işletmelerde buzağıların, danaların ve ineklerin sağlıklarının korunmaları bir “koruyucu hekimlik programı”yla mümkün hale gelir.  Korumak ucuz ve garantili, tedavi ise pahalı ve zordur.  Tedavi her zaman başarılı olamayabilir. Süt sığırcılığı işletmelerinde; doğum yapan, süt verme döneminde, kuru dönemde inekler olduğu gibi, yeni doğmuş buzağılar, büyümekte olan danalar vardır ve bunların her bir […]

Sıklıkla Karşılaştığımız Buzağı Hastalıkları (Aralık 2011)

Buzağı İshalleri: Yeni doğan buzağıların ishalleri sık görülen, çoğunlukla çaresiz ve ölümcül bir problemdir. Gerekli önlem alınmamış sürülerde buzağılar belirti göstermeksizin, aniden ölürler veya ishal belirtisi görüldükten sonra buzağıyı kaybederiz. Gerekli önlemler: 1)    Doğuma 1 ay kala gebe inek veya düvenin aşılanması 2)    Buzağıya ağız sütünün yeterince içirilmesi 3)    Doğumu takiben en kısa sürede antiserum […]

Sonbahar ve Kışa Girerken Sığırcılıkta Yapılması Gerekenler (Kasım 2006)

Sığırcılıkta mevsimin sonbahar ya da kış olmasının alınması gereken önlemler açısından büyük bir önemi yoktur.  Zaten sistemli olarak aşılamaların, parazit mücadelesinin, dezenfeksiyonların yapılması gerekir. Barınaklarda alınacak önlemler: Kış geliyor diye hayvanları kapalı, kötü  havanın biriktiği ortamlara koymak birçok hastalığa davetiye çıkarmaktır.  Ne yazık ki ülkemizde soğuktan korkarak, hayvanları sıcak tutmak arzusuyla kapalı ahırlara koymak adettendir.  […]

Şap Hastalığı (Mart 2011)

Şap hastalığı ülkemizde sık sık görülen viral bir enfeksiyondur.  Ağız, ayak ve memelerde yaralarla ortaya çıkar. Önce kabarcıklar kendini gösterir.  Kabarcıklar sıyrılarak yaraya dönüşür. Şap hastalığı bugünlerde ülke boyutunda görülüyor.  Sık sık hayvan pazarlarının kapatıldığı haberlerini duyuyoruz.  En kötüsü aşılı sığırlarda da hastalık görüldüğü söyleniyor.  Böyle bir durum birçok kimsenin aklına “suş değişikliği” ihtimalini getiriyor. […]

Süt Ucuz, Yem Pahalı (Mart 2011)

Sığırcılık sektörünün en büyük problemi olarak karşımıza çıkan sütün ucuz, yemin pahalı olması konusunda sektörün devletten birçok beklentisi vardır.  Çiğ süt iyi fiyata satılırken bile süt üreten çiftçiler bir korku içerisindedirler.  ” Bugünlerde fiyat fena değil, ama bakalım ne zaman düşecek? ” Süt sığırcılığı işiyle uğraşanların zihnini sürekli meşgul eden bu korku, ne yazık ki, […]

Süt ve Besi Sığırcılığı Yatırımlarında Dikkat Edilmesi Gerekenler (Mart 2011)

Süt veya besi sığırcılığı işletmesi kurmayı planlayan bir girişimci nelere hazır olmalı, neleri göze almalıdır? Yatırım yapılırken ileride işletme ile ilgili konular düşünülerek hareket edilmelidir.  Yatırım safhasında yapılacak olan eksiklikler veya hatalar sonradan işletme yönetimine kötü yönde etki eder. Öncelikle yatırımcı arazisini irdelemelidir. Arazideki su miktarı ve kalitesi, arazinin ulaşım durumu, rüzgar yönü ve şiddeti, […]

Süt Sığırcılığında Yemleme Programları (Eylül 2010)

Süt sığırcılığı yapan işletmelerde yemlemenin önemi verimle, verimlilik ömrüyle birebir ilişkilidir.  Verim deyince süt miktarı ve süt yağı oranı akla geldiği gibi, buzağı verimi yani döl tutma konusu da akla gelmelidir.  Diğer yandan sürüden çıkarma gerekçelerinin arkasında ise, yine “besleme yanlışları” nın olduğu bilinmektedir. İneklerin beslenmesinde önce, buzağıların beslenmelerine biraz değinmek de yarar vardır.  Ülkemizde […]

Süt Tanıtım Grubu Kurulmalıdır (Ekim 2009)

Süt; inekler (aynı zamanda koyun ve keçiler) tarafından insanlığa sunulmuş en değerli armağandır.  Herkes için yararlı olan bu değerli üründen ülkemiz insanları yeterince yararlanamamaktadır.  Bilindiği gibi süt tüketimimiz ABD ve AB ülkelerindeki kişi başı tüketimlerle karşılaştırıldığında çok düşüktür.  Halbuki süt başlıbaşına bir toplum sağlığıdır.  Süt tüketimi kamu sağlığı harcamalarının azalmasına, toplumun daha sağlıklı ve zeki […]

Süt Tüketimi Toplum Sağlığıdır (Eylül 2009)

Süt; inekler (aynı zamanda koyun ve keçiler) tarafından insanlığa sunulmuş en değerli armağandır.  Herkes için yararlı olan bu değerli üründen ülkemiz insanları yeterince yararlanamamaktadır.  Bilindiği gibi süt tüketimimiz ABD ve AB ülkelerindeki kişi başı tüketimlerle karşılaştırıldığında çok düşüktür.   Avrupa ülkelerinin dörtte biri, ABD’nin üçte biri kadar süt tüketiyoruz. Halbuki süt başlıbaşına bir toplum sağlığıdır.  Süt […]

Serbest Erişimli Yemek Sodası (Sodyum bikarbonat) (Temmuz 2009)

Sütçü sığır işletmelerinde yemliklerin belli yerlerine ineklerin serbestçe erişip yalayabilecekleri şekilde sodyum bikarbonat (yemek sodası) koymak son derece büyük yararlar sağlamaktadır. Özellikle gizli (subakut, subklinik) asidoz önleyici, sıcaklık stresi durumlarında yardımcı rol oynayan bu uygulama, topallık, tırnak hastalıkları gibi olayların da önüne geçilmesinde faydalı olmaktadır. İnekler sodyum bikarbonatı ihtiyaçları kadar ve kendi arzularıyla yalamakta, işkembe asiditesini dengelemektedirler. Sodyum […]

Sağım, Sağım Hijyeni, Çiğ Sütün Saklanması (Temmuz 2009)

Süt sığırcılığı yapan işletmelerin kendi üretimlerinin başarısı için ve ürettikleri sütü işleyenlerin elde ettikleri, tüketicilerin satın aldıkları ürünlerin kalitesi için dikkat etmeleri gereken bazı kurallar vardır. Süt memeden çıktığına göre; sağlıklı ve kaliteli sütün sağlıklı bir memeden elde edileceği bilinen bir gerçektir.  Başka bir deyimle, sağlıksız bir memeden sağlıklı sütün çıkmayacağını bilmek gerekir. Meme sağlığı […]

Sütçü Keçilere Suni Tohumlama (S.T.) Yapılması (Mayıs 2009)

Sütçü Keçilere Suni Tohumlama (S.T.) Yapılması GİRİŞ Suni tohumlama (S.T.), spermanın bir tekeden alınarak, dişi keçinin döl yatağına konulma aşamalarını kapsar.  Dişi keçiler, taze sperma veya ticari olarak mevcut olan dondurulmuş sperma ile tohumlanabilir.  Bu yazıda, dişi keçilerin suni olarak tohumlanmasında donmuş sperma kullanılmasından söz edilmektedir.  Sütçü keçi üreticilerinin (çiftçiler), suni tohumlama uygulamalarını tercih etmelerinin […]

Synchrotest

“SYNCHROTEST” sığırlarda kan üre-nitrogen düzeyinin belirlenmesi için kullanılan bir saha testidir. Sütte uygulanabilir olması testi son derece pratik bir hale getirmektedir. Sığırın veya sürünün besleme düzeyini, beslemedeki yanlışlıkları ortaya koyar.  İneklerde kan üre-nitrogen düzeyinin yükselmesiyle gebelik oranı arasında negatif bir ilişki olduğu, östrus günü uterus PH’sının azaldığı, bir çalışma ile gösterilmiştir. Selçuk üniversitesi Veteriner Fakültesinde […]

Sütte Temiz Olmayan Koku Problemlerinin Önlenmesi (Nisan 2008)

Bazı çiftliklerin süt örneklerinin, tadıldıklarında hoş olmayan, kirli bir kokusu vardır.  Bu sorun daha çok kış aylarında meydana gelir.  Çoğunlukla, silaja benzeyen abzorbe olmuş bir koku gibidir.  İneklerin soludukları barınak kokulu hava, genellikle süte geçmektedir.  Toz, toprak ve dışkı (gübre), sütte temiz olmayan bir kokuya neden olur. Bu sebepten, inekler ve çevreleri temiz tutulmalıdır.  Düzgün […]

Sütte Somatik Hücre Sayısı Nasıl Düşürülür? (Temmuz 2007)

Bu soru başka şekilde de sorulabilirdi. Somatik hücrenin yüksek olması nasıl önlenir? Koruyucu hekimlik hizmetlerine önem veren işletmeler için böyle sormak daha doğrudur. Sütte somatik hücre meme iltihabının özellikle gizli mastitisin bir göstergesidir. Meme içindeki mikropla savaşın sonucu olarak ortaya çıkar. Somatik hücre dediğimiz aslında çok büyük oranda akyuvarlardan oluşur. Akyuvarlar memeyi ele geçirmeye çalışan […]

Sütçü Sığırlarda İkizlik Durumu (Aralık 2008)

Soru: Düvelerimden birisi, ilk buzağılamada ikiz buzağı doğurdu (bir dişi ve bir erkek).  Buzağılar doğumdan hemen sonra öldüler.  Bu düvenin tekrar ikiz doğurma olasılığı nedir?  İkiz buzağılamayı önlemek için ne yapmalıyız? Cevap: Sütçü sığırlarda ikizlik durumu, dölverimi ile ilgili olup engellenebilecek bir husus değildir.  Ayrıca ikiz doğuran inek ve ikiz olarak doğan buzağılar üzerindeki negatif […]

Sütçü Sığırlarda Klinik Mastitisin Karaciğer Yağlanması ile İlişkisi

Mutlu Sevinç, Abdullah Başoğlu, Ahmet Semacan, İsmail Şen, Murat Boydak (S.Ü. Veteriner Fakültesi) Çalışma Özeti: Mastitisli sığırların önemli bir kısmında karaciğer yağlanmasının da belirlenmesi, hastalıkla karaciğer yağlanması arasında bir ilişkinin olduğu ve yağlanmanın derecesine bağlı olarak karaciğer fonksiyonlarında da bozukluklara yol açabileceği gözlendi. Bu nedenle postpartum mastitis tedavisinde, karaciğer yağlanmasının da göz önüne alınarak karaciğer koruyucu […]

Sütçü Sığırlarda Enfeksiyöz Yavru Atma Sebepleri

BVD IBR Neospora caninum Leptospirosis (Leptospira hardjo bovis = Leptospira borgpetersenii serovar) Trichomoniasis Vibriosis (Camphylobacter) Brusellosis Mavi dil Akabane Listeriosis (Listeria monocytogenes) Mycoplasma – Ureaplasma (Ureaplasma diversum) Arcanobacterium (Actinomyces) pyogenes – Nadiren Chlamydophilosis (chlamydiosis) (koyunlarda, nadiren sığırlarda) Aspergillus ve diğer mikotoksinler (Küf) Sistemik Enfeksiyonlar (Salmonellosis, şiddetli koliform mastitis, Haemophilus)

Sütçü Sığırlarda Dönemsel Besleme (KASIM 2006)

İneklerin süt verimlerinin genetik olarak arttırılması sonucunda, onlara gösterilen özenin de arttırılması gerektiği artık bilinen bir gerçektir. Bu özenli bakımın başında inek konforu ve uygun besleme teknikleri gelir. Yüksek verimli ineklerde besleme bir bilim ve sanat karışımı haline gelmiştir. Çeşitli besleme önerileri olmakla birlikte, özellikle ABD’de son yıllarda başarıyla uygulanan dönemsel besleme yöntemi oldukça yaygınlaşmıştır. […]

Sütçü Sığır İşletmelerinde Östrus Senkronizasyonu

Östrus senkronizasyonu kızgınlıkların toplulaştırılması anlamına gelir. Kızgınlık döngüsü ineklerde normal yoldan vücudun salgıladığı hormonlarla oluşur. Bu döngüye dışarıdan hormon vererek müdahale etmeye, yani üremenin hormonal olarak kontrol altına alınmasına “östrus senkronizasyonu” diyoruz. Östrus senkronizasyonu daha çok ekonomik sebeplerle yapılır. Birörnek buzağılar istendiğinde, doğumların hava koşullarına veya pazar koşullarına uygun olması istendiğinde, uzak mesafelerde toplu tohumlama yapılarak […]

Sütçü Sığır İşletmelerinde Sıklıkla Yapılan Hatalar ve Önerilen Çözümler (OCAK 2007)

1.Hata : Saman :  Saman özellikle süt vermekte olan ineklerde hiç kullanılmamalıdır.  Süt veren inekler daha çok enerjiye ihtiyaç duyarlar.  Saman hem yem alımını kısıtlayan, hem de içerisindeki lignin ile sindirimini zorlaştıran bir maddedir.  Sıklıkla yapılan hataların başında “sığırlara saman vermenin gerekli olduğu” düşüncesi gelmektedir.  Samanın yerini yonca, çayır otu, kuru otlar, hasıllar, silaj ya […]

Sütçü Sığır İşletmelerinde Sağlık Standartları (KASIM 2006)

Yüksek verimli sütçü ineklerde doğumu takip eden sağlık problemlerinin görülme sıklığı ile ilgili yapılan istatistiksel çalışmalarda bir takım veriler elde edilmiştir. Ülkemizdeki sürülerde bu tip kayıtların tutulma alışkanlığı olmadığından durumumuzu tam olarak bilemiyoruz. Ancak dünyada yapılan istatistiksel çalışmalara göre sütçü işletmelerde doğumu takiben en çok görülen problem metritis , yani rahim iltihapları olup, ortalama oran %12.8’dir. Dağılımı […]

Sütçü Sığır İşletmelerinde Göstergeler ve İpuçları (Haziran 2007)

Süt sığırcılığı yapan çiftliklerde bazı tahlil sonuçları ya da hayvan davranışları çiftlikteki problemlerin habercisi olur. Eğer bunlar iyi gözlemlenir ve değerlendirilebilirse var olan ya da gelmekte olan problemin farkına varılarak, gerekli önlemlerin zamanında alınması sağlanır. Çiftlikteki meme sağlığı hakkında bize ipucu verebilecek en önemli gösterge somatik hücre sayımıdır. Somatik hücre artışı Kaliforniya Mastitis Testi ile […]

Sütçü Sığır İşletmelerinde Döl Verimi Düşüklüğü Sebepleri ve Kritik Kontrol Noktaları

Bir işletmede gebelik elde etme oranı düşükse, aşağıdaki konular gözden geçirilmelidir. 1-Kızgınlık tespiti doğru yapılıyor mu? Bu işleme yeterli zaman ayrılıyor mu ? Kızgınlıkta primer belirtilere ya da sekunder belirtilere göre mi karar veriliyor ? Kızgınlıkta primer belirtiler atlama ve atlamaya izin vermedir. Çara akıntısı, böğürme ve diğer belirtiler ikincil belirtilerdir. Eğer inekler boyunlarından bağlıysa […]

Sütçü İnekleri Besleme Programlarında Lifin (Selüloz) Rolü (Lindell Whitelock, Teknik Danışman – World Wire Sires) (Nisan 2007)

Lindell Whitelock, World Wire Sires’ta teknik danışmanıdır ve dünyanın dört bir yanından 70’in üzerinde ülkede süt sığırı çiftçileriyle çalışmıştır. Geçtiğimiz 3 yıl içinde, Türkiye’deki süt sığırı çiftçileriyle çalışmak için, ülkeye Ege Vet tarafından sağlanan temaslar yoluyla gelmiştir. Sütçü ineğin potansiyelini maksimize etmek için en önemli zorluk, ona ihtiyacı olan besinleri sağlayabilmektir. Yolculuklarımda gözlemlediğim pek çok […]

Sütçü İneklerde Kızgınlık Belirtileri (Mart 2008)

S.T için Çok Erken Zayıf Mükemmel Zayıf S.T için Çok Geç 0 saat 18. saat 28. saat   İneğin üzerine atlanmasına izin vermesinden 6-10 saat öncesi Kızgınlığın başlaması=ineğin üzerine atlanmasına izin vermesi (DURMA)*   Kızgınlığın başlamasından 10 saat sonra Yumurtanın yaşayabileceği ek süre Belirtiler: Belirtiler: Belirtiler:     1.     Diğer inekleri koklar.   2.     Diğer ineklere atlamaya […]

Süt Yağında Azalma (Temmuz 2007)

İnek sütünün en önemli öğelerinden biri süt yağıdır. Süt yağı ineğin ırkı ile ilgilidir. Ancak; genetik süt yağında % 55 oranında etkili, bakım, besleme ve çevre koşulları da % 45 oranında etkilidir. Demek ki; genetik olarak ortaya çıkan değer çevre, bakım, besleme koşullarının etkisiyle şekillenir. Ülkemizde çoğunlukla bulunan sütçü ırkların dünyaca kabul edilmiş süt yağı […]

Süt Veriminde Pik Seviyesi (Kasım 2008)

Bilindiği gibi pik en yüksek nokta anlamına gelir.  Süt veren inekler doğumu takip eden günlerde sütlerini arttırarak en üst seviyeye çıkarırlar.  Sürü yönetimi bakımından süt veriminin kaç günde en yüksek seviyeye ulaşacağını, bu seviyede ne kadar süre kalacağını bilmek büyük önem taşır. İneklerin doğumu takiben hızla pike ulaşmaları istenir.  Bu zaman 28-35 gün arasıdır.  Pik […]

Süt Sığırcılığının A.B. Falı (Ocak 2006)

Avrupa Birliği’ne girmek için hevesliyiz. Görüşmelerin başlaması kararı alındı. Herkesin dediği gibi “zorlu” geçecek konuların başında tarım geliyor. Bunun içinde hayvancılık da var. Avrupa Birliği bizden bir çok konuda uyum isteyecek. Sanıyoruz ki; uyum pek kolay olmayacak. Avrupa Birliği istiyor diye değil, bunların bir çoğunu zaten kendimiz için yapmalıyız. Avrupa Birliği bize bu konularda danışmanlık […]

Süt Sığırcılığında Zincirleme Kazalar (Mart 2008)

Süt sığırcılığında yapılan ihmaller, küçük gecikmeler, basit yanlışlar ne yazık ki orada kalmaz ve giderek büyük boyutlara ulaşabilir.  Küçük problemler kartopu gibi büyüyerek karşımıza kocaman bir dert olarak çıkabilir.  Birbirini takip eden sorunların ilk çıktığı noktaya bakarsak, konunun basit bir önlemle çözülebilecek, gerçekten basit bir sorun, olduğu görülecektir.  Zincirleme kazalara sebep olan olayları gözden geçirirsek, […]

Süt Sığırcılığında Yeni Yaklaşımlar (MART 2007)

Süt sığırcılığındaki yeni yaklaşımları birkaç başlık altında inceleyebiliriz. Topluca gözden geçirirsek; 1- Genetik gelişmeler 2- Barınaklar ve konfor 3- Uygun besleme teknikleri 4- Koruyucu hekimlik gibi alt başlıklar ortaya konulabilir. Yeni yaklaşımlar süt sığırcılığında gelinen noktanın birer uzantısı olarak ya da gereksinimlerden kaynaklanan bir şekilde ortaya çıkmıştır. 1- Genetik Gelişmeler: Bu konuda en büyük gelişme dişi buzağılar yönünde olmuştur. […]

Süt Sığırcılığında Operasyonel Maliyet (Temmuz 2007)

Süt sığırcılığı işletmeleri sonuç olarak ekonomik operasyon gerçekleştiren işletmelerdir. Başka işletmeler gibi girdileri vardır, ürünleri vardır, paraya çevrilen ürünlerden elde edilen gelirleri vardır. Kar-zarar hesapları yapılırken, bunların operasyonun tümünü kapsaması gerekir. Sonucun yıllık, iki yıllık hatta beş yıllık tablolarda görülmesi gerçek kar ve zarar hesabını ortaya çıkaracaktır. Günlük ya da sadece bir alım esnasında yapılan […]

Süt Sığırcılığında, Döl Tutma Problemlerinin, Besleme ve Çevre Koşullarıyla İlişkisi

Özellikle ülkemizin batı bölgelerinde ve üstün genetik özelliklere sahip boğaların spermalarıyla ineklerin döllenmesini sağlayan çiftliklerde döl tutma konusunda bazı problemler görülmektedir. Buzağılar sürünün geleceği ve işletmenin sütle birlikte en önemli kazanç unsuru olduklarına göre, döl kayıplarıyla işletmenin büyük zararlara uğrayacağı açıktır. Çiftlikte genetik seviyenin, yıllar içinde yapılan ırk ıslahıyla, yüksek düzeye ulaşması, mutlaka bakım, besleme […]

Süt Sığırcılığında Genetik Islah (Ekim 2007)

(26 Ekim 2007 tarihinde SÜT SIĞIRCILIĞI KURULTAYI’nda bildiri olarak sunulmuştur) (Konuyla ilgili sunumu indirmek için tıklayınız) Süt sığırcılığı tarımın bir üst kolu, sığırcılığın bir ihtisas alanı ve hayvansal protein üretiminin başlıca unsurlarından biridir. Ülkemizdeki üretimin artması gerektiği konusunda herkes hemfikirdir. Üretim artışı hayvancılıkta ve özellikle süt sığırcılığında en önemli hedefimizdir. İnsan sağlığı ve ülkelerin gelişmişlik düzeyi […]

Süt Sığırcılığı Sektörü- Veteriner Hekimlik ve Avrupa Birliği Hakkında Görüşler (Mayıs 2005)

Avrupa Birliğine girmeye aday olduğumuz bugünlerde, henüz girmesek bile artık AB müktesebatını takip eder durumdayız. Giderek her geçen gün daha çok uyum sağlamamız gerekecek. Öyleyse sektörümüze yönelik gelişmelerin neler olacağını bilmekte yarar var. Avrupa Birliği süt kalitesine önem veren bir topluluk. Çiğ sütte somatik hücrenin üst sınırı ikiyüzbin olacaktır. Hatta zaman içerisinde bunun da altına […]

Süt Sığırcılığı İşletmelerinin Başarılı Olması İçin ON EMİR (Ekim 2008)

    1-Dengeli rasyon uygula.   2-İneklere doğuma yakın günlerde ve lohusalığın ilk günlerinde profesyonel yardım sağla.   3-Sıcaklık stresini önle.   4-Klinik ve Subklinik hipokalsemiye karşı önlem al.   5-Karantina tedbirlerine ve koruyucu hekimliğe önem ver.   6-Lohusa izleme programı uygula.   7-Kaliteli kaba yemin önemini unutma.   8-Mastitisle mücadele et.   9-Buzağıları koru. 10-Genetik ilerlemeyi sürdür.  

Süt Kalitesi

Kaliteli süt ekonomik anlamda ve sağlık açısından çok önemli bir üründür. Süt sığırcılığının ve süt sanayiinin gelecekteki anahtarıdır. Kaliteli süt herkese kazandırır. Kaliteli sütü üreten çiftçi iyi fiyat veren alıcı bulacağı gibi, bunu alan sanayici daha çok ve daha kaliteli ürün elde edecektir. Sütü ya da sütlü ürünü tüketen son tüketici de kaliteli ürün tüketeceğinden […]

Sürü Yönetimi

Sürü yönetimi bildiğimiz konuların sırayla ve belli bir disiplinle yapılmasından ibarettir. Amaç kazançlı ve sağlıklı, ortalama ömrü uzun bir sürü yaratmaktır. Bugünün buzağıları yarının inekleri olacağına göre, konuya buzağılamadan başlayalım; Buzağımızı doğuracak olan ineğimiz kurudadır. Kurudaki inek iyi havalandırılmış, rahat bir bölümde ve sağmal ineklerden ayrı olarak bakılmalıdır. Mineral ihtiyaçları dengeli bir yemle beslenen, rahatça […]

Sürü Sahibinin Kontrol Paneli (Mart 2016)

SÜRÜ SAHİBİNİN KONTROL PANELİ Bir sütçü sürü sahibi işlerinin yolunda gidip gitmediğini nasıl anlar? Bir sürü sahibi ineklerini, düvelerini, buzağılarını emanet ettiği insanları nasıl kontrol eder? Bir sürü sahibi işlerini emanet ettiği elemanlarını kontrol ederken hangi raporları istemelidir? İşletmede işler yolunda gidiyor mu ? 1.Somatik hücre sayımı: İneklerin meme sağlığını gösterir.  Özellikle gizli mastitisin göstergesidir. Mililitre’de […]

Susuz Sağım (Temmuz 2007)

Son yıllarda ABD’de mastitisle mücadelede uzmanlar az su kullanarak ve mutlaka memeyi kurulayarak sağıma hazırlık yapılmasını öğütlüyorlardı. Şimdi hiç su kullanmadan sağım yapılmasının daha yararlı olacağı konusunda büyük oranda görüşbirliği var. Bu yeni metoda WTPM, Waterless Teat Preparation Method yani, susuz meme başı hazırlama metodu adını veriyorlar. Bu metodun yaz ve kış, büyük, orta, küçük […]

Suni Tohumlama Üzerine Bazı Öneriler (EKİM 2006)

Böyle bir konu başka ülkelerin de gündemine geliyor mu? Bilemiyorum. Ancak bizim gündemimize sıklıkla geliyor. Görüşlerimizi yazılı ve sözlü olarak defalarca bildirdik. Şu anda sektörün en eskisiyiz. Kimse “belki bir bildikleri vardır” demiyor. Çok ısrarla bir şeyler söylersek “kimbilir ne menfaatleri var, gelin tersini yapalım” diye düşünenlerin sayısı artabilir. Buna rağmen bir hata daha yapalım […]

Suni Tohumlama Uygulamasıyla Döl Tutmayan Hayvanlarda Dikkat Edilmesi Gereken Konular

1.Beslenme Enerji noksanlığı, protein-enerji dengesizliği, kuru dönemde bilinçsiz beslenme, sürünün genel durumu, kalitesiz kaba yem, vitamin-mineral noksanlıkları 2.Barınak koşulları Kapalı, boynundan bağlı ağır sistemleri, kötü bakım koşulları 3.Kızgınlık kontrolü-tohumlama zamanı Kızgınlığın başladığı zamanın tespiti, tohumlama zamanının kaçırılması 4.Tohumlama esnasında spermanın hazırlanması ve uygun yere verilmesi Spermanın sıvı azot tankından çıkarılması, vücut sıcaklığında çözündürüldükten sonra pistole […]

Suni Tohumlama Nedir?

Irk ıslahında en kolay ve dünyada en çok kullanılan yöntem Suni Tohumlama‘dır. Suni tohumlama; kızgınlıktaki ineğin rahmine boğa tohumunun, özel bir aletle, bırakılmasıdır. Suni tohumlama ile üstünlüğü kanıtlanmış boğa tohumları kullanılarak gelecek nesillerin daha verimli olması sağlanır. Boğadan çiftleşme yoluyla geçebilecek hastalıkların yayılması suni tohumlama ile önlenmiş olur. Kolay buzağılama özelliği önceden belirlenmiş boğa tohumları kullanılırsa […]

Spermasını İthal Ettiğimiz Boğaların Özel İndekslere Göre Sıralaması

Sağlık İndeksi: Kızları az dert çıkaran, ayak ve bacakları düzgün, sağlıklı kızlar veren boğalar (sırasıyla). Oman Potter Touch Dutch Score Sanksrit Spicemaster Boone Marion Air-Time Warrior Doug Harry Augustine Geno Max     Komponent Kralları: Kızlarının sütlerinde yüksek protein ve yüksek kuru madde olan boğalar ( sırasıyla). Oman Boone Marion Air-Time Spicemaster Sanksrit Warrior Potter […]

Sinek Mücadelesi (Kasım 2008)

Soru: Sütçü sığır çiftliklerinde sinekleri önleme metotları nelerdir?  ABD’deki çiftçilerin sinekle mücadele yöntemleri nelerdir? (Eylül 2008) Sütçü çiftliklerdeki sinek mücadelesinde en önemli nokta, yumurtlama (çoğalma) yerlerinin kısıtlanmasıdır.  Bunu yapabilmek için temizlik (sanitasyon) elzemdir.  Sanitasyon, nem kontrolü ve gübre (dışkı) idaresi en önemli hususlardır.  Ergin sinek mücadelesine kıyasla, yumurtadan çıkmadan önceki dönemde bu noktalara dikkat ederek yapılan […]

Sığırların Solunum Yolu Enfeksiyonlarında Tedavi

Sığırların solunum yolu enfeksiyonları çok faktörlü hastalıklardandır. Stres faktörleri, viruslar ve bakteriler devreye girerek hastalığı oluştururlar. Bu yüzden tedavi akılcı bir seçenek değildir. Asıl olan korumadır. Koruma stres yapıcı faktörleri önleme, viruslara ve bakterilere karşı aşılama yöntemleriyle mümkün olur. Ancak; yine de bazen tedavi girişimleri yapmak gerekir. Sığırların solunum yolu enfeksiyonlarında tedavi her zaman başarılı […]

Sığırların Solunum Yolu Enfeksiyonları (Ekim 2008)

Sığırcılıkta çok rastlanan ve önemli hastalıklardan biri solunum yolu enfeksiyonudur.  Besicilikte ve buzağılarda özel önem taşıyan bu hastalık birçok etkenin bir araya gelmesiyle oluşur. Başlıca belirti öksürüktür.  Gözle izlenebilecek diğer belirtiler sık soluma, durgunluk, iştahsızlık, burun akıntısı, soluk güçlüğü ve karnından solumadır. Vücut ısısının yükselmesi hastalığın başında söz konusu olsa da, sonradan normale düşebilir.  Nabız sayısı ise […]

Sığırlarda Topallık ve Suç Ortakları

Süt sığırlarında topallık işletmelerin en büyük dertlerinden biridir. Topallık aynı zamanda başka problemlerin habercisi ya da işbirlikçisi de olabilir. Süt sığırlarında topallık çoğunlukla ayaklardan ve genellikle de tırnaklardan başlayan problemlerle karşımıza çıkar. Ağır cüsseli hayvanlarda görülme sıklığı diğerlerine göre iki kat fazladır. Şiddetine göre değişen miktarda, yıllık 300-600 ABD Doları kayba sebep olan topallıklar, ineklerin […]

Sığırlarda Solunum Yolu Enfeksiyonuna Karşı Koruma ve Tedavi

SIĞIRLARDA FİBRİNLİ PNEUMONİ (Lober Pneumoni=Kruppoz Pneumoni) Sığırcılıkta rastlanan en önemli hastalıkların başında gelir. Özellikle Besi Sığırcılığında Solunum Sistemi Hastalıkları en büyük kayıba neden olan hastalıklar olma özelliğini sürdürmektedir. Kayıplar: 1-Ağırlık Kayıpları 2-Ölümlerle Olan Kayıplar 3- Tedavi Masrafları A.B.D.’de Besi yerlerindeki hastalıklarda klinik tanıların 3/4’ünde, otopsi tanılarının 2/3’ünde Solunum Sistemi hastalıkları sorumlu bulunmuştur. Lober Pneumoni tarzında seyreden […]

Sığırlarda Kan İşeme

Sığırlarda kan işeme iki şekilde oluşur; 1.Hematuri 2.Hemoglobinüri Hematuri’de idrar bekletildiğinde ya da santrifüje edildiğinde dibinde çökelti oluşur. Hemoglobinüride bekleme ya da santrifüje edilme ile dipte çökelti oluşmaz. Hematuride santrifüjden sonra renk açılır, hemoglobinüride santrifüjden sonra renk aynı kalır. Hematuri’ye sebep olan hastalıklar: *Malignant Kataral Fever (CORYZA). (Bazı vakalarda) *Pıhtılaşmayı önleyicilerle zehirlenme (örneğin; fare zehiri, […]

Sığırlarda Kalıtsal Kusur ve Hastalıklar

Her ırk bazı genlerin taşıyıcısı olabilir. Modern DNA testleri son yıllarda bu tip genetik kusur ve hastalıkların tanınmasına yardımcı olmuştur. Bu genetik problemler resessif genlerle ilgili olup, buzağıya ebeveynlerinden geçmek suretiyle ortaya çıkarlar. Bunlara birkaç örnek verecek olursak; Zik-Zak hastalığı, BLAD, CVM, katırtırnaklılık gibi problemleri sayabiliriz. En önemli konu genetik bozuklukların ve potansiyel taşıyıcıların belirtilmiş […]

Sığırlarda Heterozigot Kullanma Melezlemeleri Yaparak Ticari Besi Materyali Elde Edebiliriz

Sığırlarda kullanma melezlemeleri yapılmasının amacı heterozis’in üstünlüğünden yararlanarak besicilik için hızlı canlı ağırlık artışı sağlayan melezler elde etmektir. Tür azmanlığı oluşturma yöntemiyle karkas ağırlığı artacak, besi süresi kısalacak, erken yaşta besi yapılacağından et kalitesi yükselecektir. Kıymetli etlerin yani, kontrfile, bonfile, antrikot, nuar, sokum, yumurta gibi bölümlerin, ağırlığı ve oranı artacağından kıymalık etlerin maliyeti düşecektir. Bu yöntemde dünyada […]

Sığırlarda Erken Embriyonik Ölüm (Aralık 2008)

Soru: Sığırlarda erken embriyonik ölüm nedir?  Sebepleri nelerdir? Fertilizasyon meydana geldikten sonra başarılı bir gebeliğin süresi, embriyo ve fetusun hayatta kalması ile belirlenir.  “Erken embriyonik ölüm” olarak karakterize edilen gebelik kayıpları corpus luteum (CL) mevcudiyetinden önce, ineklerin siklusunun 15’inci – 17’inci günlerinde olan kayıplardır.  Geç embriyonik ölümler ise embriyonun başkalaşım dönemine girdiğinde, yaklaşık olarak gebeliğin 42’inci […]

Sığırlarda Besleme Hataları ve Besleme İle İlgili Hastalıklar

1- GENETİK ÖZELLİKLER VE ÇEVRE KOŞULLARI: İneklerin verimleri ırkına göre değişir. Yerli kara ırkı, boz ırk, kırmızı ırk gibi ırklar süt verimi az ırklardır. Besleme ve çevre koşulları ne kadar iyi olursa olsun ırk özelliklerinin sınırlarını aşamazlar. Keza erkekleri de çok iyi seviyede besi tutmazlar. Holstein, esmer ırk, simmental gibi ırklardan gelen hayvanlara ise ” […]

Sığırlarda Ani Ölümler

Her türlü perakut ve akut hastalık sığırlarda ani ölüme sebep olabilir. Burada ” ani ölüm” deyimiyle sağlam bir hayvanın ölü bulunması kastedilmektedir. Böyle durumlarda aşağıdaki hastalıklar gözden geçirilmelidir. Bu hastalıkların bir çoğu zaten ilk bakışta ekarte edileceğinden, geriye kalanların üzerinde durmakta fayda olacaktır. Ani ölümlerde en büyük yardımcımız laboratuvar testleridir. Yine ekteki hastalıklardan bazıları sığırlarda nadiren görülmekle beraber, akılda bulundurulmasında yarar […]

Sığırcılıkta Koruyucu Hekimlik Tablosu (Kasım 2017)

Solunum yolu enfeksiyonları – Aşılama (Pasteurella + Vira Shield 6 +  Somnus Aşısı + Pastomix 3) – Stres faktörlerinin engellenmesi – Trimic – Uygun barınaklar Mastitis – Uygun sağım teknikleri – Temiz ve Kuru – Teat Dip ( Ön ve Son daldırma) – Aşılama(Mastivac) – Otovaksin (Öz aşı) – Yem Katkı Maddeleri (Eddifen) Metritis (Rahim İltihapları) – Temiz ve Kuru doğum boksu – Hipokalseminin önlenmesi Kuru dönemde (Uygun rasyon, Egevet D3) – Enerji noksanlığının […]

Sığırcılıkta Antibiyotik Kullanımını Nasıl Azaltabiliriz? (Mart 2008)

Sığırcılıkta antibiyotik kullanımı, özellikle A.B ülkelerinde ve A.B.D’de, antibiyotik kalıntılarının et veya sütle insanlara geçebileceği endişesiyle kısıtlanmaya çalışılmaktadır.  Bu endişe son yıllarda ülkemizde de gündeme gelmektedir.  Bilinmeden, gıdalarla alınan antibiyotikler mikroorganizmaların direnç kazanmasına, kullanılması gerektiği hallerde ise, antibiyotiğin etkisiz kalmasına yol açmaktadır.   Bunun dışındaki yan etkileriyle, çocuklarda, hamilelerde yapabileceği kötü etkileri de göz önüne alınarak gıdalardaki […]

Sığır Eti Üretimini ve Ekonomisini Etkileyen Belli Başlı Hayvan Hastalıkları

Sığır eti üretimini etkileyen başlıca hastalıklar arasında sığır vebası,şap,pasteurellosis ve kombine pneumoniler, leptospiroz, kan parazitleri, iç ve dış parazitler sayılabilir. Ancak ülkemizde lokal olarak görülen Şarbon ve yanıkara hastalıkları da bazen üreticilerimize sorun yaratabilir. Her besi danası yaşama bir buzağı olarak başladığına göre, bu işin ekonomisi de buzağı kaybetmemekle başlayacaktır. Özkaynaklarımıza sahip çıkmanın ve karlı bir […]

Sığır Eti Üretimi Üzerine Bazı Görüşler (Kasım 2006)

Şirketimiz Ege Vet sektöre verdiği hizmetlerle bilinen bir kuruluştur. Özellikle ırk ıslahı ve koruyucu hekimliğin öncüsü olarak ülkede yepyeni bakış açıları getiren Ege Vet, aynı zamanda birçok ilklere imza atmıştır. Sektöre sperma, aşı, ilaç, yem katkı maddesi ve dünyanın gelişmiş ülkelerinden bilgi sağlayan, bunları her zaman meslektaşlarımızla, sektörün içindekilerle paylaşan bir firma olarak, görüşlerimizi uygun […]

Sıcaklık Stresi

Sığırlarda sıcaklık stresi süt verimini ve döl verimini kötü yönde etkiler. Ülkemizde soğuktan korkulmakla birlikte, sıcaklığın, özellikle 22°C’nin üzerine çıkan ortam sıcaklığının sığırlara ne derece zarar verdiği bilinmez. Ancak “soğuktan değil sıcaktan kork” deyimini son yıllarda özellikle söylemeye çalışıyoruz. Sıcaklık stresiyle baş edebilme yöntemleri aslında ”inek konforu“ nun en önemli parçasıdır. Bu mücadelede; doğal havalandırma yöntemlerini, […]

Sıcak İneklere Dokunur

Herkes tam tersini savunmakta olduğu halde, sıcak ortamların ineklerin sağlıklarına ve verimlerine olumsuz etki yaptığı bilimsel bir gerçektir. Bunları uzun zamandan beri dile getiriyoruz. Ancak kimse bize kulak vermiyor. En son olarak birlikte ABD’nin Wiskonsin eyaletinde birçok süt sığırcılığı yapılan çiftliği gezdikten sonra Bayındır Hasköy’den üç üretici arkadaşımızı ikna edebildik. Bu gidişle uçaklar dolusu çiftçi, […]

Serolojik testlerinde BVD Antikoru bulunan sütçü sığır sürüsüne, ölü BVD fraksiyonu içeren aşı yapılır mı? (Aralık 2008)

Soru: Serolojik testlerinde BVD Antikoru bulunan sütçü sığır sürüsüne, ölü BVD fraksiyonu içeren aşı yapılır mı (Türkiye’de canlı veya modifiye canlı virus fraksiyonları içeren aşıların kullanımı ve ithalatına izin verilmemektedir)? Cevap: Türkiye’de bir eradikasyon programı yok ise aşılamayı öneririm.  Sığır serumunda antikorların bulunması, ya hayvanın önceden aşılanmış olduğunu ya da bir saha suşunun varlığında virusa […]

Romanov Koyunu (Haziran 2018)

Dünyada ünlü prolific (üretken = çok yavru veren) koyun ırklarından biridir. Et ve yapağı üretiminde önemli bir ırktır.  Özellikle orijinal siyah yapağısı arzu edilen bir yapağıdır. Romanov koyunu “Kuzu makinesi” olarak bilinir.  Yılda 2 kez kuzulayabilir.  Ortalama kuzu sayısı, her doğumda 2,5 tur.  Genel olarak 100 koyundan 184-320 kuzu elde edilebilir.  Birçok araştırmacı kuzu sayısının her […]

Rumen Bakterileri (İşkembedeki Yararlı Bakteri Türleri) (Ocak 2014)

Fibrobacter (Bacteroides) succinogenes Ruminococcus albus Ruminococcus flavefaciens Butyrivibrio fibrisolvens Clostridium lochheadii Streptococcus bovis Ruminobacter (Bacterodies) amylophilus Prevotella (Bacteroides) ruminocola Succinimonas amylolytica Selenomonas  ruminantium Lachnospira multiparus Succinivibrio dextrinosolvens Methanobrevibacter ruminantium Methanosarcina barkeri Treponema bryantii Megasphaera elsdenii Lactobacillus sp. Anaerovibrio lipolytica Eubacterium ruminantium Oxalobacter formigenes Wolinella succinogenes

Ruminant besleme diyetlerinde ham yağın önemi (Kasım 2008)

Soru: Ruminant besleme diyetlerinde ham yağın önemi hakkında bilgi verir misiniz? Cevap: Hayvan yem hammaddelerindeki ham yağ oranı, çoğunlukla ya eter ekstraktı ile ya da asit hidroliz yöntemleri ile ölçülür.  Söz konusu bu ham yağlarda trigliserit, yağlı asitler, balmumu, kıvam arttırıcılar, pigmentler ve yağda çözünen vitaminler bulunmaktadır.  Bu oran, solvent ekstraktlı soya küspesinde %1.5, tüm […]

REP – MA – NUT (Ağustos 2008)

Bu başlık aslında sütçü sığır yetiştiriciliği yapan işletmelerde sürü yönetiminin özetidir.  Reprodüksiyon’u yani üremeyi mastitisle mücadele ve hayvan besleme tekniklerini ifade eden bir kısaltmadır.  Bir süt sığırcılığı işletmesinde üzerinde durulması gereken üç ana konuyu belirtir.  Üreme, mastitisle mücadele ve beslemenin birbiriyle de yakından ilgisi vardır.  Çiftlikte bunlar yönünde çalışma yapılması başlıca koşuldur. Üreme, başka bir […]

Rasyon Başka, Yem Başka

Bu başlığı okuyan şaşırabilir. Biz “Yem hammaddelerinin belli ve uygun oranlarda karıştırılarak hayvanlara verilmesine rasyon deriz” diye düşünmek mümkündür. Ancak; bilmek gerekir ki gerçek yem hayvanın boğazından geçendir. Yem üç ana aşamayla bir ineğin önüne gelir. Bu işlem adeta çocukluğumuzda oynadığımız ” kulaktan kulağa” oyunu gibidir. Bir rasyon yapılır. Birisi bu rasyonu karıştırır ve ineğin […]

Paratüberküloz (Nisan 2016)(Susan Kerr)

PARATÜBERKÜLOZ (JOHNE’S DISEASE) Susan Kerr, Washington Eyalet Üniversitesi Öğretim Görevlisi- Klickitat Country, Yayın Tarihi: 2011 Sonbahar, CiltNo: Cilt.VI No.4 Paratüberküloz (Johne?s Disease), ruminantlarda bulaşıcı, tedavisi olmayan ölümcül bir hastalıktır. Bir ülkedeki sütçü sürülerin % 68’inde ve etçi sürülerin % 8’inde en az bir pozitif hayvan olduğu tahmin edilmektedir. Hastalığın koyun ve keçilerde yaygınlığı bilinmemektedir. Eğer bu hastalıkla daha önce […]

Profesyonel Yardım (Haziran 2014)

Bitkilere yardım ederiz.  Zamanı geldiğinde çapalar, budar, gübreleriz.  Aynı duyarlılığı inekler için de göstermeliyiz.   İneklere belli zamanlarda, bilinçli olarak yardım etmeye“profesyonel yardım” diyebiliriz.  İneklerin bu tip yardımlara özellikle ihtiyaçları vardır. İneklerin yardıma, desteğe gerek duydukları durumların başında “doğum” gelir.    Doğum öncesi rahminde etiyle, kemiğiyle, derisiyle bir yavru büyütürken, memesinde yavrusu için ağız sütü imal eden, doğum […]

Pahalı Bir Hastalık: Ketosis (Şubat 2014)

Ketosis, diğer adıyla asetonemi ineklerde görülen ve çiftliklere çok pahalıya malolan bir hastalıktır. Doğum sonrası enerji eksikliği sebebiyle ortaya çıkan Ketosis sütün ve süt proteininin azalması, zayıflama, döl tutmama gibi ekonomik sorunları beraberinde getirir. Ancak; çok pahalıya mal olması sadece bu sebeplerden değildir. Ketosis rahim yangısına (metritis), şirdenin kaymasına (abomasum deplasmanı), topallığa ve meme yangısına […]

PİKA (Mart 2014)

Pika, yiyecek olmayan maddelerin yenmesiyle ortaya çıkan bir hastalıktır. Hayvanlarda ve özellikle bağırsak paraziti bulunan, dolayısıyla demir eksikliği bulunan çocuklarda görülen bir hastalık olarak bilinir. Pika hastalığı adını Saksağan’dan alır. Saksağan bilindiği gibi kargagiller familyasından uzun kuyruklu bir kuş olup, ne bulursa yemesiyle ünlüdür. Saksağan ağzına ne alırsa seçmeden yer, solucan, leş ve böcek yemesi […]

Probiyotikler

Alıntı yapılan kaynaklar: 1. Ruminantlarda Probiyotiklerin kullanımı ve Rumene etkileri, Devrim Sarıpınar, Nesrin Sulu, Kafkas Üniv. Vet. Fak. Dergisi Volume 11 / Sayı 1 / 2005 2. Hayvan Besleme, Nihat Özen, Figen Kırkpınar, Mürsel Özdoğan, Mustafa Ertürk, Yaman Yurtman

Piedmentosa

BU İLGİNÇ SIĞIR IRKINI TANIYALIM Piedmentosa (piedmontese) etçi sığır ırklarından biridir. Ana vatanı kuzey İtalya’da Alp dağlarıdır. Ancak ataları Pakistan kökenli sığırlardır. Diğer etçi sığır ırklarına göre inekleri daha sütlüdür. Yılda 2-2,5 ton civarında süt verirler. Hatta İtalya’nın bazı bölgelerinde sadece piedmentosa ineklerinin sütleriyle yapılan spesiyal peynirler üretilir. Daha önceleri çift amaçlı, yani et ve […]

Peynir altı suyu kullanımı (Mart 2009)

Soru: Peynir altı suyu olduğu gibi, yani sıvı olarak, buzağıların ya da ineklerin yemlerinde kullanılabilir mi? Peynir altı suyu, ABD’de pastörize edilerek buzağı yetiştiren çiftliklerde kullanılmaktadır. Peynir altı suyunu kullanırken dikkat edilmesi gereken önemli husus, mikrobiyal stabilitesidir.  Peynir altı suyu bakterilerin üremesi için mükemmel bir ortam teşkil eder.  Bu sebepten üretildikten sonra mümkün olan en […]

Pedigri Sözlüğü

LİNEER TİP DEĞERLENDİRME Daughter: Kızı TPI Toplam Performans (Verim) Endeksi PTA Milk (lbs) Önceden Tahmin Edilen Aktarma Yeteneği Süt (libre) PTA Protein (lbs) Önceden Tahmin Edilen Aktarma Yeteneği Protein (libre) PTA Protein (%) Önceden Tahmin Edilen Aktarma Yeteneği Protein (%) PTA Fat (lbs) Önceden Tahmin Edilen Aktarma Yeteneği Yağ (libre) PTA Fat (%) Önceden Tahmin […]

Partikül Seperatörü Hakkında Teknik Bilgi

1.AMAÇ: Rasyon ve yemlemede faydalanmak üzere bu ayrıştırıcı kutuyu kullanmak 2.KAPSAM: Gidilen yerlerde ilgili müşteri / çiftlikteki rasyon ve yemlemede ayrıştırma konusu olan her durumu kapsar. 3.SORUMLULAR: Çiftlik ? Birlik Temsilcisi ve/veya Satış Elemanı ve Bölge Müdürü 4. TALİMAT DETAYI: 4.1. Uygulama Esasları: –Hayvanın önündeki yemden (TMR), üç katlı partikül ayırma kutusunun en üst katına 500 gr. al. […]

Onca Buzağı Kaybı Varken (Şubat 2018)

Ülkemizde buzağı kayıpları döl kayıplarıyla başlıyor.  Son günlerde çok miktarda soru alıyorum.  Yavru atma, erken doğum, ölü doğum, döl tutmama, dönme.  Hiçbir soru sahibi laboratuvar tahlili yaptırmamış.  Ama soru çok yalın.  “İneklerimiz yavru atıyor, ne yapabiliriz?” Son zamanlarda artan doğal aşım, boğaya çekme, boğa atlatma hevesi bu gibi sorunların artmasına da yol açtı.  Aslına bakarsanız […]

Obez İnek (Temmuz 2011)

Süt sığırcılığı yapan işletmelerin en büyük problemlerinden biri de aşırı yağlanmış, obez ineklerdir.  Eğer vücut kondüsyonu açısından bakarsak, kondüsyon skoru 4 veya 5 olan inekler ” obez inek” olarak adlandırılır.  İneklerin aşırı yağlanmasına sebep olan yanlış besleme genel olarak kuru dönemde ortaya çıkar.  Diğer bir ortaya çıkış sebebi ise ineklerin uzun süre döl tutturulamamasıdır. İnekler […]

Ovarium’un Lokal ve Hormonal Düzenleyicileri – Damarlaşma Faktörleri

Yumurtalıklarda folliküller ve Corpus Luteum (CL) şekillenirken oluşan en önemli olay damarlaşmadır. Vücutta bu tip bir damarlaşma (Angiogenesis, Vasculogenesis, vascular expansion) sadece tümör oluşumlarında ve ovarium aktivitelerinde söz konusudur. Ovariumun lokal regülatörleri ve damarlaşma faktörleri döl tutmaya elverişli yumurtayı oluşturan primer folliküllerin gelişmesini sağlarlar. Görülecektir ki; damarlaşma birçok faktörün etkisinde olup, iyi damarlaşma sağlanamayan durumlarda […]

Organik Hayvancılık (Ağustos 2006)

Organik tarım ve organik hayvancılık son günlerde epeyce söylenir olmuştur. Zaten organik olsun ya da olmasın Avrupa Birliği rezidüler (kalıntılar) konusunda son derece duyarlı davranmakta, Avrupa Topluluğu ülkelerinde bitkisel ve hayvansal gıdalarda kalıntı olmamasına özellikle dikkat çekilmektedir. Organik hayvancılıkta uygulanan belli prosedürler, zorunlu olarak uyulması gereken kurallar vardır. Bunların başında antibiyotik kullanımının son derece kısıtlı […]

Olmazsa Olmaz (Kasım 2008)

Süt sığırcılığında “olmazsa olmaz” ları sıralarsak, önümüze on maddelik bir liste çıkar.  Bunları sonuna kadar okuyan biri “biz böyle yapmıyoruz, ama yine de oluyor” diye düşünebilir. Süt sığırcılığında ana işlev üretim, özellikle süt ve buzağı elde edilmesi olduğuna göre, bunu aksatacak her şey işletmenin zararına olacaktır.  Eğer bu on maddelik listeye uymazsak sürünün geleceği tehlikeye girecektir.  […]

Neleri Öğrenemedik (Haziran 2017)

Yıllardan beri elime geçen her türlü olanağı kullanarak doğru bilgileri hayvan sahiplerine anlatmaya çalışıyorum.  Gazete, dergi, TV, broşür, web sayfası, sosyal medya ve benzeri iletişim araçlarıyla yetiştiricilere ulaşmaya çalıştığım konularda ilerleme sağlayıp sağlayamadığımı şöyle bir gözden geçirdim. Temiz havanın yem kadar önemli olduğunu, amonyak, metan gazı, karbondioksit gibi zarar verici gazların ortamdan uzaklaştırılması gerektiğini öğrenemedik. […]

Neospora Caninum – World Wide Sires Universitesi (Ekim 2011)

Bir  çiftlikte 150 baş  sağmal inekten  15  gün içinde  17  adedi  yavru atmış ,  kan tahlilinde  Neospora  Caninum teşhis  edilmiş. Sorular; Kan tahlilinde hasta  çıkan inekleri  ne yapalım? Tekrar tohumlanabilir  mi? Sürüden  çıkarılsınlar mı? Neospora tüm dünyada çok yaygındır.  Bazen yetersiz teşhis edilir; bazen ise aşırı/gereğinden fazla tanı konulur.  Eradikasyon ve kontrol programlarının uygulanması ise pahalı […]

Myostatin (Mayıs 2018)

Myostatin kas yapmayı sağlayan bir protein.  Vücutta Myostatin geni ile yönetiliyor.  Ancak; bu genin kontrol altında kalması lazım.  Yoksa insan ve hayvan vücudu kastan görülmez hale gelir. Myostatin geninin aktivitesini ve aşırı kas gelişimini ise başka bir gen kontrol altında tutuyor.  Doğal bir değişiklik sonucu bazı sığır ırklarında myostatinin etkisini sınırlayan genetik yapı azaldığından kaslanma […]

Mastitisli Süt (Kasım 2017)

Bana en çok sorulan sorulardan biri de “mastitisli sütü buzağılara içirebilir miyim?” sorusudur. Bu konuda benim yanıtım her zaman “hayır” olmaktadır. Duruma iki yönden bakmak gerekir. Birincisi, mastitisli süt denilen sıvı gerçekten süt müdür? İkincisi,  neden mastitis ? Mastitisli süt deyimi  temelden yanlış. Çünkü meme yangısı (mastitis) süt veren hücrelerin hasta olduğu anlamına gelir. Bu […]

Mutlu İnekler İdeal Süt Sığırcılığı İşletmesi’nden Gelir ! (Haziran 2017)

ABD’de bir süt sığırcılığı işletmesinin girişine asılan bu yazı sürü yönetiminin önemli konularına değiniyor. Buzağılamadan sonra anne inek, yavrusunu yalama içgüdüsü ile temizlemeye başlar.  Bu sayede, buzağıda kan dolaşımı uyarılmış olur.  Ayrıca yavru için gerekli olan besin maddelerini de temin eder.  Bu, annelik içgüdüsünün doğal bir yanıtıdır. Bizim ineklerimizin her birinin ayrı ayrı isimleri vardır.  […]

Macaristan’da ve Ülkemizde Sığırcılık (Mayıs 2016)

Macaristan’da ve Ülkemizde Sığırcılık Geçen hafta Macaristan’daydım.  Bir dizi toplantı ve seminere katıldım.  Bunlardan biri Macaristan Damızlık Sığır Yetiştiricileri Birliği CEO’su Laszlo Bognar’ın sunumuydu.  Sunumu izleyince bu konuyu değerlendiren bir yazı kaleme almayı düşündüm. Macaristan’ın nüfusu : 10.198.315 Toplam sığır sayısı: 821.000  İnek sayısı: 368.000  Sütçü ırk ineklerin sayısı: 209.000 Kombine ırk ineklerin sayısı: 42.000 […]

Mastitis Üçgeni (Mart 2016)

   03.03.2016 MASTİTİS ÜÇGENİ İneklerin meme yangıları, yani mastitis bir üçgenin içinde yer alır.  Üçgenin köşelerinden birinde inek ve çevresi, diğerlerinde ise sağımcı ile sağım makinesi vardır. Mastitis süt sığırcılığı işletmelerinin en büyük dertlerinden biridir.  Gizli ve görünen (klinik) mastitis yukarıda adı geçen üçgenin içerisindedir.  Mastitisler, süt kaybına ve hatta  ineğin kaybına kadar varan büyük zararlara […]

Mavi Dil Hastalığı

Ruminantların (geviş getiren hayvanların) viral bir hastalığıdır.  Reovirus ( Reoviridae) familyasından Orbiviruslar tarafından oluşturulur.  Koyun ve keçilerde yaygın olarak, sığırlarda da daha az belirtiyle görülür.  Bulaşma sokucu sineklerle ( Culicoides) ile olur.  Bazı serotiplerinin sperma ile bulaştığı da bilinmektedir. Hastalığın en önemli belirtisi dilin morarması ve şişmesidir.  Bu sebeple hastalık Mavi Dil (Blue Tongue) olarak adlandırılmıştır. Hastalığın 24 serotipi olduğu […]

Montbeliard Sığır Irkı

30.10.2015 Montbeliard Sığır Irkı Fransa’da Holstein ırkından sonra, popülasyon olarak ikinci sırada bulunan, Kırmızı-alaca sığırlardır. Montbeliard (Montbeliarde) sığırları aslen Franco-Swiss (Fransız-İsviçre) ırkı kabul edilir.  İsviçre’nin batısı ile, Fransa’nın doğusunu kapsayan sınır bölgesinde yetiştirilen bir ırktır. Irk önceleri Alsatian, Femeline, Tourache, Comtoise, Bernese gibi çeşitli isimlerle anılıyordu.  Mennonite tarikatına bağlı çiftçiler bu ırka “Montbeliarde” ismini verince […]

Mikrodalga Fırın İle Yemlerde Kuru Madde Tayini (Kasım 2013)

Kuru Maddesini bilmek istediğimiz yemden (Silaj-TMR) bir miktar alınır ve tartılır.  Mikrodalga fırına konulur.  Mikrodalga en yüksek derecede 5 dakika çalıştırılır.  Çıkarılıp tartılır.  Tekrar 1 dakika daha mikrodalgaya konup çalıştırılır.  Tekrar tartılır.  Çıkan ağırlık, ilk ağırlığa bölünür.  Yemin veya silajın kuru maddesi bulunmuş olur. Bu iş için bir mikrodalga fırın ile bir mutfak terazisi gerekir. […]

Mandalarda Suni Dölleme (Kasım 2013)

Ülkemizde kırk yıl önce 1 milyon 250 bin baş olan manda sayısı yüz bin başa kadar düşmüştür. Halbuki bol yağlı olmasına rağmen sütü kolesterolsüz olan mandanın kaymağı sevilerek tüketilmektedir.  Manda eti de yine kolesterolsüz, sağlıklı et olarak aranmaktadır.  Devlet desteğiyle manda sayısının tekrar arttırılması hedeflenmektedir. Manda sayısı arttırılırken, bir yandan da verimlerinin arttırılmasına çalışmak, bu […]

Merada Süt Sığırcılığı (Eylül 2013)

Bu bir olanak ve tercih konusudur.  Meranın ıslah edilmiş olması, doğal olarak, çok önemlidir.  İneklerin memelerine zarar verebilecek diken, pıtrak, ayaklarına zarar verebilecek arazi yapısı merayı kullanmamızı kısıtlar. Merada süt sığırcılığı yapılması mümkündür.  Koşulları organize etmek gerekir.   Bütün işletmelerde uygulanması gereken aşılama ve antiparaziter mücadele yöntemleri mera hayvancılığında daha yüksek derecede önem kazanır. Merada süt […]

Manda ve Manda Sütü (Ağustos 2012)

Manda deyince ülkemizde kaymak, İtalya’da ise mozzarella akla geliyor.  İtalya’da mozzarella ve dolayısıyla manda sütü o kadar değerli ki, mandaya “Siyah Altın” adını vermişler. İncelendikçe çok değerli olduğu daha iyi anlaşılan mandaların ülkemizdeki sayısı ne yazık ki çok azalmış.  1970 yılında 1.178.000 baş manda varken bu sayı 1997 yılında 194.000 başa düşmüş.  Son yıllarda 80.000 başa kadar […]

Mortellaro Hastalığı (Digital Dermatitis) (Ağustos 2011)

Özellikle sütçü ineklerde, iki tırnağın birleştiği yerde görülen, çok etkenli bir tırnak yangısıdır.  Ağrı, şişlik ve topallıkla ortaya çıkan bu hastalık İtalyan bilim adamı Mortellaro’nun adıyla anılır.  Mortellaro ve arkadaşları 1974 yılında birçok ayak hastalığından biri olan Digital Dermatitisi ( DD) tanımlamışlardır. Mortellaro Hastalığı çok faktörlüdür.  Asıl etkenin Treponema isimli mikroorganizma olduğu bildirilse de daha […]

MILC (Nisan 2011)

MILC bir kısaltma.  Okunuşu itibariyle İngilizce “süt” demek olan milk’i çağrıştırıyor. Gerçekten de süt ile ilgili bir program. MILC İngilizce Milk Income Loss Contract kelimelerinin baş harflerinden oluşan bir kısaltma.  Süt Gelir Kaybı Sözleşmesi anlamına geliyor.  Amerika Tarım Bakanlığı Çiftlik Hizmetleri Ajansının (USDA-FSA) bir programı.  Bu program ülke içinde süt fiyatları belli bir seviyenin altına […]

Mineral ve İzmineraller

Kalsiyum Fosfor (Ca/P); ineklerin sağlığı, performansı, süt verimi, gebeliği ile ilgili minerallerdir. Belli bir oran içerisinde bulunmalıdırlar. Kalsiyum kemik ve dişlerin gelişimi, kan pıhtılaşması ve kas kontraksiyonları için gereklidir.  Fosfor yine kemik ve diş gelişiminde rol oynar. Aynı zamanda DNA ve RNA’nın parçası olarak enerji metabolizmasına katılır. Fosfor rumendeki mikroorganizmaların selüloz sindirimi ve mikrobial protein sindirimi […]

Mikoplazma Kılavuzu (Meme Doktoru – Dr.Andrew P.Johnson – Wisconsin/ABD)(Mayıs 2008)

Mikoplazma, sığırlarda mastitise sebep olan bulaşıcı bir organizmadır.  Hayvanlar hastalanmaz, ilaçla tedaviye yanıt vermez ve enfeksiyon genellikle bir meme lobundan diğer bir meme lobuna yayılır.  Mikoplazma, hayvanlarda solunum yolu enfeksiyonu şeklinde olmazsa, hayvanların hastalanması ve ölmesi nadir olarak görülen bir durumdur. Pek çok sürüde ilk kez görülmesinde Mikoplazma kaynağı, dışarıdan satın alınan sığırlar ve özellikle […]

Mastitisin Önlenmesi için MASTİVAC Etkinlik Çalışması (Aralık 2008)

Staphylococcus aureus ile Enfekte Sürü. Giriş Son yıllarda, klinik mastitis olgusu, sadece klinik yönüyle değerlendirilip bireysel bir sorun olmaktan çıkıp, süt kalitesi açısından anahtar faktör olma yönünde değişim göstermiştir.  Kontrol ve korumaya yönelik son zamanlardaki, ilerleme ve araştırmalara rağmen mastitis, sütçü sürülerde, çiftlikteki karlılık düzeyini de etkileyen en sık görülen ve en pahalı sorunlardan biridir. […]

Mastitisle Mücadelede Yeni Yaklaşımlar

Mastitis süt sığırcılığında ve süt işleme sanayiinde, dolayısıyla ülke ekonomisinde büyük kayıplara sebep olan, önemli bir hastalıktır. İnek memesinin kendi doğal savunma mekanizmaları olmakla birlikte, bu anatomik, hücresel ve fizyolojik koruma yetenekleri sağlıklı, normal koşullarda çalışır. Diğer yandan ineklerin savunma mekanizmalarına karşı mikroorganizmaların da işgal mekanizmaları vardır. Bütün bunları gözden geçirdiğimizde mastitisle mücadelenin çok kolay […]

Mastitisle Mücadelede Ön Daldırma Solüsyonları (Mayıs 2008)

Sütçü Sığır işletmelerinin en başta gelen sorunlarından biri mastitis yani meme iltihabıdır.  Görünen meme iltihaplarından daha fazla gizli mastitisler problemin başını çekmekte, derecesine göre %25 oranında süt kaybına ve kalitesiz süte neden olmaktadırlar.  İnek sayısı ve süt miktarıyla çarpıldığında işletme ekonomisinin yanı sıra ülke ekonomisine yaptığı zararların boyutunun ne kadar büyük olduğu görülecektir. Mastitis yapan […]

Mastitis Kontrolünde Kritik Noktalar (CHECK-LİST)

1- Tank sütünde SHS ( Somatik Hücre Sayısı) kaçtır ? 2- Aylık Klinik Mastitis oranı kaçtır ? (%) 3- İklim nasıldır ? 4- Doğum bölümü nasıldır ? 5- Meme uçlarında yüzük tarzı sertleşme veya yaygın hiperkeratosis var mı ? 6- Sağım makinasının vakumu nasıldır ? 7- Sağım başlıklarının temizliği nasıldır ? 8- Sağım öncesi sütün indirilmesi prosedürüne dikkat ediliyor mu ? 9- Altlık olarak […]

Leptospirosis (Ağustos 2016)

Leptospirosis; L.canicola, L.grippotyphosa, L.hardjo, L.ictero-haeamorragiae ve L.pomona’ nın oluşturduğu zoonoz bir hastalıktır. Sığırcılık işletmelerinde Leptospirosis hem buzağıların hem de yaşlı sürünün ortak bir enfeksiyöz hastalığıdır.  Genellikle hastalık vücuda burundan, boğazdan veya yaralardan girer.  Leptospirosis su ile bulaşır.  Enfekte hayvanların idrarı bulaşma kaynağıdır. Gençlerde hastalık süratle yayılır. Semptomlar yüksek ateş, halsizlik, solunum güçlüğü, anemi ( kansızlık), […]

Listeriosis (Haziran 2016)

Listeriosis Listeria monocytogenes adı verilen gram pozitif bir mikroorganizma tarafından oluşturulan, insan ve hayvan sağlığı açısından tehlikeli bir hastalıktır. Listeria monocytogenes çevre koşullarına çok dayanıklı bir bakteri olup, topraktan ve çoğunlukla sindirim yoluyla bulaşır.  Genellikle  geviş getiren hayvanlarda görülmekle birlikte, kedi, köpek gibi tek midelilerde ve hatta, kanatlılarda bile görülebilir. İnsanlara et, süt ve iyi yıkanmamış […]

Lindell Whitelock İşletme Ziyaret Raporu (Haziran 2015)

İşletme Ziyaret Raporu Türkiye, Haziran 2015   Lindell Whitelock Teknik Danışman World Wide Sires Giriş ve Metot: İşletmeye ziyaret amacımız, koşulları ve operasyonu gözden geçirip işletmenin daha karlı hale geçmesi için önerilerde bulunmak idi.  Danışmanlık ziyareti esnasında işletmenin yönetimde sorumlulukları olan elemanlarla görüşme ve fikir alışverişlerimiz oldu.  Bunun amacı işletmenin verim/üretim bilgilerini değerlendirmek idi.  Bu […]

Lasko Mağarası (Ağustos 2014)

Uzun zamandan beri gidip görmeyi arzu ettiğim Lasko (Lascaux) mağarasına geçtiğimiz günlerde gidebildim.  Fransa’nın Akitanya Bölgesinde, Montignac kasabasına yakın Vezere vadisinde yer alan mağaranın içinde 17 bin yıl önce çizilmiş duvar resimleri var.  Mağara Unesco Dünya Mirası listesinde.   Lasko mağarasındaki duvar resimlerinin ilginç tarafları; hepsi eti yenen hayvanların resimleri olması.  O zamanın insanları için […]

Loğusa İnekleri Destekleyelim (Haziran 2013)

Yeni doğum yapmış ineklerin bilinçli olarak desteklenmeye ihtiyaçları vardır.  Kuru dönemden yeni çıkmış, yavrusu için memelerinde ağız sütü hazırlamış, birçok çaba ile doğum yaparak yorulmuş, çok süt beklediğimiz, kısa süre sonra ise tekrar bir yavru yapmasını istediğimiz ineklerin mutlaka desteklenmesi gerekir.  Vücudundan harcayarak bir yavru oluşturan, ona ağız sütü hazırlayan inek, aniden süt vermeye başlayarak, […]

Limousin – Etçi Sığır Irkı (Eylül 2013)

Limousin (Limozin) Fransa kökenli, ünlü etçi sığır ırklarından biridir.  Fransa’nın güneyinde tarih öncesi, tahminen 20 bin yıl önce, çizilmiş mağara resimlerinde görülen sarı renkli, arkaya doğru uzun yapılı ineklerin şimdiki Limozin ırkının ataları olduğu tahmin ediliyor. Limozin ırkı sarıdan, kırmızı ve kahverengiye doğru renklerdedir.  Ancak, ABD’de olduğu gibi Siyah Limozin ırkı da vardır.  Göz ve […]

Limousin (Etçi Sığır Irkı)

Fransa kökenli bir ırktır. Adını Fransa’daki Limousin bölgesinden almıştır. Limousin sığır ırkının tarihinin Avrupa kıtası kadar eski olduğu söylenmektedir. Irkın ilk resmi kabul tarihi 1854 yılıdır. Limousin ırkında baş küçük, boyun kısa, ancak vücut uzundur. Kalçalar özellikle kaslıdır. Renk altın sarısından, kırmızıya kadar değişir. Merme ve göz çevresi daha açık renktedir. Orijinal olarak boynuzlu bir ırktır. İnce uzun vücut yapısı […]

Leptospirosis

Leptospirosis; L.canicola, L.grippotyphosa, L.hardjo, L.ictero-haeamorragiae ve L.pomona’ nın oluşturduğu zoonoz bir hastalıktır. Sığırcılık işletmelerinde Leptospirosis hem buzağıların hem de yaşlı sürünün ortak bir enfeksiyöz hastalığıdır. Genellikle hastalık vücuda burundan, boğazdan veya yaralardan girer. Leptospirosis su ile bulaşır. Enfekte hayvanların idrarı bulaşma kaynağıdır.Gençlerde hastalık süratle yayılır. Semptomlar yüksek ateş, halsizlik, solunum güçlüğü, anemi, deri dokularında sararma, idrarda kan görülme […]

Laboratuvarsız Olmaz (Şubat 2009)

LABORATUVARSIZ OLMAZ Çiftlik hayvanlarının sürü yönetiminde, teşhis, tedavi ve koruyucu hekimlik hizmetlerinde laboratuvarın yardımı kaçınılmazdır.  Yapılacak laboratuvar analizlerinin yol göstericiliğinde karar vermek takip edilecek en akıllıca yöntemdir. Sürü yönetiminde önleyici, kontrol edici, yönlendirici yol laboratuvardan geçer.  Hastalık söz konusu olduğunda ise doğru teşhis yine laboratuvar yöntemlerinden yararlanılarak konulur. Klinik belirtiler yönünden birçok hastalık birbirine benzer.  […]

Koyunlarda Baş Şişmesi (Ağustos 2018)

Koyunlarda baş bölgesindeki şişme (ödem) birçok hastalığın belirtisi olabilir. Koyunların başı şişerse akla gelebilecek hastalıklar şunlardır; Klostridyum novyi enfeksiyonları, Mavi dil hastalığı, Aktinobasilloz, apse, yara enfeksiyonları, alerji, arı veya böcek sokması, fotosensitizasyon = güneş ışığına karşı duyarlılık = yüz egzaması. Baş şişmesi, başta ve boyunun üst kısımlarında ödem diğer belirtilerle birlikte değerlendirildiğinde doğru teşhis konularak, […]

Kullanma Melezlemesi İle Kasaplık Dana Elde Etmek (Özet Bilgi) (Temmuz 2018)

Kullanma melezlemesi etçi ırkları birbiriyle melezleyerek besiye ve kasaba uygun dana elde etmeye yarayan bir yöntemdir.  Damızlık elde etmek için yapılan çalışmaların tam tersidir. Sırrı; etçi ırkların iyi özelliklerini bir araya getirmekte gizlidir.  Buna compatibility = tamamlayıcılık adı veriliyor.  Irkların iyi özellikleri birbirini tamamlıyor.  Erkek melezler besilik olarak yetiştiriliyor.  Dişiler ise anne ve baba ırkından olmayan başka ırklarla tekrar […]

Koyun ve Keçilerde Dermatofilosis

Keçilerde özellikle yüzde yaralarla, koyunlarda ise tüylerin topaklaşmasıyla ortaya çıkan bir deri hastalığıdır. Koyunlarda “topak yün hastalığı” adı verilir. Etkeni aktinomiset grubundan gram pozitif bir bakteri olan Dermatophilus congolensis’tir. Dermatophilus congolensis ilk defa Kongo’da (o zamanki adıyla Belçika Kongosunda) teşhis edildiği için bu isim verilmiştir. Bakteri koyun ve keçiler dışında sığırlarda, atlarda ve bazen de […]

Koyunlarda Scrapie Hastalığı (Haziran 2018)

Scrapie koyun ve keçilerde merkezi sinir sisteminde yıkımlanmalara sebep olan, ölümcül bir hastalıktır. Beyinde sünger benzeri oluşumlara sebep olur.  Bu grup hastalıklara TSE = Transmissible Spongiform Encephalopathy adı veriliyor.  Yani; aktarılabilir süngerimsi beyin hastalığı.  Scrapie, deli inek hastalığı ve bunun insanlarda görülen şekli vCJD aynı gruptan.  Etken PrP (sc).   Anormal bir protein.  O sebeple, virüs ya da bakterilerden […]

Koyunlarda Diş Gıcırdatma (Nisan 2018)

Koyunlar diş gıcırdatıyorlarsa, bu bir belirtidir.  Dişini gıcırdatan koyun derdini anlatmaktadır.  İştahsızlık, inleme, tireme gibi, bu da hastalık belirtilerinden biridir. İyi bir muayene ile asıl derdi bulmak gerekir. Diş gıcırdatma ağrı, sancı, karın ağrısının başlıca göstergesidir. İşkembe asidozu diş gıcırdatmaya sebep olan en önemli sorundur.  Bu sorunun arkasında ani yem değişiklikleri vardır.  Özellikle taneli yemlerin, […]

Kırmızı Et Çalıştayı (Şubat 2018)

Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığımızın 17-19 Ekim 2014 tarihinde Kızılcahamam’da düzenlediği Kırmızı Et Çalıştayının, Besi Dönemleri ve Besi Maliyeti çalışma grubunda yapılan mevcut durum tesbitinde sorunlar aşağıdaki gibi sıralanmıştır; 1-      Et ihtiyacı vardır.  Et arzı yeterli değildir. 2-      Sığır karkas ortalama ağırlığı düşüktür. 3-      Gebelik oranları düşüktür. 4-      Ölüm ve hastalıklar sorun yaratmaktadır. 5-      Anaç materyal kesimi olmuştur. 6-      Irk, doğru besleme ve […]

Kripto (Şubat 2018)

Kripto Cryptosporidium parvum tarafından oluşturulan Criptosporidiosis hastalığının kısaltılmış ismi.  Cryptosporidium parvum bir protozoa, yavrularda, özellikle buzağılarda, bazen kuzu ve oğlaklarda şiddetli, aşırı sulu ishale sebep oluyor. Ikınma, çimento renginden sarıya doğru renkte görülen sulu dışkı bu hastalıktan şüphelenmemize sebep oluyor.  Hasta buzağı bitkin bir hale geliyor.  Süt içmiyor.  Sulu dışkıda ayrıca mukus (sümüksü yapı) göze […]

Karın Şişkinliği Yapmayan Ot (Ocak 2018)

Özellikle yurtdışında, ABD’de mera ıslahında kullanılan, yapay mera oluştururken ekilen bir ot çok dikkat çekici. Gazal Boynuzu.  Onlar Birdsfoot trefoil diyorlar.  Latincesi, Lotus corniculatus.  Araştırınca ortaya çıktı ki; bu ot Akdeniz havzasının doğal bitkilerinden biri. Gazal Boynuzunun bizi ilgilendiren en önemli özelliği geviş getiren hayvanlarda taze tüketildiğinde karın şişkinliğine sebep olmaması.  Örneğin; çok değerli bir […]

Koyunların Enzootik Yavru Atma Hastalığı (Kasım 2017)

Koyunlarda görülen Chlamydophila abortus enfeksiyonudur. Chlamydophila abortus ( Chlamydia psittaci) koyunların yavru atması veya ölü doğum ile sonuçlanan, Ovine Enzootic Abortion ( OEA) veya Enzootic Abortion of Ewes  (EAE) adı verilen hastalığa sebep olmaktadır. Hastalık yavru zarları, rahim akıntıları ve dışkı ile yayılır. Bazen hastalık koyunlarda hiçbir belirti göstermeden (persistent, latent, subklinik) bulunabilir ve gebelik […]

Koşulları Değiştirmek

Çiftliklerde karşılaşılan  bazı hastalıkların çözümünde akla ilk gelen antibiyotik kullanmak oluyor.  Gördüğüm kadarıyla hiç kimse koşulları değiştirmek ile ilgilenmiyor.  Koşulları değiştirmek akıllara gelmiyor.  Hâlbuki hazırlayıcı sebepler ortadan kalksa hastalıklar görülmeyecek veya görülme sıklığı azalacak.  Hastalık veya sorunların arkasındaki sebepleri irdelemek ve köklü çözümler geliştirmek şarttır. Koşulların düzeltilmesi tam anlamıyla koruyucu hekimliktir. Koşulların düzeltilmesiyle tekrarı önlenebilecek […]

Koyunlarda Sarılık (Ağustos 2017)

Sarılık belirtidir.  Öncelikle göz yuvarlağının ve konjunktivanın sararması ile göze çarpar.  Tüm dokular sararır.   Safranın içindeki madde olan bilirubin’in birikmesi ve kana karışması sarılığa sebep olur. Arkasında yatan sebep karaciğerin veya kanın yıkımlanmasıdır. Karaciğerde veya kanda yıkımlanmaya yol açan hastalıklar ise şöyle sıralanabilir; Babesiosis  (Piroplasmosis, ağrıma, kırçan) Diğer kan parazitleri (Theileriosis ve Anaplasmosis) Leptospirosis Basiller […]

Keçi Vebası (Temmuz 2017)

Etkeni virüs olan bu hastalık küçükbaşların vebası, koyun – keçi vebası, küçük geviş getirenlerin vebası =PPR olarak bilinir.  Daha çok keçilerde görüldüğü için “Keçi Vebası” denilmekle birlikte, hastalık koyunlarda ve yaban hayatındaki küçük geviş getirenlerde de görülür. Etken virüstür (Paramyxovirus-morbillivirus).  İnkubasyon süresi 2-6 gündür.  Hastalık birdenbire ortaya çıkar.  Yüksek ateş, iştahsızlık, durgunluk ile başlayan hastalık daha […]

Kör Doğan Buzağılar (Haziran 2017)

Sığır yetiştiriciliği yapan çiftliklerde, ne yazık ki, bazen buzağıların kör olarak doğduklarını biliyoruz. Amaurosis = Bakar Körlük diyebileceğimiz bu bozukluk büyük oranda buzağının emmek için annesinin memesini bulamaması ile anlaşılır. Buzağılarda doğmasal körlük ile karşılaştığımızda genellikle ilk akla gelen A vitamini eksikliğidir.  A vitamini eksikliği görme sinirinin hasarı veya sinirin geçtiği deliğin dar olması sonucunda oluşur.  A […]

Koyunlarda Sınır Hastalığı (Haziran 2017)

Koyun ve keçilerin viral bir hastalığıdır.   Border Disease, Hairy  shaker veya  Fuzzy lambs disease adıyla bilinir.  İngiltere’de 1959 yılında Galler sınırındaki koyunlarda görülen problemler üzerine yapılan araştırmalar sonucu teşhis edildiğinden hastalığa Border (sınır) hastalığı adı verilmiştir.  Keçilerde ise ilk teşhis Senegal’de konulmuştur.  Hastalık ülkemizde de görülmektedir. Hastalığın etkeni olan virus (BDV) sığırlardaki BVD (Bovine Viral […]

Kız Görme Turları (Haziran 2017)

Dünya çapında boğa sperması satan genetik firmaları kız görme turları düzenliyorlar.  Özellikle ABD’den tüm dünya ülkelerine sperma ihracatı yapan firmalar daha sonraları spermaları alıp kullanan ülkelerden bayilerini ve müşterilerini davet edip boğaların kızlarını görmelerini sağlıyorlar. Son yıllarda, özelikle 2006 yılından bu yana sığır genetiğinde “Genomics” öne çıktı.  Şimdi buzağının tüyünden alınan örnekler laboratuvarda tahlil edilip, hangi […]

Koyun ve Keçilerde Apse Hastalığı (Mayıs 2017)

Koyun ve keçilerde apse oluşmasında akla ilk gelen, her zaman, Kazeöz Lenfadenitis (CL, CLA) ya da koyun pseudotüberkülozu denen hastalıktır.  Yetiştiriciler arasında çıban, cırtlak veya çatlak olarak bilinir.  Etkeni Corynebacterium pseudotuberculosis  (CPS) adı verilen bir bakteridir.  Bakteri vücudun dışarıdan görülen lenf bezlerinde apse oluşturduğu gibi, dışarıdan görülmeyen lenf bezlerinde de apse oluşturur. Çene altı, kasık, […]

Koyunların Delibaş Hastalığı (Şubat 2017)

Koyunların kendi etrafında dönmesi ile ortaya çıkan,  parazitik bir hastalıktır. Halk arasında Delibaş Hastalığı, bazen de dönmeç adı verilen bu hastalık bir köpek tenyası (şerit) olan Taenia multiceps’in larvasının koyun ve keçi beynine yerleşmesi sonucunda ortaya çıkar. Köpeklerde şerit hastalığı yapan parazit olan Taenia multiceps’in  (Multiceps multiceps)yumurtaları dışkı ile saçılır.  Koyun – keçilerin yediği otlara […]

Koyun ve Keçilerin Ağızlarında Yara (Şubat 2017)

Koyun ve keçilerde ağızda yaralar ile ortaya çıkan birçok hastalık vardır.  Diğer belirtiler ile bir arada değerlendirilmezse hastalıklar birbirleriyle karıştırılabilir. O yüzden ağız yaraları ile seyreden hastalıklarda ayrıcı klinik teşhis için başka belirtiler olup olmadığına özellikle dikkat edilmelidir. Ağızda, dudaklarda yara ile seyreden en önemli hastalık Ektima’dır.  Literatürde ORF, kontagiyöz pustuler stomatitis, Scabby mouth, Sore […]

Kanlı Süt (Ağustos 2016)

Bazen yeni doğum yapmış düve veya ineklerin sütlerinin kanlı olduğu görülür.  Hemolactia adı verilen bu olgular çoğunlukla memedeki kılcal damarların çatlaması sonucunda ortaya çıkar. Memelerin aniden sütle dolarak gerilmesi, sağımda haşin davranılması, sağım makinesinin vakum ayarının yanlış olması, memeye isabet eden travmalar süte kan karışmasına sebep olur.  İnek ya da düvenin yeni doğum yapmış olması, özellikle […]

Keneler (Ağustos 2016)

Keneler insan ve hayvanlar için en tehlikeli dış parazitlerdendir.  Literatür bilgisine göre ; Dünyada 900 civarında , ülkemizde ise 46 çeşit kene türü bulunmaktadır. Hayvancılık ile uğraşanlar keneleri bilirler.  Hayvancılıkla uğraşmayanların ise, “Kırım Kongo Kanamalı Ateşi”  ile keneler gündemlerine girdi.   Özellikle İç Karadeniz bölgesinde kenenin bulaştırdığı bu hastalık yüzünden vatandaşlarımızı yitirdik.  Keneler insanlara bu virüsü bulaştırdıkları gibi, hayvanlara da çok […]

Kırmızı Ette Tavan Fiyat Çıkmazı (Prof. Dr. Hazım Gökçen)

Kırmızı et sorunu Türkiye’de uzun yıllardan beri var olan bir sorundur. Geçmişte de Belediyeler kırmızı et fiyatları artmaya başlayınca narh yani tavan fiyatı koymuşlar, Devlet de kırmızı et ithal etmiştir. Ne var ki geçen zaman içinde her iki uygulamanın da soruna çözüm getirmediği tam tersine sorunu daha da büyüttüğü anlaşılmıştır. Yani narh konduğunda ya da […]

Keçi Sütü (Kasım 2015)

19.11.2015 Son yıllarda ülkemizde bol sütlü Saanen keçilerinin artması keçi sütünün yeterince bulunması sonucunu doğurmuş, süt miktarı yeterli olunca gerekli hammaddeyi sağlayan işletmeler keçi sütünü ve keçi sütünden yapılmış ürünleri pazara sunmaya başlamışlardır.  Bilindiği gibi artık market raflarında keçi sütü ve keçi sütünden yapılmış olan peynir, kefir gibi mamülleri daha çok görüyoruz Keçi sütü sindirim […]

Kırmızı Et Fiyat Artışının Önlenmesine Yönelik Öneriler

Kırmızı et fiyatları son iki yıldan beri yukarı gitti. Zikzak bile çizmedi. Yükseldi. Kırmızı et? te maliyeti oluşturan 2 girdi vardır. Biri dana , diğeri ise yemdir. Dana karkas fiyatları son iki yılda %25 artış gösterdi. Besi yemi fiyatları ise 2 yılda sadece %6,8 arttı. Böyle bakarsak %25 ‘ lik artışı yem fiyatlarıyla açıklamak mümkün […]

Koyunların Akciğer Kanseri

Koyunların Akciğer Kanseri Koyunların virus etkenli, kronik bir hastalığıdır.  Keçilerde de görülür.  Bu hastalığa “nefes nefese kalma” hastalığı denebilir.  Zaten ilk defa bu şekilde teşhis edildiği için “Jaagsiekte” hastalığı olarak bilinmektedir.  Etken; Onkojenik  Betaretrovirus?tur. Koyunların akciğer kanseri OPA (Ovine Pulmonary Adenocarcinoma), OPC (Ovine Pulmoner Carcinoma) isimleriyle de bilinir.  Hastalığın ismi ilk defa 1865 yılında konulmuştur.  Koyunların akciğerinde […]

Kurudaki İnekleri Serinletelim (Temmuz 2014)

Sağılmakta olan ineklerin yaz aylarında süt verimleri sıcaklık stresinden dolayı azaldığında, inekler sahiplerine ilk kötü sinyali vermiş oluyorlar.  Bu durum yaz ayları boyunca ve hatta takip eden aylar boyunca ineklerin başına gelecek problemlerin habercisi oluyor.   Süt sığırcılığı ile uğraşan bazı işletmeler sıcaklık stresini azaltmaya yönelik olarak serinletme sistemlerini kurmaya başladılar. Kurudaki inekler ise, süt […]

Kobalt (Co) (Şubat 2014)

Geviş getirenlerde, B12 vitamininin sentezi için gerekli mineraldir. Yemlere kobalt katılması; anemi’ yi (kansızlık) önler. Kobalt’ın; ketosisi, ısı stresini, zayıflamayı, döl tutma oranındaki düşüşü engelleyici etkileri vardır. İştahta, ağız sütünün miktar ve kalitesinde artış sağlar. Yemlerine Kobalt katılan ineklerin buzağıları daha sağlıklı olur.

Kuzu ve Oğlak Kayıplarının Önlenmesi (Ocak 2014)

Kuzu ve oğlak kayıpları ülkemizin en önemli problemlerindendir.   Büyük zararlara sebep olduğu bilinmektedir. Kayıplara sebep olan hastalıkları saydığımızda sorunun ne kadar büyük olduğu daha iyi anlaşılacaktır.  Bu hastalıklar arasında doğrudan veya dolaylı olarak kuzu ve oğlak kayıplarına sebep olabilecek 27 ayrı problem sayılabilir. Kuzu ve oğlak kayıplarının başlıca sebeplerinden biri bruselloz’dur.  Yavru attıran, sürüyü ve […]

Koyun ve Keçilerin Meme Yangıları (Mart 2013)

Süt sığırcılığında olduğu gibi sütçü tip koyun-keçi yetiştiriciliği yapan işletmelerde de meme yangıları (mastitis) başlıca sorunlardan biridir. Sütçü sığırlarda mastitise sebep olan mikroorganizmaların çoğunluğu,  koyun-keçilerde de mastitis etkenleri arasında sayılabilirler.  Bunların en önemlisi Staph.aureus’tur. Koyun ve keçilerde  de mastitisler subklinik (gizli) ve klinik olarak görülebilirler.  Ayrıca; küçük geviş getirenlerin mastitisleri gangrenleşmeye çok eğilimlidir.  Mastitis vakaları […]

Koruyucu Hekimlik ve Aşılama Programı (Ocak 2013)

Buzağı doğar doğmaz; -Hazır antiserum uygulanır -Göbek kordonu iyotlu bir solüsyona batırılır. -Ağız sütü içirilir. -Buzağı annesinden ayrılarak temiz ve kuru bir yere konulur. 12. Hafta (Buzağı 3 ayını doldurduğunda) -Öksürük aşılarının ilki yapılır. -Karma Klostridyum aşısı yapılır. -İlk Brusella aşısı yapılır ( Göze uygulanır). 14. Hafta -Öksürük aşıları ( Pasteurella ve viruslara karşı) tekrar […]

Kaybetmezsek Kazanırız (Kasım 2012)

Bu başlık birçok konuda olduğu gibi, süt sığırcılığı işletmeleri için de geçerlidir.  Kayıpları önlemek kârlılığın güvencesidir. Süt sığırcılığıyla uğraşan çiftliklerde en önemli girdi yemdir.  Kârlılık yem ve süt fiyatlarıyla doğrudan ilgilidir.  Keşke; her zaman süt ve yem fiyatları bize kâr bırakacak şekilde dengeli olsa.  Ancak; çoğunlukla öyle olmuyor.  İkisi de bizim elimizde değil.  Kumanda edemediğimiz […]

Karlı Hayvancılık İçin Sürü Yönetiminin Önemi (Mayıs 2012)

Sütçü sığır işletmelerinin başlıca kazanç noktası “Sürü Yönetimi”dir.  Sürü yönetimi işlerin bir düzen içerisinde, sırasıyla ve eksiksiz yapılmasıdır.  Sürü yönetimi bütünlük içerisinde düşünülmelidir.  Bir ihmal, bir eksik mutlaka işletmeye zarar olarak geri döner. Sürü yönetimi “ölçülebilir”  yararları birlikte getirir.  Daha çok süt, daha çok buzağı, daha az hastalık, daha az antibiyotik kullanımı, dolayısıyla karlı bir işletme […]

Kaliteli Sperma En İyi Yatırımdır (Mart 2012)

Bir süt sığırcılığı işletmesinde giderleri gözden geçirirsek en büyük gider kaleminin yem olduğunu görürüz.  İşletmenin durumuna göre çok küçük farklılıklar görülse de yem giderleri toplam giderlerin %74’ü civarındadır. Biraz daha ayrıntıya girersek yem giderlerinin %60-62’si kesif yem alımında, %18’i silaj alımında, geri kalan kısmı, yani %20-22’si ise diğer kaba yemlerin alımında harcanır. Buna göre kesif […]

Kırmızı Et ve Et Ürünlerinde Gıda Güvenliği (Aralık 2011)

Gıdalar ve özellikle hazır gıdalar bazı durumlarda sağlığımızı tehdit edebiliyor.  Bunların bir kısmı da kırmızı et ve et ürünleriyle ilgili.  Riskler var.  Riskleri azaltmanın veya ortadan kaldırmanın da çeşitli yöntemleri var.  Burada Kamu Kurum ve Kuruluşlarının görevlerini tam olarak yerine getirmelerinin yanı sıra tüketicilerin de kendilerini korumak amacıyla yapabilecekleri şeyler söz konusu. Kırmızı Et ve […]

Kurudaki İneklerin Beslemesinde Dikkat Edilecek Noktalar

1. Rasyon, protein, enerji, selüloz, vitamin ve mineraller açısından dengeli olmalıdır. 2. Kurudaki ineklerin gezinti alanı olmalı ve gezmeleri sağlanmalıdır. 3. Kurudaki inekler laktasyondakilerden daha şişman olmamalıdır. 4. Doğuma on beş gün kalana dek tane yemler kısıtlanmalı, ancak doğuma on beş gün kala tekrar kademeli olarak verilmelidir. 5. Kuru ot verilmeli, silaj verilmemelidir. 6. Toplam rasyonda kaba yem-kesif yem dengesi sağlanmış olmalıdır. 7. Laktasyonun […]

Kuru ve Temiz (Haziran 2007)

Hayvancılıkta, özellikle süt sığırcılığında iki anahtar kelimedir, Kuru ve Temiz. Kuru değilse, temiz değildir. İncelendiğinde görülecektir ki; “kuru ve temiz” süt sığırcılığında sağlığın, koruyucu hekimliğin, sürü yönetiminin başlıca unsurlarıdır. Bir söz vardır, “mikroplar yürümez, yüzer” diye, gerçekten çoğunluk mikroorganizmalar nemli, ıslak ortamlarda daha çabuk çoğalırlar. Kuru ve temiz olması gereken yerlerin başında buzağı boksları gelir. Islak […]

Koyun ve Keçilerde Gebelik Zehirlenmesi (Gebelik Toksemisi)

Birden fazla yavru taşıyan gebe koyun veya keçilerde ortaya çıkan bir hastalıktır.  İkizlik hastalığı veya ketosis olarak da bilinir. Annenin enerjisinin birden fazla yavruya yetmediği durumda ortaya çıkan hastalığın en önemli belirtileri;  iştahsızlık, durgunluk, diş gıcırdatma, nefesin aseton kokması, kas titremeleri, boş çiğneme hareketleri, durgunluk, dengesizlik, sendeleme, sersemlik, sürüden ayrı kalma, sık soluma, bazen bileklerde […]

Koruyucu Hekimlik (Aralık 2012)

SÜTÇÜ SIĞIR İŞLETMELERİNDE KORUYUCU HEKİMLİK Sığır işletmelerinde birtakım koruyucu önlemler almak kârlılık, iş akışı ve başarı için en önemli koşuldur.Oluşabilecek problemleri önceden hesaplayıp ona göre önlemler alınmalıdır. Öncelikle Sütçü Sığır İşletmelerinde görülebilecek problemleri gözden geçirelim; 1- Güç doğum 2- Mastitis=Meme iltihabı 3- Döl tutma problemleri 4- Ayak hastalıkları, tırnak çürüğü 5- Ketosis 6- Buzağı ölümleri 7- Öksürük Bu problemlerin birinin ya da […]

Kolistin in antiendotoksik etkisi

Uludağ Üniversitesi Veteriner Fakültesi İç Hastalıkları kliniğinde Doç. Dr. Sezgin Şentürk ve Veteriner Hekim Bilge Tayyar tarafından köpekler üzerinde Colicillin® ile yapılan bir araştırmada Kolistin’in endotoksemili köpeklerin tedavisinde antiendotoksik etkisi incelenmiş; antibakteriyal etkisi yanında endotoksin salınımını engellemek ve mevcut endotoksinleri nötralize etmek gibi özelliklere sahip olan Kolistin’in endotoksemik şok olgularında etkili olduğu, uygulanan dozda herhangi bir nefrotoksik ve nörotoksik etkisinin […]

Kolibasiller Mastitisin Önlenmesi için Polivalant Bir Mastitis Aşısının Etkinlik Çalışmaları (Şubat 2009)

Juan M. Echeverria Gueracenea, Mastitis Kontrol Uzmanı. Urkia-Sergasi Laboratuarı. Julian Suarez de la Fuente, Ruminantlar Üretim Müdürü. Ovejero Laboratuarları, S.A.  Giriş Kolibasiller mastitis prevalansı, düşük somatik hücre sayısı olan sütçü sürülerde, geçtiğimiz birkaç yıl içinde, muhtemelen yüksek süt verimi olan ineklerin hassasiyetinin artması ve kalabalık sürülerden dolayı belirgin şekilde artmıştır: Klinik mastitislerin yaklaşık %20-%40’ı, koliform mikroorganizmalar, başlıca […]

Kolay Buzağılamanın Güvenilirliği

Holsteın ırkı için boğaların kolay buzağılama ortalama değeri, Mayıs 2006 verilerine göre, % 7.9 olarak bildirilmiştir (Bkz. Holstein Birliği, Red Book, Sayfa 22).  Bu değere göre, % 7 değerinin altında olan her boğa, düveler için uygun olarak kabul edilebilir.  Beş yıl önce, ABD’de kolay buzağılama değeri, % 9.3 idi.  ABD’de kolay buzağılama yönünde son 10 […]

Kimler Kazanacak? (Ağustos 2007)

Süt sığırcılığı yapanlar arasında en kazançlı çıkacak olan kimler? Yanıtı belli. Her işte olduğu gibi, işini iyi yapanlar. Süt sığırcılığı işletmelerinde kazancın yolu, kendi elinde olan işleri iyi yapmaktan geçiyor. Aşağıda saydıklarımızın hepsi işletmenin kendi insiyatifinde olan işler olup, iyi yapılması ya da yapılmamasından işletme birinci derecede sorumludur ve öncelikle etkilenir. Süt Sığırcılığında Kimler Kazanacak?  […]

Ketosis (Asetonemi)

Sütçü ineklerde erken laktasyonda görülen, hipoglisemi ve hiperketonemi ile karakterize metabolik bir hastalıktır. Ketosis olaylarında kan şekeri düşer, kanda, bütün vücut sıvılarında ve dokularında keton cisimcikleri adı verilen Aseton, Asetoasetat, Betahidroksibutirat miktarları artar. Abomasumun (Şirdenin )yer değiştirmesi, metritis, sonun atılamaması, mastitis, RPT ile ketosis birbirlerini izleyerek ya da birlikte görülebilirler. Bazen topallık ve nefritis olaylarıyla […]

Keçi ve Keçi Sütü (Eylül 2008)

Çiftlik hayvanları içerisinde çalı-çırpı yiyerek ete – süte çeviren tek tür olan keçiler ülkemizde daha çok kıl keçisi olarak bilinmektedir.  Gerçekten de keçi varlığımızın çok büyük bir kısmı kıl keçisidir.  Fakir adamın ineği, ormanın düşmanı gibi sıfatlarla tanıtılan keçi aslında çok değerli bir gıda olan keçi sütünü ürettiği için özel bir yere sahiptir.  Dünyada olduğu […]

Keçi Sağlığı ve Hastalıkları (Şubat 2009)

Keçiler de diğer çiftlik hayvanları gibi gözlenmeli, günlük normal yaşamlarında sapmalar olursa, kısa sürede müdahale edilmeli, koruyucu hekimlik ilkelerinden vazgeçilmemelidir.  Diğer çiftlik hayvanları için geçerli olan birçok kural keçiler için de geçerli olup, en önemli kuralın “kuru ve temiz” ilkesi olduğu unutulmamalıdır. Keçi sürülerinde dikkat edilmesi,  gözlenmesi gereken önemli hususların başında “sürüden ayrı durma” gelir.  Sürüden ayrı […]

Kazı – Kazan

Bilindiği gibi düvelerde döl tutma oranı ineklere göre her zaman daha yüksektir. Dünya’daki istatistiklere göre, genetik olarak süt verim yeteneği artan inekler daha zor döl tutuyor. İneklerde döl tutma oranı yıllar içerisinde giderek düşüyor. Düvelerde ise böyle bir düşüş söz konusu değil. Neden ? İnekler süt veriyor. Döl tutmasını istediğimiz günler ise süt veriminin ” […]

Kayıt ve Gözlem (Aralık 2008)

Süt sığırcılığında sürü yönetiminin iki temel kuralı vardır.  İyi kayıt, iyi gözlem.  Süt sığırcılığı işletmelerinde gözlenecek o kadar çok şey vardır ki, alt alta yazıldığında hayret verici derecede çok oldukları görülür.  Ancak; bunların zaten birçoğu gün içerisinde kendiliğinden yapılmakta olan gözlemlerdir.  Yeter ki onları doğru algılayıp değerlendirmesini bilelim. Örneğin; yem dağıtılırken ineklerin yemliğe gelişlerini gözlemleyelim.  […]

Karaciğerin Döl Verimiyle İlgisi (Kasım 2007)

Karaciğerin vücudun en önemli organlarından biri olduğu, şeker, yağ, yağ asitleri, protein ve vitamin metabolizmasındaki işlevlerinin yanısıra depolama, arındırma gibi görevleri olduğu bilinmektedir. Ancak; yapabileceğinden fazlası yüklendiğinde karaciğer dokuları bozulur, “karaciğer yetmezliği” problemi ortaya çıkar. Özellikle arındırma işlevinin yetersizliği ile ilgili olarak iştah, üretim ve döl verimi azalması kendini gösterir. Karaciğer, protein, laktoz ve süt […]

Kanada da Mastitis Mücadele Yöntemlerinin Uygulanma Oranları

NMC (Ulusal Mastitis Konseyi) tarafınan çıkarılan UDDER TOPICS dergisinin Eylül 2006 sayısında, Kanada’da uygulanan “mastitis’le mücadele yöntemlerinin” çiftliklerdeki uygulanma oranları yayınlandı. Bağlı ve serbest sistem barınakların tümü yönünden yapılan değerlendirmede yüzde (%) olarak oranlar şöyle; Ön daldırma 54 Meme Kurulama 84 Bir İneğe Bir Havlu 87 Sağımcıların Eldiven Takması 62 Son Daldırma 95 Klinik Mastitis […]

Kaba Yemi “KABACA” Düşünmeyelim (KASIM 2006)

Kaba yemin özellikle süt sığırcılığındaki önemi bilinmektedir. Ülkemizde henüz selüloz kavramı tam anlaşılamamış olmasına rağmen, bundan böyle kaba yem kalitesine değinmenin zamanı gelmiştir. Bir yandan süt sığırcılığında samanın kesinlikle kaba yem olmadığını anlatmaya çalışırken, diğer yandan yonca, silaj, çayır otu ve benzeri kaba yemlerin kalitesinden de söz etmeliyiz. Süt sığırcılığı işletmelerinde ne yazık ki saman […]

Kaba Yem Kalitesi – Türkiye de İnek Performansını Arttıran En Önemli Faktör (6 Aralık 2007)(Lindell Whitelock)

Lindell Whitelock Teknik Danışman World Wire Sires Lindell Whitelock, Türkiye’yi pek çok kez ziyaret etmiş olup ülkemizin çeşitli bölgelerinde sütçü sığırcılığı yapan çiftlikleri gözleme imkanı bulmuştur. Bu yazı, AgroExpo-İzmir Fuar’ında Türk çiftçileri ile yapmış olduğu görüşmelerden sonra hazırlanmıştır. En çok sorulan sorular beslenme problemlerinin klasik belirtileri olan inek performansı (verimi) ile ilgili idi. AgroExpo’da çiftçilerle […]

Jersey Irkının Değerini Bilelim (Aralık 2017)

Jersey sığır ırkı küçük yapılıdır. ABD’de “yürüyen tereyağı fabrikası, yürüyen peynir fabrikası” derler.  Sütü yüzde 5-6 yağlıdır.  Yağsız kuru maddesi de yüksek olduğundan daha çok peynir elde edilir.  ABD’de sütünü peynir fabrikasına satan üreticiler miktara ilave olarak yağ ve kuru madde primi de aldıklarından Jersey inek sütünü özellikle tercih ederler. Küçük yapılı bir ırk olduğundan daha […]

Jersey Sütçü Sığır Irkı (Aralık 2012)

Jersey sütçü sığır ırkı ismini İngiltere’nin Jersey adasından almıştır.  Altıncı yüzyıl’dan beri bilinen bir ırk olmakla beraber, binlerce yıl önce, tahminen taş devrinde Asya’dan göçlerle Fransa’ya, oradan Fransa ile İngiltere arasında yer alan Jersey adasına getirildiği tahmin edilmektedir. Jersey ırkı, sütçü karakterleri tamamen gösteren bir ırktır.  İnce kemik yapısı, dolgun meme yapısı, küçük baş, kaburgaları, […]

Jersey Sütçü Sığır Irkı (Aralık 2007)

Jersey sütçü sığır ırkı ismini İngiltere’nin Jersey adasından almıştır. Altıncı yüzyıl’dan beri bilinen bir ırk olmakla beraber, binlerce yıl önce, tahminen taş devrinde Asya’dan göçlerle Fransa’ya, oradan Jersey adasına getirildiği tahmin edilmektedir. Jersey ırkı, sütçü karakterleri tamamen gösteren bir ırktır. İnce kemik yapısı, dolgun meme yapısı, küçük baş, kaburgaları, ince derisi, boyun yapısı ile sütçü […]

İneklerde Böbrek Yangısı (Ağustos 2018)

İneklerde mikroorganizmalar tarafından oluşturulan böbrek yangısına pyelonefritis adını veriyoruz.  Böbreğin irinli iltihabı anlamına gelen pyelonefritis çoğunlukla Corynebacterium renale ve E.coli’nin oluşturduğu bir yangıdır. Ayrıca Trueperella (Arcanobacterium), stafilokok, streptokok gibi bakteriler de pyelonefritis oluşturabilir veya diğerleriyle birlikte olabilirler. Mikroorganizmalar böbreğe kan yoluyla veya idrar kanalı yoluyla ulaşırlar. Ayrıca; Basiller hemoglobinüri, leptospiroz, salmonella enfeksiyonlarının da böbreklerde hasar […]

İshal Nedir ?

İshal, özet olarak, bağırsak geçirgenliğinin bozulmasıdır. Bakteriler, viruslar, protozoonlar, besleme hataları gibi çok çeşitli sebepleri vardır. Bağırsak geçirgenliği bozulunca vücut sıvıları bağırsaklara geçer.  Dışkı sulanarak atılır.  Buna “ishal” diyoruz.  Sonuç su kaybıdır.  Aşırı su kaybı ise ölümle sonuçlanır.  Su vücuttan çıkarken yalnız başına gitmez.  Yanında mineral tuzlarını da götürür. İshalin asıl sebebi ne olursa olsun, […]

İzmineraller (Temmuz 2018)

İzmineraller küçük miktarlarda büyük yararlar sağlayan 7 adet minerale verilen isimdir.  Çinko, bakır, manganez, kobalt, demir, selenyum ve iyot’a mikromineraller, mikroelementler, mikrobesinler de denilmektedir. Günlük yaşamda her yönden gerekli olan izminerallere ihtiyaç stres dönemlerinde, doğum öncesi, doğum sonrası günlerde, ineklerin geçiş döneminde, nakliye esnasında ve sonrasında artar.  Yüksek verimli ineklerde ihtiyaç, tabii ki, daha fazladır. […]

İneklerde Mide Ülseri (Mayıs 2018)

İneklerde, bilindiği gibi, üç ön mide ve bir de gerçek mide vardır.  Gerçek mideye abomasum veya şirden adını veriyoruz.  Abomasumda erozyonlar (sıyrıklar), hatta delinmeler ile ortaya çıkan hastalığa “abomasum ülseri” denilmektedir. İneklerin mide ülseri bir hastalık değil, bazı yapıcı sebeplerin oluşturduğu bir sonuçtur. Buzağılarda da mide ülseri oluşabilir.  Örneğin; BVD-MD hastalığında, midedeki kıl yumakları sebebiyle veya […]

İnekler Fabrika Malı Değil (Mayıs 2018)

Bunu bana bir yetiştirici dostumuz söyledi.  Çok doğru. İnekler, danalar fabrikalarda üretilmiyor.  Bir süreç var.  İsteseniz de bu süreci kısaltamıyorsunuz.  Ama süreci uzatmak kolay!  İşte o zaman danamız, düvemiz, ineğimiz eksik kalıyor. İneğin gebelik süresi 9 ay 10 gün, tekrar gebe kalması için, her şey yolundaysa, 60 gün beklemek gerekiyor. Buzağı dişiyse düve oluyor.  İlk […]

İki Üçgen Bir Dörtgen (Nisan 2018)

Büyükbaş hayvancılık, özellikle süt sığırcılığı iki üçgen ile bir dörtgenin içindedir.  Büyük süt sığırcılığı işletmeleri, çiftlikler, küçük aile işletmeleri, hatta ülkeler bu konulara dikkat ettikleri müddetçe işleri yolunda gidecek ve gelişecektir. Birinci üçgenimiz besleme, sağlık, genetik üçgenidir.  Hayvanların doğru beslenmesini, sağlıklarının korunmasını ve verimlerinin yükseltilmesini içerir. Besleme kaliteli kaba yemleri, yemleme yöntemlerini, ucuz ama doğru […]

İneklerde Burun Kanaması (Nisan 2018)

Bazen ineklerin burnu kanar.  Bu kanama sadece burun kanaması tarzında olduğu gibi, ağız ve burundan kan gelmesi şeklinde de olabilir (Hemoptysis + Epistaxis). İneklerde burun kanamasının birçok sebebi vardır.  Bunlardan en ilginç olanı Vena Cava Caudalis Trombozu’dur.  Vena Cava Caudalis en büyük toplardamardır.  Vücuttaki pis kanı toplayarak akciğerlere temizlenmek üzere getirir.  Eğer bazı sebeplerden dolayı […]

İneklerin Süt Yağı Düşüklüğü (Nisan 2018)

İneklerin süt yağı ırk, besleme, çevre koşulları, genetik, mevsim ve mastitis ile ilgili olarak düşebilir. Irklar arasında, en çok süt yağı bulunan süt Jersey ırkındadır.  Ortalama süt yağı %4,60 olan Jersey ırkını, %4,04 ile Brown Swiss ırkı takip eder.  Holstein ırkının ortalama süt yağı oranı %3,65 tir.  Ayrıca süt yağı inek aileleri arasında da değişkenlik […]

İnekler Her Zaman Haklıdır (Şubat 2018)

İnekleri çok iyi gözlemeliyiz.  Çünkü tam olarak neler olup bittiğini sadece inekler anlar.  İyi gözlersek bize de anlatırlar. Gübre değerlendirmesi de ineğin bize anlatacaklarını anlamak için iyi bir yöntemdir.  Böylece işkembe fonksiyonlarını, yemlerin ne kadar iyi sindirilebildiğini anlayabiliriz. İnek gübresinin nasıl göründüğünün biyolojik bir temeli vardır.  Gübrenin incelenmesi sürüde olanları açıklayan objektif bir araçtır. Bilindiği […]

İnekler Kusar mı ? (Ocak 2018)

Evet, inekler nadiren de olsa, kusarlar.  İnekler hızla, aceleci bir şekilde yem yerler, sonra yediklerini ağızlarına getirip tekrar çiğnedikten sonra yutarlar.   Ama, bazı durumlarda yedikleri ağızlarından dışarı çıkabilir.  Yani kusabilirler. İneklerin kusmasına (vomiting, emesis) sebep olabilecek durumlar şunlardır; 1-     Akut rumen asidozu, işkembedeki asitliğin artması, pH düşmesi. 2-     Yabancı cisim batması (RPT), özellikle şiddetli, generalize peritonitis (karın […]

İneklerin Süt Verimi Nelere Bağlıdır ? (Kasım 2017)

Eski bilgilerimize göre sanırdık ki; ineğimiz genetik olarak üstün verimli bir ırktan ise, kaliteli kaba ve kesif yemlerle besliyorsak çok süt alırız. Yıllar içinde ve yeni bilgiler, yeni çalışmalar ortaya çıkınca bu iki koşulun tamamen yeterli olmadığı anlaşıldı. Evet, ırkımız iyi olacak, yemimiz iyi olacak, kaba yemlerimiz kaliteli olacak.  Ama; ineklerden daha çok süt istememiz […]

İneğin 365 Günü (Ekim 2017)

İneğin doğum yaptığı günden tekrar doğum yapana kadar geçen süreyi ele alalım.  Burada iki önemli nokta gündeme geliyor.  Birincisi sütçü ineklerden bir yılda 1 buzağı alamıyoruz, ikincisi de buzağılama aralığı ortalama 1 ay veya bir buçuk ay kadar uzuyor.  Başka bir deyişle buzağı aralığı 12 ay yerine, 13 ay, hatta 13,5 ay oluyor.  Birçok işletmede […]

İnekler Neden Ölür ? (Ağustos 2017)

Ne yazık ki;  bazen işletmedeki ergin inekleri de kaybederiz.  Bu kayıplara ani ölümler dışında zorunlu olarak mezbahaya gönderilen inekleri de katmak gerekir. Ani ölümler klostridyum enfeksiyonları sebebiyle, özellikle klostridyum botulinum’un sebep olduğu botulism’den dolayı olabilir.  Bazen Histophilus somni enfeksiyonları da ani ölüm sebebidir.  Ancak;  ineklerin ölmesinden çok daha fazla “sürüden zorunlu çıkarma” durumu söz konusudur. […]

İneklerde Yumurtalık Kistleri (Haziran 2017)

İneklerde yumurtalık kistleri döl verimi yönünden sığırcılık yapan işletmelerin başına gelen en büyük sorunlar arasındadır. Doğum yapmış olan bir ineğin tekrar kızgınlık göstermesine ve döl tutmasına engel olan kistler elle ya da ultrasonla kesin olarak teşhis edilirler. Döl tutmama şikayetiyle veteriner hekim tarafından muayene edilen inekler için “bu ineğin yumurtalığında kist var” teşhisi açıklığa kavuşturulması […]

İneğin Doğumdan Sonraki İlk Kızgınlığı (Mayıs 2017)

İneğin doğum yaptıktan sonraki ilk kızgınlığını kaçıncı gün gösterdiği büyük önem taşır. Doğum sonrası üç önemli görevimiz vardır.  Buzağıyı yaşatmak, süt verimini yüksek seviyede tutmak ve ineğin tekrar gebe kalmasını sağlamak. İneğin tekrar gebe kalması için kızgınlık göstermesi ve yumurta yoluna (oviduct) kaliteli bir yumurta (ovum) bırakması gerekir. Sürü yönetiminin dört temel ilkesini hatırlayacak olursak; kuru […]

İneklerde Dil Yuvarlama (Mart 2017)

Sığırların bazı anormal davranışları vardır.  Kendini emme veya başka ineği emme, idrar içme, kulak emme, kenar demirlerini çiğneme veya yalama, dil yuvarlama veya dil oynatma bu anormal davranışlardan bazılarıdır. Hayvanların dil yuvarlamaları, dilini tamamen dışarı çıkarıp sürekli oynatmaları yem tüketiminde azalmaya ve dolayısıyla süt hayvanlarında süt verimi azalmasına, besi danalarında ise günlük canlı ağırlık artışı […]

İnek Doğurduktan Sonra (Aralık 2016)

İnek doğduktan sonra bir buzağımız ve alabileceğimiz bolca sütümüz oluyor.  Bize de 3 büyük görev düşüyor.  Yeni doğan yavrumuzu canlı tutmak, süt miktarını en üst seviyeye yani pik seviyesine çıkarmak ve uzun süre yüksek seviyede tutmak, ineği tekrar gebe bırakabilmek. Ancak; bu konuların biri, ikisi veya hepsinin eksik kaldığı çok sayıda süt sığırcılığı işletmesi var.  […]

İneklerde Döl Veriminde Çipli Sperma Teknolojisi (Aralık 2016)

ABD’deki Harvard Üniversitesinde Türk Bilim Adamı Prof. Dr. Utkan Demirci tarafından bulunan, halen insanlarda embriyo transferi (Tüp bebek)  teknolojisinde kullanılan çipli sperma hayvancılık sektöründe de kullanılmaya başlandı. Çip serviks ve uterusun (rahim boynu ve rahmin) yapısını andıran bir düzenek şeklinde olup, bir ucundan verilen sperma içerisindeki spermatozoitler (erkek döl hücreleri)  o kanalda ilerliyor.  Aynı canlının […]

İnek Yatacak (Kasım 2016)

Tabii, burada sağlıklı bir ineğin yatmasından ve geviş getirmesinden söz ediyoruz. İnekler günlerinin çoğunu yatarak ve geviş getirerek geçiren hayvanlardır.  İnekler günde  4 işlem gerçekleştirirler.  Yem yerler, su içerler, sağıma giderler, yatarlar.  Beşinci işi, eğer gebe değillerse, 21 günde bir yaparlar, kızgınlık gösterirler. Bir ineğin günde yaklaşık 19 saat yatması, bunun yaklaşık yarısı kadar süre […]

İneklerin Yem Tüketimi (Ekim 2016)

Süt sığırcılığında ineklerin yem tüketimi nelere bağlıdır ? Bu sorunun yanıtı her zaman kuru madde üzerinden verilmelidir.  ABD’de iştah veya yem tüketimi yerine “Kuru madde alımı” şeklinde söylenir.  İneğin iştahı kesilmiş, yemini tüketmiyor ise “Kuru madde alımı düştü veya azaldı” diyerek ifade ederler. Sağlıklı ineklerin kuru madde alımları ile işkembe sağlıkları tamamen ilişkilidir. Normal koşullarda inekler günde […]

İneğin Memesinden Süt Damlaması (Ağustos 2016)

Sağım dışında bazı ineklerin memesinden süt akması anormal bir durumdur.  Süt kaçırma, süt damlatma dediğimiz bu duruma tıp dilinde “Incontinentia lactis” adı verilir. Süt kaçırmanın ana sebebi meme içi basıncın artması, meme başındaki büzücü kasların ise gevşemesidir.   Tabii bunun arkasında ise başka sebepler vardır. Meme başı sfinkteri dediğimiz meme başındaki büzücü kas sağım dışında memeyi […]

İnekler Neden Kesime Gider ? (Temmuz 2016)

İneklerin kesime gönderilmesine  “sürüden çıkarma “ adı da verebiliriz. Sütçü sığır işletmelerinde iki şekilde sürüden çıkarma söz konusudur.   Zorunlu çıkarma, gönüllü çıkarma. Zorunlu çıkarma kesime gönderme anlamına gelir.  Ama, gönüllü çıkarma bazen başka bir işletmeye satma veya kesime gönderme şeklinde olabilir. Sütçü inekler çoğunlukla üç nedenle kesime gönderilirler.  Meme körelmesi, kısır kalma ve tedavisi mümkün olmayan topallık. […]

İneklerin Kullanım Kılavuzu (Şubat 2016)

16.02.2016 İneklerin Kullanım Kılavuzu İnekler bir dayanıklı tüketim eşyası olsaydı, yanında bir kullanım kılavuzu verilirdi.  Biz de bolca süt ve yavru beklediğimiz ineklerin yanında bir kullanma kılavuzu versek yerinde olmaz mı? Bilindiği gibi, ineklerin elden çıkmasına sebep olan en önemli problemler aslında “kullanıcı hataları” dolayısıyla meydana geliyor.  Dayanıklı tüketim eşyası satanlar kullanım kılavuzu veriyorlar ve kullanıcı […]

İneklerin Karnı Neden Şişer ? (Ocak 2016)

15.01.2016 İneklerin Karnı Neden Şişer ? Bazen ineklerin ve besi, danalarının karnı şişer.  Bu şişkinlik sol tarafta olur.  İneğin aniden iştahı kesilir.  Hatta, sancı başlar.  Durgunlaşır.  İdrar ve dışkı yapmakta zorlanır. Geviş getiren hayvanlar diğerlerinden çok farklı olarak üç bölümlü ön mideye sahiptirler.  Diğerlerinin midesine denk gelen abomasumun (şirden)dur.  Onun önünde sindirim işlevini yerine getiren […]

İnekler Neden Düşük Yapar ?

  09.12.2015 İnekler bazen ne yazık ki düşük yaparlar.  Gebeliğin ilk 42 günü içindeki atıklara “erken embriyonik ölüm” adını veriyoruz.  Daha sonraki aylarda fetusun prematüre olarak atılmasına “abortus” diyoruz.  Eskiler sıkt kelimesinden kaynaklanan deyişle  “sıkıt” derlerdi.  Çiftçiler “yavru atma” olarak adlandırıyorlar. Yavru atmaya sebep olan bir çok etken ve etmen vardır.  Bunların bir kısmı enfeksiyöz sebeplerdir.  Bazıları ineğin yediği otlara […]

İneklerin Kuru Dönemi (Eylül 2015)

Gebe ineğin bir sonraki sağım dönemine sorunsuz olarak hazırlanması, etkin bir süt verimine geçebilmesi, uygun şekilde buzağılaması, buzağısına ağız sütü hazırlayabilmesi ve tekrar gebe kalabilmesi için gebeliğinin son döneminde sağılmaması olayına “Kuru dönem” adını veriyoruz. Kuru dönem 45-60 gün süren bir bekleme dönemi olarak kabul edilmelidir.  Son çalışmalar 45 günlük bir sürenin yeterli olabileceğini göstermiştir.  Kararı […]

İneğin 24 Saati

Bir inek 24 saat içinde, yani 1440 dakikada sadece dört iş yapar.  Yem yer, su içer, sağılır ve yatar, geviş getirir.  İneğin yaşamı sadedir.  İnek gezmekten, ayakta durmaktan hoşlanan bir hayvan değildir.  Eğer çayırda, merada olsaydı ot bulmak için gezebilirdi.  Ama; biz inekleri barınaklara alıp, yemlerini de önlerine koyduğumuzda ineğin en önemli işi yatmak ve […]

İneklerde Goldilocks Diyeti (Ekim 2014)

Kuru dönemdeki ineklerin beslenmesi doğum sonrası çıkabilecek problemler, doğumu takiben süt veriminin pike çıkması, ağız sütünün imali gibi konularda büyük önem taşır. Son yıllarda dünya’da özellikle  steam up (yüklenme) diyeti öneriliyor.  Geçiş dönemi yemlemesi olarak adlandırılan, gebeliğin son üç haftalık dönemi için önerilen bu diyet, doğum sonrası metabolik problemleri azaltma konusunda arzu edilen başarıyı sağlayamadı. […]

İneklerde Sosyal Stres (Eylül 2014)

İneklerle ilgili olanlar bilirler. İnekler sosyal hayvanlardır.  Sosyal ortamları ve statüleri değiştiğinde hemen strese girerler.  Stres bir hormonal mekanizmadır.  Stres sonucunda bağışıklık sisteminde aksaklıklar, direncin düşmesi ve hastalıklara yatkınlık söz konusu olur. Demek ki; ineklerin sosyal stresini bilmek ve göz önüne almak gerekir. İnekler kalabalık barınaklarda hoşlanmazlar.  Özellikle yemlik önündeki mesafe çok önemlidir.  Küçük cüsseli […]

İneğin Yatağı (Temmuz 2014)

İnekler yatar ve geviş getirirlerse çiftliğe kazanç sağlarlar.  İnek normal koşulda gününün %87 sini yatarak geçirir.  İneğin yattığı yerin konforu bu yüzden çok önemlidir. İneğin yattığı yerin kuru ve temiz olması şarttır.  Yatak yerinin ve altlığın meme yangısı (mastitis) konusunda, özellikle çevresel mastitisler yönünden büyük önemi vardır. İneklerin yatma zamanı ile verimin yakın ilgisi vardır. […]

İnekler İçin Kalsiyum (Haziran 2014)

Kalsiyum vücut için en önemli mineraldir. Özellikle süt veren inekler için önemi gayet iyi bilinir.  Eksikliğinde süt humması veya doğum felci adı verilen hipokalsemi şekillenir.  Kalsiyum eksikliği büyümenin yavaşlaması, süt veriminin azalması, raşitizma gibi hastalık ya da bozukluklara sebep olur.  Vücudun direnç sistemini destekleyen kalsiyum, kanın pıhtılaşmasında, kasların kasılmasında rol oynar.  DVHD, Vitamin D3, PTH, […]

İnek Test Eder (Haziran 2014)

Süt sığırcılığı işletmelerinde çokça gördüğümüz hatalardan biri de yem karma vagonlarının yanlış kullanımıdır.   Mikser vagon veya TMR makinası adı da verilen, yemi karıştırıp dağıtan aletler yararlı oldukları kadar, kötü kullanılırlarsa zararlı olabilirler. Bu aletler ya yanlış dizayn edilmeleri, ya da aşırı kullanılmaları sonucunda yemi, özellikle yemin işe yarar selüloz kısmını lüzumsuz derecede parçalayıp, selüloz […]

İnülin (Ocak 2014)

İnülin  hindiba (Radika) bitkisinin kökünden elde edilen bir prebiyotiktir.   İnsan gıdalarına ve hayvan yemlerine katılması ile gayet yararlı sonuçlar elde edilir. Probiyotikler bağırsaklarda bulunan yararlı bakteriler, prebiyotikler ise bu yararlı bakterileri besleyen gıdalardır.  Prebiyotiklerle yararlı bakterilerin çoğalması, zararlı bakterilerin ise üremelerinin engellenmesi sağlanmış olur. İnulin bir prebiyotik liftir.  Farklı sayıda zincirler halinde birleşmiş fruktoz moleküllerinin […]

İneğin Midesi Ekşirse (Aralık 2013)

Bilindiği gibi ineğin midesi yerine dört bölümlü bir organ vardır.  Topluca “işkembe” diye bilinir.  Ancak; börkenek, işkembe, kırkbayır ve şirden’de oluşan bir gruptur. İşkembede sindirimi yararlı bakteriler yapar.  Bir denge içerisinde ve belli Ph derecesinde yaşayarak işlerini yapan bu bakteriler selülozu, proteini, nişastayı sindirebilecek şekilde görev bölümü içerisindedirler. İşkembenin Ph derecesi 6,2 civarındadır.  Bunun altına düştükçe bizim “asidoz” dediğimiz […]

İneklerin Mikrop Kardeşliği (Kasım 2013)

Bilindiği gibi inekler geviş getiren, dört mideli hayvanlardır.  Normal mideye karşılık gelen bölüm şirden yani abomasumdur.  Şirdenin önünde rumen, retikulum ve omasum adı verilen, işkembe, börkenek ve kırkbayır olarak bilinen üç bölüm daha vardır.  Bizler geviş getiren hayvanların bu yapıları dolayısıyla bolca ürettikleri sütü ve eti tüketiyoruz. İnekler bu üretimi gerçekleştirirken işkembelerindeki mikroplardan yararlanırlar.  Her […]

İneklerin Su İhtiyacı ve İçme Suyu Kalitesi (Haziran 2013)

İneklerin yaşamı için, sağlıklı ve verimli olmaları için suyun önemi bilinen bir gerçektir.  Süt içen veya buzağı maması tüketen buzağıların bile mutlaka, ayrıca,  suya ihtiyacı vardır.  Doğurmamış düvelerin günde en az 25 litre, kurudaki ineklerin en az 40 litre,  besiye ayrılmış danaların en az günde 45 litre içme suyuna ihtiyaçları olur.  Sağmal ineklerin verimlerine göre […]

İneklerde Meme Yangıları ve Döl Verimi (Mart 2013)

İneklerde görülen gizli veya klinik mastitisler (meme yangıları)  döl verimini olumsuz yönde etkiliyor.  Boş günlerin sayısı artıyor.  Mastitisin  sık görüldüğü sürülerde düşük riski 2,7 kat daha fazladır.  Döl tutma oranı klinik mastitisi takip eden günlerde %8 daha az. Görülüyor ki mastitis ile döl tutma arasında negatif bir ilişki var.  Mastitis sıklığı gebelik oranını düşürüyor.  Bilim […]

İneklere Bilgisayarlı Çöpçatan Hizmeti (Ocak 2013)

(EŞLEŞTİRME PROGRAMI) İneklerin verimliliğini arttırmanın ve sağlıklı nesiller elde etmenin yolu Suni Tohumlama’dır. Bu yöntem uzun yıllardan beri uygulanmaktadır.  Bilgisayar yardımıyla en uygun boğa tohumunun seçilmesi yöntemi, suni tohumlama uygulamalarına  son yıllarda yeni bir boyut kazandırmıştır. Bu yeni teknolojinin adı “Eşleştirme Programı”dır. Bilgisayarlı Eşleştirme programı ABD’de  40 yılı aşkın bir süredir, Avrupa’da son 20 yıldan […]

İneğimiz Doğum Yapacak (Ocak 2013)

İneğimizin doğum yapacağı günler yaklaştığında bazı önlemler almalıyız. Fakat daha önceden yapılması gerekenler vardır. Bunların başında “geçiş dönemi yemlemesi” gelir. Geçiş dönemi yemlemesinde önemli olan bol ve kaliteli kaba yemdir. Bol, kaliteli kaba yem yonca ve silaj olmamalıdır. Kuru çayır otu veya diğer kuru oltası tercih etmeliyiz. Ayrıca ineği, doğumdan sonra vereceğimiz yeme, alıştırmaya başlamalıyız. […]

İnek rasyonlarına iç yağı ve bypass yağ katılabilir mi? (Soru – Cevap) (Aralık 2012)

SORU: İnek rasyonlarına iç yağı ve bypass yağ katılabilir mi? CEVAP: Yıllar önce, enerji seviyesini artırmak için rasyonlara bir miktar yağ ilave edilmesi önerilmekte idi.  Ancak 2000 yılından itibaren National Requirement Council (NRC) bu tavsiyelerini kaldırmıştır.  Deli inek hastalığı bulaştırma riski nedeniyle iç yağı özellikle önerilmemektedir.  Suni yağlar da çok pahalı olduğundan aynı sonucu veren pamuk tohumu, […]

İneklerin Döl Tutma Kriterleri (Ekim 2012)

Sütçü sığır işletmelerinde en önemli iki verim süt ve buzağıdır.  Üstelik bu verimler birbiriyle ilişkilidir. İnekler en fazla miktarda sütü doğumu takip eden 30’uncu ve 100’üncü günler arası verirler.  İlk 180 günlük süt ucuza mal edilen süttür.  Dolayısıyla doğum yaparak bir yavru veren inek, aynı zamanda bol süt vermek suretiyle de kazanç bırakan bir üretim […]

İnsanlar ve İnekler (Eylül 2012)

İnsanlarla ineklerin benzer ve farklı yönleri vardır.  Benzer yönlerinden en dikkat çekici olanı gebelik süresidir ki, ortalama 273 gün olarak bilinir.  İnekler de insanlar gibi sosyaldirler.  Arkadaş seçerler.  Arkadaşlarının yanında yatmayı, arkadaşlarıyla sağıma gitmeyi tercih ederler.  Birçok boş yer bile olsa arkadaşlarının yanında yatmak ve onlarla bir arada olmak için yer ararlar.  İnekler rahatlarına düşkündürler […]

İneği Serin Tut (Haziran 2012)

Yine yaz geldi ve biz ince, kısa kollu kıyafetlerimizi giydik.  İnekler ise bunu yapamadı.  Eski alışkanlıklarımızla ineklerimizi kapalı, havalandırmasız ahırlarda tutmaya devam ediyoruz.  İnekler sıcaklık stresi ile karşı karşıya kalıyorlar.  Her yıl aynı zamanlarda bu oluyor, süt miktarı düşüyor.  Bu düşüşe katlansak bile, daha sonra başımıza gelebilecekleri tahmin bile edemiyoruz. İneklerin kendilerini rahat hissettikleri sıcaklık […]

İnekleri Otlatmak Amaçlı Olarak Ekilebilecek Yem Bitkisi (Nisan 2012)

Soru: Tarlama ineklerimi otlatmak amacıyla yem bitkisi ekmek istiyorum. Yoncayı taze yediklerinde gaz yapıyor. Gaz yapıp hayvana zarar vermeyecek bir yem bitkisi tavsiye edebilir misiniz? Cevap (Lindell Whitelock – WWS Teknik Danışmanı): “İşkembede gaz/şişme” sorunu, hızlı bir büyüme safhasında olan kaba yem bitkisi ile otlatılan veya yemlenen sığırlarda gözlemlenen yaygın bir sorundur.  Bu sorunu kontrol […]

İneğin Memesi Kendini Korur (Haziran 2011)

Meme yangıları sütçü sığır işletmelerinin en büyük sorunlarından biridir.  Halbuki inek memesinin kendini korumaya yönelik bir yapısı vardır.  Zaten ahırlarda bulunan ineklerin hepsinin mastitis (meme yangısı) hastalığına yakalanmadıkları, sürüden bazılarının mastitis geçirdikleri bilinir.  Memeyi koruyan mekanizmalar olmasaydı yere yatan her inek memesinden mikrop kapacak ve mastitis olacaktı. Memenin başında, ucunda, yapısında ve içinde bir takım […]

İthal Besi Danalarını Öldürmeyelim (Haziran 2010)

Gazetelerden öğrendiğimize göre ithal, etçi ırk danalar gelecekmiş ve kırk gün içinde yurdumuza gelen danalar, isteğin çok olması dolayısıyla, kura çekilerek satılacakmış. Habere göre danaların gemilerle uzun yoldan gelecekleri anlaşılıyor. Sığırlar sanılanın aksine hassas hayvanlardır.  İşin içinde olanlar zaten bilir.  Ama yine de hatırlatmak yararlı olur.  Her türlü değişiklik ve nakliye sığırlar için strestir. Üstelik […]

İnekler “Konfor” İster (Haziran 2010)

Ülkemizde süt sığırcılığı genetik karakter olarak son yıllarda hızlı bir gelişme göstermektedir. Bu gelişmenin hızlanmasında en büyük etken özel sektörün rekabetçi bir anlayışla tanıtım ve bilgilendirme çabasıdır.  Ancak genetik yetenekler yükselirken buna paralel bakım, besleme ve koruyucu hekimlik hizmetlerinin de gelişmesi gerekir.  Elde ettiğimiz üstün verim yeteneğine sahip ineklerin korunması, ırk ıslahını sürdürürken, diğer yandan […]

İnekler Konuşur (Mart 2010)

İnekler bize birçok şeyi anlatırlar.  Zaten, insanlarda bile, uzmanların görüşüne göre, iletişimin %30’u sözlü, %70’i ise vücut diliyle olurmuş.  İnekler ise vücut dillerini yüzde yüz kullanarak iletişim sağlarlar. İneklerin vücut diliyle bize anlattıklarının başında herkesin bildiği, kızgınlık belirtileri gelmektedir.  Bu belirtiler ineklerin konuştuklarını gösteren başlıca delillerden biridir.  Ancak; tercüme edebilirsek, buna benzer konularda ineklerin ifade […]

İşletmelerine Gebe Düve Getirecek Olan Üreticilerimizin Dikkatine (Şubat 2010)

İşletmelerine başka bölgeden, özellikle başka ülkeden inek ya da gebe düve getiren girişimcilerin birtakım problemleri olmaktadır.  Gerekli işlemlerin yapılmadığı, ihmal edildiği durumlarda gelen hayvanların uyum sağlamadığı söylenmekte, sonuçta çiftlik bu sebeple zarara uğramaktadır.  Halbuki gelen hayvanlar yardıma ihtiyaç duyarlar ve bu alışma döneminde onlara profesyonelce yaklaşmadıkça bazı sorunlarla karşılaşmak kaçınılmaz olur. Ülkemize 100 başın üzerinde, […]

İyi Süt Sığırcılığı Uygulamaları (Kasım 2009)

İyi Süt Sığırcılığı Uygulamaları 2004 yılında IDF (Uluslararası Süt Federasyonu) ve FAO (Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü) tarafından yayınlanmış olan GDFP (Good Dairy Farming Practice) başlığı altındaki kurallar zinciridir.  Bilindiği gibi ülkemizde iyi tarım uygulamaları ( GAP = Good Agricultural Practices) yönetmeliği 08 Eylül 2004 tarihli, 25577 sayılı resmi gazetede yayınlanarak yürürlüğe girmişti.  İyi […]

İnekleri Serinletelim (Temmuz 2009)

İnekler sıcaktan umulmadık derecede zarar görürler.  Süt sığırcılığı yapanlar yaz aylarında süt miktarlarında azalma olduğunu her zaman gözledikleri halde “her yaz böyle olur, başa gelen çekilir” anlayışıyla hareket ederler.  Süt miktarındaki azalmayı sineye çekmek zorunda değiliz.  Ancak; asıl onun kadar önemli problemler döl kayıpları, ayak hastalıkları olarak, sıcak günleri takiben, ortaya çıkacaktır. Sıcak günlerde ineklerin […]

İç Parazitlerle Mücadelede Yeni Yöntemler (Haziran 2009)

İç parazitler verimi engelleyen, azaltan veya hayvan varlığımızı tehdit eden, çeşitli iç organlara yerleşen zararlılara verilen genel bir addır.  Çok geniş bir yelpaze içerisinde yer alırlar.  O yüzden bu yazıda sadece ruminantlardaki iç parazitler ele alınacaktır. Koyun, keçi ve sığır varlığımızda problemlere sebep olan iç parazitleri sıralarsak, nematodlar (yuvarlak kurtlar), cestodlar (şeritler, tenyalar, yassı kurtlar) […]

İşte Irk Islahı

İŞTE IRK ISLAHI! Erzurum’da Doğu Anadolu Tarımsal Araştırma Enstitüsü tarafından yapılan IRK ISLAHI çalışmalarından birkaç görüntü. Proje yöneticisi Dr. Abdülkadir Özlütürk Cep Tel: 0505 796 19 90 İş Tel: 0442 327 14 40

İspanya da başarılı bir Limousin çiftliği

İspanya’nın kuzeyinde Bilbao yakınlarında, Ugartze bölgesinde bulunan çiftlikte 40 baş Limousin inek bulunuyor. Sahibi Fidel Abans Arza. Bir aile işletmesi olan çiftlikte doğal aşım ve suni tohumlama yapılıyor. Damızlık adayı boğa yetiştiriliyor. Damızlık düve ve besicilere erkek dana satılıyor. Embriyo transferi uygulamaları yapılıyor. Fidel Arza Limousin ırkının rahat bakılan, sorunsuz, kolay yetiştirilen bir ırk olduğunu […]

İspanya da başarılı bir holstein süt üretim çiftliği

İspanya’nın kuzeyinde Bilbao yakınlarında bir çiftlik. Dört ortağı var. Ortaklar bizzat çiftlikte kendileri çalışıyorlar. 170 baş sağmal inek var. Süt ortalaması 10.600 kg, somatik hücre sayısı 150.000. Süt verimi çok yüksek olanlarda bazı döl verimi problemleri olmakla beraber, bunun dışında hiçbir şikayetleri yok. Başarılarını ortakların kendilerinin çalışmalarına, dışarıdan işçi çalıştırmamalarına bağlıyorlar. Geniş bir arazide silajlık […]

İneklerin Yazlık Dertleri (Haziran 2007)

İnekler yaz aylarında bir dizi problemle karşılaşabilirler. İnekleri aşırı sıcaklık rahatsız eder ve strese sebep olur. “Aşırı sıcaklar çok sürmez” diye düşünülebilir. Ancak; inekler için 22°C’nin üzerindeki sıcaklıklar strese sebep olabileceğinden, ülkemizin hemen hemen her yerinde yaz ayları “stres ayları” olarak kabul edilebilir. Diğer bir yaz problemi sineklerin yarattığı stres ve taşıdıkları mikroplardır. Sineklerin naklettiği mikropların […]

İneklerin Vitaminlere İhtiyacı Vardır (ARALIK 2006)

İneklerin, buzağıların, danaların büyüme, verim ve üreme için vitaminlere ihtiyacı vardır. İnekler vitaminleri yemleriyle aldıkları gibi, B grubu vitaminleri vücutlarında sentezlerler. İneklerde yüksek verim, çeşitli stres dönemleri, buzağılarda ishal veya herhangi bir hastalık vitamin ihtiyacını arttırır. Normal koşullarda B grubu vitaminlere ineklerin ihtiyacı yokken hastalık ya da stres durumlarında bu grup vitaminlere de ihtiyaç başgösterir. […]

İneklerin Uyum Sorunu

Hep duyarız “İnekler bu bölgeye uyum sağlamadı”, “Bu ırk bu bölgeye uyum sağlamaz”, “Daha önce getirilmişti, uyum sağlamamıştı” derler. Evet, doğrudur. Özellikle yüksek verimli ırkların uyumu zordur. Süt sığırcılığı yapacak olanlar, yeni başlayanlar hemen bu soruyu sorarlar. “Acaba bizim oralara uyum sağlar mı ?” Uyum sözcüğünden ne anlıyoruz? Hayvanların neye uyum sağlamasını bekliyoruz? Öyleyse; konuyu tersten […]

İneklerin Süt Verimini Etkileyen Faktörler (Güncellendi – Mayıs 2013)

1-Genetik: Bir ineğin yüksek miktarda süt verebilmesi için öncelikle sütçü bir ırktan ve bu ırkın soylu ailelerinden gelmesi gerekir. Ülkemizde bilinen sütçü ırklar Holstein, Brown Swiss ve Jersey’dir. Sütçü ırkı olmamasına, etçi- sütçü kombine ırk olmasına rağmen Simmental ırkı da bazı bölgelerimizde sütçü ırk olarak beslenmektedir. Bu ırklardan genetik seleksiyon ile elde edilmiş yüksek verim özelliğine […]

İneklerin Performansını Geliştiren 10 Önemli Adım

1. Kaba Yem Kalitesi Bir ineğin tüketebileceği yem miktarını doğrudan kaba yemin kalitesi belirler. Tıkayıcı selüloz yemden artarsa yem alımı azalır. Yem alımının azalması, önce metabolik, sonra da döl verimi ile ilgili problemleri ortaya çıkarır. Kaba yemin kalitesine en çok etki eden ” biçim zamanıdır”. Biçme işleminde gecikme yemin değerini düşürür. Erken biçim ise değeri […]

İneklerin Gizli Dertleri (ARALIK 2006)

İneklerin ömürlerini kısaltan, süt ve döl verimlerini azaltan gizli dertleri vardır. Gizli oldukları için mücadelesi ve üstesinden gelinmesi zor dertlerdir. Bunlara ” subklinik” adını veriyoruz. Bunlar klinik olarak bir belirti göstermeyen, dış görünüşte normal gibi görülen, derin problemlerdir. Aslını araştırdığımızda ” sürü yönetimindeki eksiklikler” ortaya çıkar. Bu gizli dertler subklinik mastitis, subklinik ketosis, subklinik asidosis […]

İneklerin Davranışları (Mart 2009)

İNEKLERİN DAVRANIŞLARI: İnekler akıllı ve duyarlı hayvanlardır.  Davranışları ile bizlere birçok şey söylerler.  İnekleri iyice izlersek dertlerini, streslerini erkenden sezer ve önlem alabiliriz. Süt sığırcılığı işletmelerinde çalışanların ya da inek sahiplerinin en çok gördüğü davranış biçimi kızgınlık dönemidir.  Kızgınlık gösteren ineğin davranışları nasıl bizim için bir şeyler ifade ediyorsa, izlendiğinde görülecek olan diğer davranışlar da […]

İneklerde Süt Humması İle İlişkili Hastalıklar (Şubat 2007)

İneklerde süt humması genellikle doğum sonrası felç ile karakterize bir metabolik hastalıktır. Doğum yapan ineğin yaşıyla çok yakın ilişkisi olan süt humması hastalığına; aynı zamanda ırk ve vücut kondüsyonu bakımından da bazı yatkınlıklar olduğu bilinmektedir. Genelin dışında doğumdan önce olduğu durumlara da rastlanır. Üçüncü doğumunu ve daha sonraki doğumlarını yapan ineklerde görülme sıklığı fazladır. Ancak […]

İneklerde Stres – Konfor – Verim Arasındaki İlişki

İneklerde stres konforun bozulmasıyla ortaya çıkan bir sorundur. İneklerin konforu insanların kötü davranışlarından, bakıcı ya da sağımcının değişmesinden, her türlü ani değişiklikten, durak yerlerinin uygun olmayışından, kötü yürüme zeminlerinden, ışık yetersizliği veya yönünden, gürültüden, barınak içerisindeki havalandırmanın uygun olmayışından, aşırı sıcaktan bozulabilir. Konforun bozulması stresi davet eder. Stres ölçülebilen, hissedilen ve zararları hesap edilebilecek bir olgudur. […]

İneklerde Metritis = Uterus Yangısı = Rahim İltihabı

METRİTİS uterus yangıları için kullanılan genel bir terimdir. Uterusun iç duvarının yangısına endometritis, uterusun kas yapısını da içine alan yangıya METRİTİS adı verilir.Serviks uterinin kapalı olduğu, anöstrus (kızgınlık göstermeme) ve rahim içinin irinle dolması ile karakterize olan şiddetli metritis durumlarına ise Pyometra adı verilmektedir. Metritis ve pyometra genellikle doğum sonrası oluşan problemlerdir. Uterusun kontraksiyonlarını azaltan , uterus involusyonunu (rahimin doğumdan […]

İneklerde Meme Ödemi

Yüksek verimli düve ve ineklerde doğumdan önce ve sonra görülen bir problemdir. Memede ve çevresindeki dokularda aşırı sıvı birikmesiyle ortaya çıkar. Meme şişkin ve gergin bir hal alır. Meme ödemi çoğunlukla yem ile ilgili olur. Tuz ve enerji alımı ile ilgili olduğu bilinmektedir. Ancak sürüde kontrol altına alınması her zaman başarılı olmaz.     Sık sağım […]

İneklerde Kızgınlık Belirtilerinin Ağırlık Puanları (Nisan 2008)

Bilindiği gibi inekler ortalama üç haftada bir kızgınlık gösterirler.  Bu olay doğumu takiben “ineğin kırkı çıkınca”  başlar.  Genelde 18-24 gün içerisinde tekrarlayan kızgınlıklar 18 saat civarında sürer.  İnek tekrar gebe kalmazsa, normal koşullarda böyle devam eden kızgınlıklar, eğer daha sık ya da daha uzun aralıklarla görülürse “bir anormallik var” demektir. Genetik olarak verim yetenekleri yükseltilmiş […]

İneklerde GnRH uygulaması ile daha çok gebelik elde etme arasında bir ilişki var mıdır? (Eylül 2008)

GnRH’ın döl tutma yönünde yararı var mıdır? Varsa ne zaman uygulanmalıdır? Cevap: GnRH’ın suni tohumlama esnasında veya tohumlama sonrası, genellikle 5’inci – 9’uncu günlerde kullanılması ile ilgili pek çok çalışma yapılmıştır. Yapılmış olan çalışmaların sonucunda, kontrol grubuna kıyasla yaklaşık olarak elde edilen %3’lük bir sayısal artış, emek ve masrafı karşılayacak derecede değildi.  Ayrıca bu sonuç, kontrol grubundaki […]

İneklerde Güç Doğum

İneklerde güç doğum buzağı kaybı, bazen ineğin kaybı ve çoğunlukla da bir sonraki gebeliğin gecikmesi sebebiyle döl kaybı ile sonuçlanabileceğinden, bir süt sığırı işletmesinin önemle üzerinde durması gereken bir konudur. Büyük yavru, ikizlik, döl yolunun kayganlaşmaması, yavrunun ters pozisyonda gelmesi gibi birçok konu güç doğuma neden olabilir. Ancak; güç doğum konusunun da birçok konuda olduğu […]

İneklerde Görülen Bazı Hastalıkların Ekonomik Kayıplar Yönünden İncelenmesi (ARALIK 2006)

Sütçü işletmelerde görülen, genellikle işletmenin yönetimiyle, bakım ve besleme koşullarıyla ilgili olduğu bilinen dokuz adet önemli hastalık ya da problem vardır. Bunlar mastitis, topallıklar, güç doğum, süt humması (doğum felci), sonun atılamaması, şirdenin yer değiştirmesi, ketosis, metritis ve yumurtalık kistleri olarak sayılabilir. Adı geçen hastalık veya problemlerden değişik şekillerde korunmak mümkündür. Ancak bir takım önlemler […]

İneklerde Döl Tutma (KASIM 2006)

Bilindiği gibi düvelerde döl tutma oranı ineklere göre her zaman daha yüksektir. Dünya’daki istatistiklere göre, genetik olarak süt verim yeteneği artan inekler daha zor döl tutuyor. İneklerde döl tutma oranı yıllar içerisinde giderek düşüyor. Düvelerde ise böyle bir düşüş söz konusu değil. Neden ? İnekler süt veriyor. Döl tutmasını istediğimiz günler ise süt veriminin ” […]

İneklerde Doğumdan Sonra Oluşabilecek Problemler

Bu problemler “ineklerde enerji metabolizması ile ilgili problemler” ve “Kalsiyum/Fosfor metabolizması ile ilgili problemler” olarak da sayılabilir. Hipokalsemi = Süt Humması Retentio Secundinarum = Sonun atılamaması Şirdenin (Abomasum) yer değiştirmesi Ketosis Metritis Mastitis İNEKLERDE DOĞUMDAN SONRA GÖRÜLEBİLECEK ÖNEMLİ PROBLEMLER: İneklerde doğumdan sonra görülebilecek önemli problemlerin başlıca sebepleri, yazımızın devamında da görüleceği gibi, beslemede eksiklikler ve dengesizlikler ile kötü yönetimdir. […]

İnekler ve Sinekler (Mart 2009)

İNEKLER VE SİNEKLER Sineklerin çevreye, hayvanlara ve çalışanlara rahatsızlık verdiği, stres kaynağı olduğu bilinmektedir.  Bunların yanısıra sinekler birçok hastalığın bulaşmasında ya mekanik ya da biyolojik olarak rol oynamaktadırlar.  Sinekler mavi dil hastalığı, üç gün hastalığı, Epizootik hemorajik hastalık, Akabane, LSD (Lumpy Skin Disease) hastalığı, pembe göz hastalığı, yaz mastitisi, IBR ve Bruselloz gibi hastalıkların bulaşmasından, […]

İnekler Neden Sonunu Atamaz? (ARALIK 2006)

İneklerin bazen sonunu atmadığı gözlenir. Doğumu takip eden on iki saat içerisinde yavru zarlarının atılamaması durumuna retensiyo secundinarum veya halk arasında eteğinin düşürülmemesi, eşin düşürülmemesi, sonun atılamaması gibi yöreden yöreye değişen isimler verilir. Normalde doğumu takiben birkaç saat içinde rahim duvarında yapışık olduğu yerlerden ayrılması gereken yavru zarları; yavruların ikiz olması, doğumun beklenenden erken ya […]

İnekler “Konfor” İster (Eylül 2004)

Ülkemizde süt sığırcılığı genetik karakter olarak son yıllarda hızlı bir gelişme göstermektedir. Bu gelişmenin hızlanmasında en büyük etken özel sektörün rekabetçi bir anlayışla tanıtım ve bilgilendirme çabasıdır.  Ancak genetik yetenekler yükselirken buna paralel bakım, besleme ve koruyucu hekimlik hizmetlerinin de gelişmesi gerekir.  Elde ettiğimiz üstün verim yeteneğine sahip ineklerin korunması, ırk ıslahını sürdürürken, diğer yandan […]

İnek Ne İster ? (Nisan 2007)

Bizim süt ve buzağı istediğimiz bir inek bizden ne ister ? İnek öncelikle rutin bir hayat ister. Sağım zamanının, yem saatinin, hep aynı olmasını ister. İnek ani değişikliklerden hoşlanmaz. Bakıcı, yem, yer, hava değişiklikleri stres yaratır. Stres her türlü verimin azalması ve hastalıklara kapı açılması demektir. İnek bakıcısından iyi muamele görmek ister. Özellikle sağıma giden […]

İneğin Midesi (Mart 2008)

İnek geviş getiren bir hayvandır.  Bilindiği gibi midesi dört bölmeden oluşur ve genel olarak “işkembe” denir.  Ancak işkembe dört bölmenin sadece biri ve en büyüğüdür. İneğin gerçek midesi ya da geviş getirmeyen hayvanlardakine karşılık gelen midesi abomasum, yani şirdendir. Şirden bazen yer değiştirir.  Bulunması gereken yerden kayarak burkulur.  Şirdenin yer değiştirmesi karın boşluğunun her iki […]

İmmun Sistem (Bağışıklık Sistemi) Destekleyicileri

A vitamini E vitamini Çinko Selenyum Bunların immun sistemi destekleyici kan seviyelerinin ineklerde kuru dönem ile buzağılama arasındaki zaman içerisinde düştüğü ve hayvanların mastitis ile metritis’e karşı daha hassas bir hale geldiği bilinmektedir.  Selenyum ve E vitamininin yemlere katılmasıyla sonun atılamaması ve metritis problemlerinin azaldığı, uterus involusyonunun hızlandığı belirlenmiştir.

IBR (Eylül 2017)

IBR sığırların viral bir hastalığıdır. Etkeni Bovine Herpes virus’tur (BoHV-1, BHV  1) Hastalık bulunduğu ve hasar verdiği organa göre isim alır. Sığırların solunum yolu enfeksiyonlarında Infectious Bovine Rhinotracheitis (IBR) adını alırken, dişilerin üreme organlarında IPV = Infectious Pustular Vulvovaginitis, erkeklerin üreme organlarında IBP= Infectious Balanoposthitis adı verilen hastalıklara sebep olur. BoHV1 solunum yolunun viral hastalık yapıcı […]

Irk Islahında Neredeyiz ? (Nisan 2016)

  01.04.2016 Irk Islahında Neredeyiz ? Sığırların ırk ıslahında Avrupa’dan, ABD’den ve Kanada’dan çok gerilerde olduğumuz ne yazık ki, yadsınamaz bir şekilde gerçektir. Tarihsel süreçte bulunduğumuz yeri incelemek yararlı olacaktır.  Önce; Irk Islah Birliklerinin kuruluş tarihlerine göz atalım. ABD Holstein Birliğinin kuruluş  tarihi 1885 yılıdır.  İngiltere Holstein Birliği 1909 yılında kurulmuştur.  Kanada Holstein Birliği 1884’de […]